Mục lục bài viết

1. Cơ sở pháp lý gia hạn quyền sử dụng đất

Để thực hiện việc gia hạn sử dụng đất một cách chính xác và đầy đủ theo quy định hiện hành, chúng ta cần dựa vào các cơ sở pháp lý quan trọng sau đây:

Luật Đất đai 2024:

Đây là văn bản pháp lý chủ chốt điều chỉnh toàn bộ các vấn đề liên quan đến quản lý và sử dụng đất đai tại Việt Nam. Luật Đất đai 2024 có hiệu lực từ ngày 01/01/2025, và trong đó có các quy định chi tiết về quyền và nghĩa vụ của các tổ chức, cá nhân trong việc sử dụng đất, bao gồm cả việc gia hạn thời gian sử dụng đất. Luật này quy định rõ về các điều kiện, thủ tục và nguyên tắc gia hạn sử dụng đất, giúp đảm bảo việc thực hiện quyền sử dụng đất của các tổ chức và cá nhân được quản lý chặt chẽ và công bằng. Đặc biệt, Luật Đất đai 2024 làm rõ các quy định về thời gian sử dụng đất, quy trình nộp đơn gia hạn, và các yêu cầu cần thiết để được cấp phép gia hạn, từ đó tạo điều kiện thuận lợi cho việc thực hiện các nghĩa vụ tài chính và pháp lý liên quan đến đất đai.

Công văn số 7789/STNMT-QLĐ:

Đây là công văn được phát hành bởi Sở Tài nguyên và Môi trường TP.HCM, cung cấp hướng dẫn cụ thể về việc thực hiện thủ tục gia hạn sử dụng đất theo Luật Đất đai 2024. Công văn này đóng vai trò quan trọng trong việc hướng dẫn chi tiết các bước cần thực hiện, các tài liệu cần chuẩn bị, và các yêu cầu pháp lý liên quan đến gia hạn sử dụng đất tại TP.HCM. Nội dung của công văn bao gồm hướng dẫn về cách nộp hồ sơ gia hạn, quy trình thẩm định và phê duyệt hồ sơ, cũng như các tiêu chí đánh giá để đảm bảo việc gia hạn được thực hiện đúng quy định và hợp pháp. Công văn này không chỉ giúp các cơ quan chức năng thực hiện nhiệm vụ một cách đồng bộ và hiệu quả mà còn hỗ trợ người dân và doanh nghiệp trong việc hiểu rõ quy trình và chuẩn bị đầy đủ các giấy tờ cần thiết để được gia hạn quyền sử dụng đất.

Những cơ sở pháp lý này không chỉ đảm bảo việc thực hiện thủ tục gia hạn sử dụng đất đúng theo quy định của pháp luật mà còn giúp các tổ chức, cá nhân thực hiện nghĩa vụ tài chính và pháp lý liên quan một cách đầy đủ và chính xác. Việc nắm vững các quy định của Luật Đất đai 2024 và công văn hướng dẫn từ Sở Tài nguyên và Môi trường TP.HCM là rất quan trọng để đảm bảo quyền lợi hợp pháp và tuân thủ đúng quy định trong quá trình gia hạn sử dụng đất.

 

2. Đối tượng được gia hạn sử dụng đất

Căn cứ theo quy định tại Nghị định số 102/2024/NĐ-CP, đối tượng được gia hạn quyền sử dụng đất bao gồm:

- Hộ gia đình và cá nhân đang sử dụng đất nông nghiệp: Các hộ gia đình và cá nhân có quyền sử dụng đất nông nghiệp có nguồn gốc được Nhà nước giao đất hoặc công nhận quyền sử dụng đất mà không thu tiền hoặc có thu tiền sử dụng đất đều thuộc đối tượng được gia hạn. Điều này bao gồm những trường hợp đất nông nghiệp đã được Nhà nước cấp cho hộ gia đình hoặc cá nhân mà không yêu cầu trả tiền sử dụng đất ngay từ đầu, cũng như các trường hợp đã thanh toán tiền sử dụng đất theo quy định. Việc gia hạn quyền sử dụng đất đối với nhóm đối tượng này nhằm đảm bảo sự liên tục trong việc sử dụng đất để sản xuất nông nghiệp và phát triển kinh tế hộ gia đình.

- Tổ chức, hộ gia đình và cá nhân đang sử dụng đất có nguồn gốc từ hợp đồng thuê hoặc giao đất có thu tiền: Những tổ chức, hộ gia đình hoặc cá nhân đang sử dụng đất có nguồn gốc từ việc ký hợp đồng thuê đất với Nhà nước hoặc được giao đất mà có tính tiền sử dụng đất cũng nằm trong diện được gia hạn. Điều này bao gồm các trường hợp mà đất được thuê hoặc giao với việc yêu cầu trả tiền sử dụng đất theo hợp đồng hoặc theo quy định pháp luật. Việc gia hạn quyền sử dụng đất cho đối tượng này giúp duy trì và phát huy hiệu quả sử dụng đất, đồng thời tạo điều kiện cho các tổ chức, hộ gia đình, cá nhân có thể tiếp tục hoạt động sản xuất, kinh doanh, hoặc sử dụng đất theo mục đích đã đăng ký.

Các quy định này không chỉ giúp bảo vệ quyền lợi của các đối tượng sử dụng đất mà còn đảm bảo việc sử dụng đất được thực hiện đúng mục đích và hiệu quả, đồng thời tuân thủ các quy định của pháp luật về quản lý và sử dụng đất đai.

 

3. Điều kiện để được gia hạn sử dụng đất

Để được gia hạn quyền sử dụng đất theo quy định của pháp luật, các tổ chức, hộ gia đình, cá nhân cần đáp ứng những điều kiện cơ bản sau đây:

- Đáp ứng yêu cầu về thời gian sử dụng đất: Đối tượng xin gia hạn phải có thời gian sử dụng đất đã gần hết hạn hoặc sắp hết hạn theo hợp đồng hoặc quyết định giao đất trước đó. Thời điểm gia hạn phải được thực hiện trước khi hết hạn sử dụng đất để đảm bảo việc sử dụng đất liên tục không bị gián đoạn.

- Không vi phạm pháp luật về đất đai: Trong quá trình sử dụng đất, đối tượng xin gia hạn phải không vi phạm các quy định của pháp luật về đất đai. Điều này bao gồm việc không có hành vi vi phạm như lấn chiếm, tự ý chuyển nhượng quyền sử dụng đất không đúng quy định, không thực hiện nghĩa vụ tài chính liên quan đến đất đai, hay không tuân thủ quy hoạch sử dụng đất.

- Đã thực hiện nghĩa vụ tài chính đầy đủ: Đối tượng xin gia hạn phải chứng minh đã thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính liên quan đến đất đai, bao gồm việc thanh toán tiền sử dụng đất, tiền thuê đất (nếu có), cũng như các khoản phí khác theo quy định của pháp luật.

- Đáp ứng các điều kiện về mục đích sử dụng đất: Đối tượng xin gia hạn cần phải chứng minh rằng việc tiếp tục sử dụng đất phù hợp với mục đích sử dụng đã được xác định trong giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hoặc hợp đồng thuê đất. Việc gia hạn phải không làm ảnh hưởng đến quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất của địa phương.

- Cung cấp đầy đủ hồ sơ và tài liệu liên quan: Để được gia hạn, tổ chức, hộ gia đình, cá nhân phải chuẩn bị và nộp đầy đủ các hồ sơ cần thiết theo quy định, bao gồm đơn xin gia hạn, giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, hợp đồng thuê đất (nếu có), các tài liệu chứng minh việc thực hiện nghĩa vụ tài chính, và các tài liệu khác theo yêu cầu của cơ quan chức năng.

- Phù hợp với quy hoạch và kế hoạch sử dụng đất của địa phương: Việc gia hạn sử dụng đất phải phù hợp với quy hoạch sử dụng đất và kế hoạch sử dụng đất của địa phương đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt. Điều này nhằm đảm bảo rằng việc sử dụng đất không gây xung đột với các dự án phát triển khác hoặc không làm cản trở các kế hoạch phát triển của địa phương.

Việc đáp ứng các điều kiện này không chỉ giúp đảm bảo việc gia hạn sử dụng đất được thực hiện đúng theo quy định pháp luật mà còn góp phần vào việc quản lý và sử dụng đất đai hiệu quả, bền vững.

 

4. Thủ tục gia hạn sử dụng đất theo Luật Đất đai 2024 tại TPHCM

Vào ngày 07 tháng 8 năm 2024, Sở Tài nguyên và Môi trường Thành phố Hồ Chí Minh đã ban hành Công văn số 7789/STNMT-QLĐ nhằm hướng dẫn thực hiện thủ tục gia hạn sử dụng đất theo quy định của Luật Đất đai năm 2024.

Luật Đất đai 2024 cùng với các nghị định hướng dẫn thi hành đã chính thức có hiệu lực từ ngày 01 tháng 8 năm 2024. Để triển khai các quy định của Luật, Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh, các sở ngành liên quan, và Ủy ban nhân dân các quận, huyện, cũng như Thành phố Thủ Đức đã chủ động ban hành nhiều văn bản chỉ đạo. Đặc biệt, Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố đã phê duyệt Quyết định số 1754/QĐ-UBND năm 2024 và Quyết định số 2914/QĐ-UBND năm 2024, trong đó quy định rõ về kế hoạch triển khai thi hành Luật Đất đai 2024 trên toàn địa bàn thành phố.

Đối với việc thực hiện thủ tục gia hạn quyền sử dụng đất khi hết thời hạn sử dụng, Sở Tài nguyên và Môi trường Thành phố Hồ Chí Minh đã nêu rõ các quy định cụ thể như sau:

Theo Khoản 3 Điều 172 của Luật Đất đai 2024, việc gia hạn sử dụng đất phải được thực hiện trong năm cuối cùng của thời hạn sử dụng đất. Trừ các trường hợp đặc biệt được quy định tại Điểm a Khoản 1 của điều này, người sử dụng đất có nhu cầu gia hạn phải nộp hồ sơ xin gia hạn ít nhất 06 tháng trước khi thời hạn sử dụng đất hết. Nếu không nộp hồ sơ đúng hạn, người sử dụng đất sẽ không được gia hạn, trừ trường hợp bất khả kháng. Trong trường hợp không được gia hạn, cơ quan nhà nước có thẩm quyền sẽ thực hiện thu hồi đất theo quy định của Luật.

Theo Khoản 1 Điều 64 của Nghị định số 102/2024/NĐ-CP, trong thời hạn quy định tại Khoản 3 Điều 172 Luật Đất đai, người sử dụng đất có nhu cầu gia hạn sử dụng đất phải nộp một bộ hồ sơ xin gia hạn, trong đó bao gồm cả “Văn bản của cơ quan có thẩm quyền cho phép gia hạn thời hạn hoạt động của dự án đầu tư hoặc thể hiện thời gian hoạt động của dự án đầu tư theo quy định của pháp luật về đầu tư” đối với trường hợp sử dụng đất để thực hiện dự án đầu tư.

Khoản 5 Điều 112 của Nghị định số 102/2024/NĐ-CP quy định rằng nếu hết thời hạn sử dụng đất nhưng đến ngày nghị định này có hiệu lực thi hành mà cơ quan nhà nước có thẩm quyền chưa thực hiện thu hồi đất, thì người sử dụng đất được phép thực hiện thủ tục gia hạn trong vòng 06 tháng kể từ ngày nghị định có hiệu lực. Nếu không thực hiện thủ tục gia hạn trong thời gian này, Nhà nước sẽ thu hồi đất, trừ trường hợp bất khả kháng.

Như vậy, theo các quy định hiện hành trong Luật Đất đai 2024 và Nghị định số 102/2024/NĐ-CP, việc gia hạn sử dụng đất phải được thực hiện trong năm cuối của thời hạn sử dụng đất, và hồ sơ xin gia hạn cần được nộp ít nhất 06 tháng trước khi hết hạn. Trong trường hợp đã hết thời hạn nhưng chưa thu hồi đất, người sử dụng đất có thời hạn 06 tháng kể từ ngày nghị định có hiệu lực để thực hiện thủ tục gia hạn. Nếu không làm thủ tục gia hạn đúng hạn, đất sẽ bị thu hồi theo quy định.

Xem thêm bài viết khác liên quan: 

Quý khách còn vướng mắc về vấn đề trên hoặc mọi vấn đề pháp lý khác, quý khách hãy vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Luật sư tư vấn pháp luật đất đai trực tuyến qua tổng đài: 1900.6162 để được Luật sư tư vấn pháp luật trực tiếp qua tổng đài kịp thời hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc.