Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm là hành vi săn bắt, giết, nuôi, nhốt, vận chuyển, buôn bán trái phép động vật thuộc danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ; hoặc tàng trữ, vận chuyển, buôn bán trái phép cá thể, bộ phận cơ thể hoặc sản phẩm của loài động vật đó.

- Khách thể của tội phạm:

Tội vi phạm các quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm xâm phạm đến các chế độ quản lý của Nhà nưởc về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm, xâm phạm nghiêm trọng đến bảo vệ cân bằng môi trường sinh thái, đa dạng sinh học của các loài động vật nguy cấp, quý, hiếm, gây ra những hậu quả nghiêm trọng khác cho đời sống xã hội.

Đối tượng tác động: Các loại động vật nguy cấp, quý, hiếm thuộc danh mục loài nguy cấp, quý, hiếmđược ưu tiên bảo vệ; động vật nguy cấp, quý hiếm thuộc quy định về bảo vệ động vật thuộc Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ hoặc Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm Nhóm IB hoặc Phụ lục I Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp.

- Mặt khách quan của tội phạm

Hành vi khách quan của tội phạm:

+ Sán bắt, giết, nuôi, nhốt, vận chuyển, buôn bán trái phép động vật thuộc Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ;

+ Tàng trữ, vận chuyển, buôn bán trái phép cá thể, bộ phận cơ thể không thể tách ròi sự sống hoặc sản phẩm của động vật quy định tại điểm a khoản này;

+ Tàng trữ, vận chuyển, buôn bán trái phép ngà voi, sừng tê giác;

+ Săn bắt, giết, nuôi, nhốt, vận chuyển, buôn bán trái phép động vật thuộc Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm Nhóm IB hoặc Phụ lục I Công ước về buôn bán quốc tê các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp mà không thuộc loài quy định tại điểm a khoản này;

+ Tàng trữ, vận chuyển, buôn bán trái phép bộ phận cơ thể không thể tách rời sự sông cá thể lớp thú, cá thể lớp chim, bò sát hoặc cá thể động vật lốp khác quy định tại điểm c khoản này;

+ Săn bắt, giết, nuôi, nhốt, vận chuyển, buôn bán trái phép động vật hoặc tàng trữ, vận chuyển, buôn bán trái phép bộ phận cơ thể không thể tách rồi sự sống của động vật.

- Điều kiện truy cứu trách nhiệm hình sự:

Cá nhân hoặc pháp nhân thương mại bị truy cứu trách nhiệm hình sự khi thực hiện một trong các hành vi sau:

+ Săn bắt, giết, nuôi, nhốt, vận chuyển, buôn bán trái phép động vật thuộc Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ;

+ Tàng trữ, vận chuyển, buôn bán trái phép cá thể, bộ phận cơ thể không thể tách rồi sự sống hoặc sản phẩm của động vật quy định tại điểm a khoản này;

+ Tàng trữ, vận chuyển, buôn bán trái phép ngà voi có khôi lượng từ 02 kilôgam trở lên; sừng tê giác có khối lượng từ 0,05 kilôgam trở lên;

+ Săn bắt, giết, nuôi, nhốt, vận chuyển, buôn bán trái phép động vật thuộc Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm Nhóm IB hoặc Phụ lục I Công ưốc về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp mà không thuộc loài quy định tại điểm a khoản này với số lượng từ 03 cá thể lớp thú trở lên, từ 07 cá thể lớp chim trở lên, bò sát hoặc từ 10 cá thể động vật lớp khác trô lên;

+ Tàng trữ, vận chuyển, buôn bán trái phép bộ phận cơ thể không thể tách rời sự sông của từ 03 cáthể lớp thú trở lên, từ 07 cá thể lớp chim trở lên, bò sát hoặc từ 10 cá thể động vật lớp khác quy định tại điểm c khoản này;

+ Săn bắt, giết, nuôi, nhốt, vận chuyển, buôn bán trái phép động vật hoặc tàng trữ, vận chuyển, buôn bán trái phép bộ phận cơ thể không thể tách rồi sự sống của động vật có số lượng dưới mức quy định tại các điểm c, d và đ khoản này nhưng đã bị xử phạt vi phạm hành chính về một trong các hành vi quy định tại Điều này hoặc đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm.

* Hậu quả của tội phạm:

Hậu quả nguy hiểm cho xã hội là yếu tố bắt buộc trong cấu thành tội phạm. Trong đó, nội dung của điều luật quy định rất cụ thể và chi tiết về khối lượng và số lượng cá thể hoặc bộ phận cơ thể không thể tách rời sự sống của động vật.

* Mặt chủ quan của tội phạm:

Tội phạm thực hiện với hình thức lỗi cố ý trực tiếp, động cơ và mục đích không phải là yếu tố bắt buộc trong cấu thành tội phạm.

* Chủ thể của tội phạm:

Chủ thể của tội phạm là bất kỳ người nào có đủ năng lực trách nhiệm hình sự và đạt độ tuổi theo luật định hoặc pháp nhân thương mại được thành lập theo quy định của pháp luật có đủ điều kiện chịu trách nhiệm hình sự.

- Hình phạt:

+ Đối với cá nhân:

Khoản 1 thì bị phạt tiền từ 500.000.000 đồng đến 2.000.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 01 năm đến 05 năm;

Khoản 2 thì bị phạt tù từ 05 năm đến 10 năm;

Khoản 3 thì bị phạt tù từ 10 năm đến 15 năm;

Ngoài ra, người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.

+ Đối với pháp nhân thương mại phạm tội:

Khoản 1 Điều này, thì bị phạt tiền từ 1.000.000.000 đồng đến 5.000.000.000 đồng;

Khoản 2 Điều này, thì bị phạt tiền từ 5.000.000.000 đồng đến 10.000.000.000 đồng;

Khoản 3 Điều này, thì bị phạt tiền từ 10.000.000.000 đồng đến 15.000.000.000 đồng hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn từ 06 tháng đến 03 năm;

Phạm tội thuộc trường hợp quy định tại Điều 79 của Bộ luật này, thì bị đình chỉ hoạt động vĩnh viễn;

Ngoài ra, pháp nhân thương mại còn có thể bị phạt tiền từ 300.000.000 đồng đến 600.000.000 đồng, cấm kinh doanh, cấm hoạt động trong một số lĩnh vực nhất định hoặc cấm huy động vốn từ 01 năm đến 03 năm.