1. Khi nào được khai thác tài nguyên nước mà không cần xin giấy phép?

Trong quy định của Nghị định 02/2023/NĐ-CP, có các trường hợp cụ thể mà không cần phải có giấy phép tài nguyên nước để khai thác tài nguyên nước. Dưới đây là các trường hợp đó:

- Khai thác nước cho sinh hoạt của hộ gia đình: Điều này áp dụng cho việc sử dụng nước trong các hoạt động hàng ngày của các hộ gia đình mà không có quy mô lớn.

- Khai thác nước biển để sản xuất muối: Đây là việc khai thác nước biển nhằm sản xuất muối mà không yêu cầu giấy phép tài nguyên nước.

- Sử dụng nước phục vụ các hoạt động văn hóa, tôn giáo, nghiên cứu khoa học: Trong các hoạt động không liên quan đến kinh doanh mà chỉ phục vụ cho mục đích văn hóa, tôn giáo, hoặc nghiên cứu, không cần giấy phép.

- Sử dụng nước cho phòng cháy, chữa cháy, ứng phó, khắc phục sự cố ô nhiễm, dịch bệnh và các trường hợp khẩn cấp khác: Khi có các tình huống cấp bách như cháy, ô nhiễm nước, hoặc dịch bệnh, việc sử dụng nước để ứng phó không cần giấy phép.

- Công trình khai thác tài nguyên nước với quy mô nhỏ: Các công trình như khai thác nước dưới đất, nước mặt cho mục đích kinh doanh, dịch vụ, hoặc sản xuất phi nông nghiệp với quy mô nhỏ không cần giấy phép, miễn là không vượt quá các ngưỡng quy định.

- Khai thác nước mặt để phát điện với công suất lắp máy không vượt quá 50 kW: Trong trường hợp sử dụng nước mặt để phát điện với công suất nhỏ không vượt quá 50 kW, không cần giấy phép.

- Sử dụng nước biển cho các hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ trên đất liền hoặc trên biển, đảo: Nếu quy mô sử dụng không vượt quá 10.000 m3/ngày đêm, không cần giấy phép.

Những trường hợp này được xác định để đảm bảo rằng việc sử dụng và khai thác tài nguyên nước được quản lý một cách hợp lý và hiệu quả, đồng thời giảm bớt thủ tục pháp lý cho những hoạt động nhỏ và cần thiết. Tuy nhiên, việc tuân thủ các quy định an toàn và bảo vệ môi trường vẫn là điều cần thiết trong mọi trường hợp.

2. Nguyên tắc cấp phép tài nguyên nước cho khai thác, sử dụng tài nguyên nước?

Nguyên tắc cấp phép tài nguyên nước cho việc khai thác và sử dụng tài nguyên nước là một khía cạnh quan trọng của quản lý tài nguyên nước, đặc biệt là trong bối cảnh nguồn tài nguyên này đang bị áp lực từ sự tăng trưởng dân số và sự phát triển kinh tế. Theo quy định của Điều 18 Nghị định 02/2023/NĐ-CP, các nguyên tắc này được đề ra nhằm đảm bảo sự công bằng, hiệu quả và bền vững trong việc sử dụng và bảo vệ tài nguyên nước. Dưới đây là chi tiết về các nguyên tắc này:

- Đúng thẩm quyền, đúng đối tượng và trình tự, thủ tục theo quy định của pháp luật: Quy định này đảm bảo rằng quá trình cấp phép được thực hiện đúng thẩm quyền, áp dụng đúng cho đối tượng phù hợp và tuân thủ đúng trình tự, thủ tục quy định trong pháp luật. Điều này giúp tránh được sự lạm dụng quyền lợi và bảo vệ quyền và lợi ích của các bên liên quan.

- Bảo đảm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân có liên quan; bảo vệ tài nguyên nước và môi trường theo quy định của pháp luật: Nguyên tắc này nhấn mạnh vai trò quan trọng của cấp phép trong việc đảm bảo cân bằng giữa lợi ích của Nhà nước, các tổ chức và cá nhân liên quan, cũng như bảo vệ tài nguyên nước và môi trường.

- Ưu tiên cấp phép thăm dò, khai thác, sử dụng tài nguyên nước để cung cấp nước cho sinh hoạt: Đây là nguyên tắc nhằm đảm bảo rằng việc sử dụng tài nguyên nước được ưu tiên cho mục đích cung cấp nước sinh hoạt, một nhu cầu thiết yếu của cộng đồng. Nguyên tắc ưu tiên cấp phép thăm dò, khai thác, và sử dụng tài nguyên nước để cung cấp nước cho sinh hoạt đóng vai trò vô cùng quan trọng trong việc đảm bảo sự bền vững và an ninh nước cho cộng đồng. Điều này phản ánh một nhận thức sâu sắc về sự quan trọng của nước trong cuộc sống hàng ngày của mọi người và mối liên kết chặt chẽ giữa việc sử dụng nước và sự phát triển của một xã hội. Việc ưu tiên cung cấp nước cho sinh hoạt là sự thừa nhận của tính thiết yếu của nước đối với sức khỏe và cuộc sống của con người. Nước là nguồn tài nguyên không thể thiếu đối với các hoạt động hàng ngày như uống, nấu nước, vệ sinh cá nhân và làm sạch đồ đạc. Việc đảm bảo nguồn nước sạch và an toàn là điều cơ bản để bảo vệ sức khỏe cộng đồng và phát triển toàn diện.

- Không gây cạn kiệt, ô nhiễm nguồn nước khi thực hiện việc thăm dò, khai thác, sử dụng tài nguyên nước: Quy định này đặt ra yêu cầu cao về bảo vệ môi trường, nhằm tránh tình trạng cạn kiệt nguồn nước và ô nhiễm môi trường do các hoạt động khai thác và sử dụng tài nguyên nước gây ra. Quy định về việc không gây cạn kiệt và ô nhiễm nguồn nước trong quá trình thăm dò, khai thác, và sử dụng tài nguyên nước đóng vai trò cực kỳ quan trọng trong việc bảo vệ môi trường và đảm bảo sự bền vững của nguồn tài nguyên nước. Điều này không chỉ là một yêu cầu pháp lý mà còn là một cam kết về sự tiếp nhận trách nhiệm của các tổ chức và cá nhân đối với môi trường và xã hội.

- Phù hợp với quy hoạch về tài nguyên nước, quy hoạch tỉnh, quy hoạch chuyên ngành có liên quan đã được phê duyệt, quy định vùng hạn chế khai thác nước dưới đất: Việc tuân thủ các quy hoạch đã được phê duyệt là cực kỳ quan trọng để đảm bảo rằng việc khai thác và sử dụng tài nguyên nước diễn ra một cách hài hòa với phát triển bền vững và bảo vệ môi trường.

Như vậy thì việc tuân thủ các nguyên tắc cấp phép tài nguyên nước không chỉ giúp đảm bảo sự công bằng và hiệu quả trong việc sử dụng tài nguyên nước mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ môi trường và đảm bảo sự phát triển bền vững.

3. Trường hợp nào khai thác, sử dụng tài nguyên nước không phải đăng ký?

Trong Nghị định 02/2023/NĐ-CP, có quy định cụ thể về các trường hợp mà việc khai thác và sử dụng tài nguyên nước không cần phải đăng ký và không cần phải có giấy phép. Dưới đây là phân tích chi tiết về các trường hợp đó:

- Khai thác, sử dụng nước cho sinh hoạt của hộ gia đình:Việc sử dụng nước cho mục đích sinh hoạt hàng ngày của các hộ gia đình được miễn khỏi quy trình đăng ký và cấp phép. Tuy nhiên, đáng lưu ý rằng trong một số trường hợp đặc biệt như khai thác nước dưới đất ở các vùng mà mực nước đã bị suy giảm quá mức, việc này vẫn cần phải đăng ký.

- Khai thác, sử dụng nước biển để sản xuất muối: Công việc khai thác nước biển để sản xuất muối không yêu cầu quy trình đăng ký và cấp phép tài nguyên nước.

- Khai thác, sử dụng nước phục vụ các hoạt động văn hóa, tôn giáo, nghiên cứu khoa học: Việc sử dụng nước cho các mục đích văn hóa, tôn giáo hoặc nghiên cứu khoa học cũng không cần phải đăng ký hoặc có giấy phép, trừ trường hợp nước được khai thác từ dưới đất ở các vùng có mức nước suy giảm.

- Khai thác, sử dụng nước cho phòng cháy, chữa cháy, ứng phó, khắc phục sự cố ô nhiễm, dịch bệnh và các trường hợp khẩn cấp khác theo quy định của pháp luật về tình trạng khẩn cấp:Trong các tình huống cấp bách như phòng cháy, ứng phó với ô nhiễm hay dịch bệnh, việc sử dụng nước cũng được miễn khỏi quy trình đăng ký và cấp phép.

Ngoài ra, cũng cần lưu ý rằng việc khai thác nước dưới đất ở các vùng mà mực nước đã bị suy giảm quá mức vẫn cần phải được đăng ký. Điều này đảm bảo rằng mọi hoạt động sử dụng tài nguyên nước vẫn tuân thủ các quy định về bảo vệ môi trường và phát triển bền vững.

Như vậy thì các trường hợp nêu trên được miễn khỏi quy trình đăng ký và cấp phép nhằm giảm bớt thủ tục hành chính và tạo điều kiện thuận lợi cho các hoạt động cần thiết và ít ảnh hưởng đến môi trường. Tuy nhiên, việc này vẫn cần tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về bảo vệ tài nguyên nước và môi trường.

Nếu như các bạn còn có những vướng mắc vui lòng liên hệ với chúng tôi thông qua số điện thoại 19006162 hoặc lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ một cách chi tiết nhất. Xin trân trọng cảm ơn!

Tham khảo thêm bài viết sau đây: Tài nguyên nước là gì ? Ảnh hưởng hoạt động con người đến tài nguyên nước