Giám đốc Sở giáo dục nhận quà cảm ơn hơn 30 tỷ thì cấu thành tội gì?

1. Thực trạng hiện tượng "nhận quà cảm ơn" lên đến 30 tỷ đồng trong thời gian qua

Hiện nay rất nhiều cán bộ Nhà nước đã lợi dụng chức vụ, quyền hạn của mình để thực hiện những hành vi trái pháp luật và nhận về "quà cảm ơn" với số tiền lên đến chục tỷ đồng. Vậy thực hư vấn đề này ra sao? 

Theo Bộ Công an điều tra trong thời gian vừa qua và đã có kết luận Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tại một tỉnh thành đã cùng thuộc cấp nhận tiền về 30 tỷ đồng để tiến hành hoạt động thông thầu với doanh nghiệp nhưng lại khai nhận là "nhận quà cảm ơn". 

Theo điều tra thì do có mối quan hệ từ trước nên các bị cáo đã tiến hành thủ tục đấu thầu mà chưa thực hiện thủ tục chỉ định thầu, chưa thương thảo, ký hợp đồng với đơn vị tư vấn nhưng Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo đã liên hệ thông thầu 06 gói trị giá hơn 636 tỷ đồng. Việc này đã gây thiệt hại cho Nhà nước hơn 80 tỷ đồng. Các đối tượng đã tiến hành trao "quà cảm ơn" và "nhận quà cảm ơn" và các dịp cuối năm với số tiền lên đến 30 tỷ đồng. 

2. Giám đốc sở giáo dục nhận quà cảm ơn hơn 30 tỷ bị truy cứu trách nhiệm hình sự tội nào?

Với hành vi nhận quà cảm ơn là số tiền lên đến 30 tỷ đồng cho tất cả các việc làm vi phạm pháp luật mà mình đã thực hiện như đã phân tích tại mục 1 của bài viết, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo hoàn toàn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về Tội Nhận hối lộ theo Điều 354 Bộ luật Hình sự năm 2015. Nếu như trong quá trình điều tra vụ án mà xét thấy có dấu hiệu tội phạm liên quan đến lĩnh vực đấu thầu và gây hậu quả nghiêm trọng, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về Tội Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng tại Điều 222 Bộ luật Hình sự năm 2015. 

Đối với tội Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng thì khung hình phạt thấp nhất của tội này là phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 01 năm đến 05 năm. Và khung hình phạt cao nhất là phạt tù 20 năm. Ngoài ra người phạm tội còn có thể bị cấm đảm nhiệm chức vụ hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm hoặc tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản 

Xem thêm: Tội vi phạm quy định về đấu thầu bị xử lý như thế nào ? 

Đối với tội Nhận hối lộ thì khung hình phạt thấp nhất của tội này là phạt tù từ 02 năm đến 07 năm và khung hình phạt cao nhất là phạt tù 20 năm, tù chung thân hoặc tử hình. Bên cạnh đó người phạm tội còn bị cấm đảm nhiệm chức vụ nhất định từ 01 năm đến 05 năm, có thể bị phạt tiền từ 30 triệu đồng đến 100 triệu đồng và tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản. 

Xem thêm: Tội nhận hối lộ bị phạt bao nhiêu năm tù theo Bộ Luật hình sự ?

3. Cấu thành tội phạm của Tội Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng

Thứ nhất là xét về khách thể của tội phạm thì tội này xâm phạm trật tự quản lý kinh tế của Nhà nước trong lĩnh vực đấu thầu, xâm phạm vào việc thực hiện chính sách đầu tư phát triển kinh tế xã hội. Xâm phạm công tác quản lý hoạt động đấu thầu các công trình, dự án của Nhà nước. Xâm phạm tới hoạt động bình thường của cơ quan nhà nước, ảnh hưởng tới uy tín, hình ảnh quốc gia.

Thứ hai là xét đến chủ thể thực hiện tội phạm là người có năng lực trách nhiệm hình sự và pháp nhân thương mại. Chủ thể của tội phạm vi phạm các quy định về đấu thầu thường là những người thực hiện các giai đoạn, công việc liên quan tới hoạt động đấu thầu như chủ đầu tư, bên mời thầu, bên dự thầu, tư vấn, giám sát,…

Thứ ba là về mặt chủ quan của tội phạm. Về dấu hiệu lỗi của tội vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng thì lỗi được hiểu là là thái độ tâm lý của người thực hiện hành vi đối với hành vi nguy hiểm cho xã hội và hậu quả do hành vi đó của mình gây ra, đây là dấu hiệu bắt buộc phải có ở mọi tội phạm. Người thực hiện hành vi vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng có lỗi cố ý trực tiếp khi nhận thức rõ hành vi của mình là nguy hiểm cho xã hội và thấy trước hậu quả của hành vi đó mà vẫn mong muốn nó xảy ra.

Cuối cùng là xét về mặt khách quan của tội phạm:

+ Hành vi khách quan của tội vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng này thể hiện qua việc người phạm tội đã lợi dụng chức vụ quyền hạn thực hiện một trong các hành vi sau đây: can thiệp trái pháp luật vào hoạt động đấu thầu; thông thầu; gian lận trong đấu thầu; cản trở hoạt động đấu thầu; vi phạm quy định của pháp luật về bảo đảm công bằng, minh bạch trong hoạt động đấu thầu; tổ chức lựa chọn nhà thầu khi nguồn vốn cho gói thầu chưa được xác định dẫn đến nợ đọng vốn của nhà thầu; chuyển nhượng thầu trái phép.

+ Đây là tội có cấu thành vật chất được coi là đã hoàn thành khi người phạm tội thực hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội gây ra hậu quả thực tế, hành vi can thiệp trái pháp luật vào hoạt động đấu thầu; thông thầu; gian lận trong đấu thầu, cản trở đấu thầu….được người phạm tội hoàn thành và đã gây thiệt hại vào việc thực hiện chính sách đầu tư phát triển kinh tế xã hội. Xâm phạm công tác quản lý hoạt động đấu thầu các công trình, dự án của Nhà nước. Xâm phạm tới hoạt động bình thường của cơ quan nhà nước, ảnh hưởng tới uy tín, hình ảnh quốc gia.

+ Thiệt hại ở đây không nhất thiết là thiệt hại về tài sản của Nhà nước, mà có thể là thiệt hại về tài sản của các nhà thầu, các cá nhân, tổ chức khác…Hậu quả của hành vi phạm tội là dấu hiệu bắt buộc đối với tội phạm này. Theo đó, cá nhân thực hiện hành vi vi phạm quy định về đấu thầu gây thiệt hại từ 100.000.000 đồng trở lên, hoặc gây thiệt hại dưới 100.000.000 đồng nhưng đã bị xử lý kỷ luật hoặc xử phạt vi phạm hành chính về một trong các hành vi khách quan nêu trên thì bị truy cứu trách nhiệm hình sự.

Xem thêm: Lợi dụng chức vụ quyền hạn để can thiệp bất hợp pháp vào hoạt động đấu thầu có bị xử lý hình sự?

4. Cấu thành tội phạm của Tội nhận hối lộ

Nhận hối lộ là hành vi của người có chức vụ, quyền hạn trực tiếp hoặc qua trung gian nhận lợi ích vật chất (của hối lộ) do đã hoặc sẽ làm hay không làm một việc có lợi cho bên đưa hoặc theo yêu cầu của bên đưa hối lộ. Nhận hối lộ là một trong những hành vi tham nhũng gây nguy hiểm cho xã hội, xâm phạm hoạt động bình thường của cơ quan tổ chức, làm suy thoái, ảnh hưởng đến chất lượng đội ngũ cán bộ cũng như hoạt động quản lý nhà nước. Cụ thể về cấu thành tội phạm của Tội Nhận hối lộ theo Điều 354 Bộ luật Hình sự năm 2015 như sau:

Thứ nhất là về chủ thể của tội phạm. Người phạm tội nhận hối lộ phải là người có chức vụ, quyền hạn, nhưng lại không giống như người có chức vụ, quyền hạn trong tội tham ô tài sản. Nếu người có chức vụ, quyền phạm tội tham ô tài sản phải là người có liên quan đến việc quản lý tài sản, thì người có chức vụ, quyền hạn phạm tội nhận hối lộ không nhất thiết phải là người có trách nhiệm quản lý tài sản.

Thứ hai là khách thể của tội phạm. Khách thể của loại tội phạm này là tội phạm đã xâm phạm đến hoạt động công tác của cơ quan, tổ chức do nhà nước quy định của pháp luật. Đối tượng của tội nhận hối lộ phải là tiền, tài sản hoặc những tài liệu có giá trị như tài sản. Nếu thứ nhận được không phải tài sản mà là tình cảm của người khác, dù là tình cảm khác giới thì cũng không coi là hối lộ

Thứ ba là về mặt chủ quan của tội phạm: Mặt chủ quan của tội phạm theo lỗi cố ý trực tiếp. Người phạm tội nhận thức được họ là người có chức vụ, quyền hạn tuy nhiên họ lại lợi dụng chính chức vụ, quyền hạn của mình để nhận tiền hối lộ của người khác dù biết đây là hành vi trái pháp luật

Và cuối cùng là về mặt khách quan của tội phạm. Có hành vi ” nhận” của hối lộ từ người khác nhằm để làm hoặc không làm một việc gì đó vì mục đích vụ lợi. Người nhận hối lộ lợi dụng chức vụ, quyền hạn nhận lợi ích cật chất dưới các hình thức để làm hoặc không làm một việc theo yêu cầu hoặc vì lợi ích của người đưa hối lộ. Hành vi nhận hối lộ được thực hiện trực tiếp hoặc qua trung gian 

+ Trường hợp, người có chức vụ nhận quà biếu sau khi đã làm đúng chức trách của mình không được coi là nhận hối lộ bởi giữa người có chức vụ và người đưa quà biếu không có bất kỳ thỏa thuận nào về việc tặng quà biếu, người nhận quà biếu thực hiện công việc của mình đúng chức năng, quyền hạn, vô tư thì quà biếu được như sự biết ơn, có trước có sau, là tấm lòng, đạo đức của người Việt nam. 

Như vậy trên đây là toàn bộ thông tin về Giám đốc Sở giáo dục nhận quà cảm ơn hơn 30 tỷ thì cấu thành tội gì? do Công ty Luật Minh Khuê biên soạn và muốn gửi đến quý khách mang tính chất tham khảo. Nếu có vướng mắc về các vấn đề pháp lý, quý khách có thể liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Tổng đài Luật sư tư vấn 19006162 để Luật sư có thể kịp thời hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc của quý khách!

Hoặc quý khách có thể liên hệ với chúng tôi bằng cách gửi yêu cầu đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để nhận được thông tin trả lời sớm nhất. Rất mong nhận được sự hợp tác và tin tưởng của quý khách! Luật Minh Khuê xin trân trọng cảm ơn!