Mức phạt tiền khi tẩu tán tài sản để trốn tránh việc kê biên tài sản

1. Căn cứ pháp lý về trốn tránh kê biên tài sản

- Luật Thi hành án dân sự năm 2008 quy định nguyên tắc, trình tự, thủ tục thi hành bản án, quyết định dân sự, hình phạt tiền, tịch thu tài sản, truy thu tiền, tài sản thu lợi bất chính, xử lý vật chứng, tài sản, án phí và quyết định dân sự trong bản án, quyết định hình sự, phần tài sản trong bản án, quyết định hành chính của Toà án, quyết định xử lý vụ việc cạnh tranh có liên quan đến tài sản của bên phải thi hành án của Hội đồng xử lý vụ việc cạnh tranh và quyết định của Trọng tài thương mại (sau đây gọi chung là bản án, quyết định); hệ thống tổ chức thi hành án dân sự và Chấp hành viên; quyền, nghĩa vụ của người được thi hành án, người phải thi hành án, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan; nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan, tổ chức, cá nhân trong hoạt động thi hành án dân sự.

- Nghị định 82/2020/NĐ-CP quy định về hành vi vi phạm hành chính, hình thức xử phạt, mức xử phạt, biện pháp khắc phục hậu quả đối với hành vi vi phạm hành chính, thẩm quyền lập biên bản, thẩm quyền xử phạt, mức phạt tiền cụ thể theo từng chức danh đối với hành vi vi phạm hành chính.

2. Phân tích hành vi tẩu tán tài sản để trốn tránh việc kê biên tài sản

Hành vi tẩu tán tài sản là việc người có nghĩa vụ thi hành án cố tình chuyển nhượng, giấu diếm, hoặc thay đổi tình trạng tài sản nhằm không cho cơ quan thi hành án tiếp cận để thực hiện nghĩa vụ của mình. Mục đích của hành vi nhằm trốn tránh nghĩa vụ thi hành án. Tức là người vi phạm muốn tránh việc thực hiện nghĩa vụ tài chính hoặc nghĩa vụ khác theo bản án. Bằng cách tẩu tán, tài sản không còn thuộc quyền sở hữu rõ ràng, làm cho việc kê biên trở nên khó khăn hoặc không thể thực hiện. Hình thức tẩu tán tài sản có thể là bán, cho tặng hoặc chuyển nhượng tài sản với giá trị thấp hơn thực tế; cất giấu tài sản ở nơi không dễ phát hiện hoặc ghi chép tài sản vào danh sách không đúng thực tế hoặc tạo ra các hợp đồng giả, hoặc sử dụng người trung gian để che giấu tài sản.

Bên cạnh đó, căn cứ theo quy định tại Điều 162 Luật Thi hành án dân sự 2008 về hành vi vi phạm hành chính trong thi hành án dân sự như sau: Không có mặt khi nhận giấy triệu tập lần thứ hai để thực hiện thi hành án mà không có lý do chính đáng; Cố tình không thực hiện quyết định áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời của Tòa án hoặc bản án, quyết định phải thi hành ngay; Không thực hiện công việc bắt buộc hoặc không chấm dứt công việc không được làm theo bản án, quyết định; Có điều kiện thi hành án nhưng cố tình trì hoãn việc thực hiện nghĩa vụ; Tẩu tán hoặc làm hư hỏng tài sản để không thực hiện nghĩa vụ thi hành án hoặc để trốn tránh việc kê biên tài sản; Không thực hiện yêu cầu của Chấp hành viên về cung cấp thông tin, giao giấy tờ liên quan đến tài sản bị xử lý để thi hành án mà không có lý do chính đáng; Sử dụng trái phép, tiêu dùng, chuyển nhượng, đánh tráo, cất giấu hoặc thay đổi tình trạng tài sản đã kê biên nhưng chưa tới mức bị truy cứu trách nhiệm hình sự; Chống đối, cản trở hoặc xúi giục người khác chống đối; có lời nói, hành động lăng mạ, xúc phạm người thi hành công vụ trong thi hành án; gây rối trật tự nơi thi hành án hoặc có hành vi vi phạm khác gây trở ngại cho hoạt động thi hành án nhưng chưa tới mức bị truy cứu trách nhiệm hình sự; Phá hủy niêm phong hoặc hủy hoại tài sản đã kê biên nhưng chưa tới mức bị truy cứu trách nhiệm hình sự; Không chấp hành quyết định của Chấp hành viên về việc khấu trừ tài khoản, trừ vào thu nhập, thu hồi giấy tờ có giá của người phải thi hành án.

Theo đó, hành vi tẩu tán tài sản để trốn tránh việc kê biên được xem là hành vi vi phạm hành chính trong thi hành án dân sự. Người thực hiện các hành vi này có thể bị xử phạt theo quy định của pháp luật.

3. Mức xử phạt khi tẩu tán tài sản để trốn tránh việc kê biên tài sản

Căn cứ vào quy định tại điểm a khoản 5 và điểm a khoản 8 Điều 64 Nghị định 82/2020/NĐ-CP về mức xử phạt đối với hành vi vi phạm quy định trong lĩnh vực thi hành án dân sự, có nội dung như sau:

- Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng đối với các hành vi sau: Tẩu tán tài sản nhằm không thực hiện nghĩa vụ thi hành án hoặc để trốn tránh việc kê biên tài sản.

- Biện pháp khắc phục hậu quả: Buộc khôi phục lại tình trạng ban đầu do thực hiện hành vi vi phạm quy định tại điểm a khoản 4 và các điểm a và b khoản 5 của Điều này. Buộc khôi phục lại tình trạng ban đầu trong trường hợp cần thiết theo quy định đối với hành vi vi phạm quy định tại điểm b khoản 3 Điều này.

Theo đó, mức xử phạt hành chính đối với hành vi tẩu tán tài sản để trốn tránh việc kê biên tài sản là từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng. Ngoài ra, người vi phạm còn phải khôi phục lại tình trạng ban đầu do hành vi vi phạm.

Lưu ý: Theo quy định tại khoản 4 Điều 4 Nghị định 82/2020/NĐ-CP, mức phạt tiền nêu trên áp dụng cho hành vi vi phạm hành chính của cá nhân. Trường hợp tổ chức vi phạm hành chính như cá nhân thì mức phạt sẽ gấp 02 lần mức phạt tiền đối với cá nhân.

4. Giải pháp nâng cao hiệu quả trong hoạt động kê biên tài sản để thi hành án

Giải pháp nâng cao hiệu quả trong hoạt động kê biên tài sản để thi hành án bao gồm những nội dung như sau:

- Tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật: Thực hiện các chương trình tuyên truyền về quyền và nghĩa vụ của người phải thi hành án để nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật.

- Cải thiện quy trình kê biên: Rà soát và đơn giản hóa các thủ tục kê biên để giảm thiểu thời gian và chi phí. Sử dụng công nghệ thông tin để quản lý và theo dõi tài sản kê biên hiệu quả hơn.

- Đào tạo và nâng cao năng lực cho cán bộ thi hành án: Tổ chức các khóa đào tạo thường xuyên cho cán bộ thi hành án về kỹ năng nghiệp vụ, pháp luật và giải quyết tình huống thực tế.

- Tăng cường phối hợp với các cơ quan chức năng: Thiết lập mối quan hệ chặt chẽ với các cơ quan công an, quản lý đất đai, thuế và các tổ chức liên quan để hỗ trợ trong việc kê biên tài sản.

- Sử dụng các biện pháp khẩn cấp tạm thời: Áp dụng biện pháp khẩn cấp để ngăn chặn việc tẩu tán tài sản ngay từ khi có yêu cầu thi hành án.

- Xây dựng hệ thống thông tin tài sản: Thiết lập cơ sở dữ liệu về tài sản của người phải thi hành án để dễ dàng tra cứu và theo dõi.

- Nâng cao trách nhiệm và xử lý nghiêm vi phạm: Xác định rõ trách nhiệm của các bên liên quan và xử lý nghiêm các hành vi cản trở thi hành án, nhằm tạo ra răn đe.

- Khuyến khích sự tham gia của cộng đồng: Tạo điều kiện cho cộng đồng tham gia giám sát và hỗ trợ trong hoạt động thi hành án, qua đó nâng cao tính minh bạch.

- Định giá tài sản chính xác: Thực hiện việc định giá tài sản một cách khách quan và minh bạch để đảm bảo giá trị thực tế khi kê biên.

- Thiết lập các cơ chế phản hồi: Tạo điều kiện cho các bên liên quan có thể phản ánh ý kiến, đóng góp để cải tiến quy trình kê biên tài sản.

Áp dụng các giải pháp nêu trên sẽ giúp nâng cao hiệu quả trong hoạt động kê biên tài sản, đảm bảo quyền lợi của người được thi hành án và duy trì trật tự pháp luật trong xã hội.

Ngoài ra, quý bạn đọc có thể tham khảo thêm bài viết Có được kê biên tài sản đang có tranh chấp để thi hành án dân sự không? Nếu có bất cứ vấn đề pháp lý nào cần hỗ trợ, vui lòng liên hệ tới bộ phận tư vấn pháp luật trực tuyến qua số điện thoại: 1900.6162 hoặc gửi yêu cầu trực tiếp tới địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn. Trân trọng!