1. Điều kiện để sáng chế được bảo hộ dưới hình thức cấp Bằng độc quyền giải pháp hữu ích

Theo quy định tại Điều 58 Luật Sở hữu trí tuệ 2005 thì sự sáng tạo khi được bảo hộ dưới hình thức cấp Bằng độc quyền đánh dấu một bước tiến quan trọng trong việc định rõ và bảo vệ những giải pháp hữu ích mà không chỉ là kiến thức thông thường. Để đạt được độc quyền này, ý tưởng phải đáp ứng những yếu tố quan trọng sau đây:

- Tính mới: Ý tưởng đề xuất phải mang đến một góc nhìn mới, không giới hạn trong khuôn khổ kiến thức thông thường. Điều này đồng nghĩa với việc đặt ra các phương pháp, quy trình hoặc ứng dụng mới mẻ, đưa ra giải pháp cho các vấn đề hiện tại một cách độc đáo.

- Khả năng áp dụng công nghiệp: Phải có sự sáng tạo và khả năng triển khai, tích hợp giải pháp vào bối cảnh thực tế của công nghiệp. Điều này bao gồm việc xác định rõ cách ý tưởng có thể được áp dụng vào các quá trình sản xuất, dịch vụ hoặc sản phẩm, mang lại lợi ích thực tế và gia tăng giá trị cho doanh nghiệp và người tiêu dùng.

Qua việc cấp Bằng độc quyền, không chỉ tạo điều kiện để bảo vệ sự độc đáo và tính mới của sáng tạo mà còn khuyến khích việc ứng dụng hiệu quả trong ngữ cảnh công nghiệp, đặt nền tảng cho sự phát triển bền vững và sự tiến bộ của xã hội.

 

2. Một đơn đăng ký sở hữu công nghiệp được yêu cầu cấp mấy Bằng độc quyền giải pháp hữu ích?

Tại Điều 101 Luật Sở hữu trí tuệ 2005 thì yêu cầu về tính thống nhất của đơn đăng ký sở hữu công nghiệp là một phần quan trọng của quy trình bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ. 

​- Mỗi đơn đăng ký sở hữu công nghiệp chỉ nên đề cập đến một đối tượng sở hữu công nghiệp duy nhất. Tuy nhiên, có các trường hợp ngoại lệ được quy định rõ trong các khoản 2, 3, và 4 của quy định này.

- Mỗi đơn đăng ký có thể yêu cầu cấp một Bằng độc quyền sáng chế hoặc Bằng độc quyền giải pháp hữu ích cho một nhóm sáng chế có mối liên hệ chặt chẽ về kỹ thuật. Điều này nhằm mục đích thực hiện một ý đồ sáng tạo chung duy nhất, tăng cường tính thống nhất và hiệu quả trong việc bảo vệ quyền sở hữu công nghiệp.

​- Mỗi đơn đăng ký có thể yêu cầu cấp Giấy chứng nhận đăng ký nhãn hiệu cho một hoặc nhiều hàng hoá, dịch vụ khác nhau. Điều này đồng nghĩa với việc một nhãn hiệu có thể được sử dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực khác nhau, tạo ra một hình ảnh thống nhất và mạnh mẽ trong tâm trí của người tiêu dùng.

- Mỗi đơn đăng ký có quyền yêu cầu cấp một Bằng độc quyền kiểu dáng công nghiệp cho nhiều kiểu dáng công nghiệp trong các tình huống sau đây, mang đến sự linh hoạt và bảo vệ toàn diện cho quyền sở hữu công nghiệp:

+ Các kiểu dáng công nghiệp của một bộ sản phẩm: Trong trường hợp này, đơn đăng ký có thể bao gồm nhiều kiểu dáng công nghiệp thuộc một bộ sản phẩm, trong đó mỗi kiểu dáng không chỉ đơn thuần là biểu tượng của sự sáng tạo, mà còn tương tác và hoạt động cùng nhau hoặc hướng tới một mục đích chung. Điều này tạo ra một tuyển tập độc đáo và thể hiện ý tưởng sáng tạo chung duy nhất.

+ Kiểu dáng công nghiệp và các biến thể: Đơn đăng ký cũng có thể yêu cầu Bằng độc quyền cho một kiểu dáng công nghiệp cùng với một hoặc nhiều phương án là biến thể của nó. Các biến thể này phản ánh sự sáng tạo chung duy nhất và không có sự khác biệt đáng kể với kiểu dáng công nghiệp gốc. Điều này mang lại sự đa dạng và linh hoạt trong việc bảo vệ quyền sở hữu công nghiệp, đồng thời tối ưu hóa khả năng ứng dụng trong nhiều ngữ cảnh khác nhau.

=> Theo quy định này, mỗi đơn đăng ký không chỉ có quyền yêu cầu cấp một Bằng độc quyền sáng chế mà còn có thể lựa chọn một Bằng độc quyền giải pháp hữu ích. Điều đặc biệt là, quy định này mở ra khả năng đăng ký cho một nhóm sáng chế có mối liên hệ chặt chẽ về kỹ thuật, nhằm hiện thực hóa một ý đồ sáng tạo chung và độc đáo.

​Quy định này tạo điều kiện cho đơn đăng ký lựa chọn giữa việc đăng ký Bằng độc quyền sáng chế hoặc Bằng độc quyền giải pháp hữu ích. Điều này giúp linh hoạt hóa quá trình đăng ký và tối ưu hóa bảo vệ sự sáng tạo, phù hợp với bản chất và mục đích cụ thể của sáng chế.​ Động thái đặc biệt là khả năng đăng ký cho một nhóm sáng chế có mối liên hệ chặt chẽ về kỹ thuật. Điều này thể hiện cam kết của quy định đối với việc bảo vệ không chỉ sự độc đáo mà còn sự tích hợp và tương tác chặt chẽ của các yếu tố kỹ thuật trong một ý đồ sáng tạo duy nhất.

 

3. Bằng độc quyền giải pháp hữu ích phải nộp phí, lệ phí để duy trì hiệu lực?

Điều 94 Luật Sở hữu trí tuệ 2005 được sửa đổi bởi Điều 1 Luật Sở hữu trí tuệ sửa đổi 2022 quy định duy trì và gia hạn hiệu lực văn bằng bảo hộ là quá trình quan trọng để chủ sở hữu có thể tiếp tục tận hưởng quyền lợi và bảo vệ cho sự đổi mới và sáng tạo của họ. 

- Bằng độc quyền sáng chế và Bằng độc quyền giải pháp hữu ích: Để duy trì hiệu lực cho Bằng độc quyền sáng chế hoặc Bằng độc quyền giải pháp hữu ích, chủ sở hữu cần thực hiện việc nộp phí và lệ phí theo các quy định được Chính phủ đề ra. Quá trình này đảm bảo rằng quyền sở hữu của họ được bảo vệ và duy trì trong thời gian dài.

- Bằng độc quyền kiểu dáng công nghiệp và Giấy chứng nhận đăng ký nhãn hiệu: Đối với Bằng độc quyền kiểu dáng công nghiệp và Giấy chứng nhận đăng ký nhãn hiệu, việc duy trì hiệu lực cũng đòi hỏi chủ sở hữu thực hiện quy trình nộp phí và lệ phí theo quy định. Điều này giúp đảm bảo rằng những thuận lợi và đặc quyền liên quan đến kiểu dáng và nhãn hiệu được duy trì vững mạnh.

- Quy định về phí, lệ phí và thủ tục: Mức phí, lệ phí và thủ tục liên quan đến việc duy trì và gia hạn hiệu lực văn bằng bảo hộ sẽ được Chính phủ quy định. Điều này giúp tạo ra một hệ thống công bằng và đồng đều, đồng thời đáp ứng các yêu cầu của cộng đồng doanh nghiệp và người sáng tạo.

 Đồng thời, tại Điều 93 Luật Sở hữu trí tuệ 2005 thì hiệu lực và thời hạn của văn bằng bảo hộ như sau:

​- Văn bằng bảo hộ không chỉ giữ hiệu lực trên toàn lãnh thổ của Việt Nam mà còn là một hình thức bảo vệ chặt chẽ cho sự độc đáo và sáng tạo trong ngữ cảnh quốc gia.

​- Bằng độc quyền sáng chế được cấp với hiệu lực từ ngày nó được chấp nhận và kéo dài trong suốt hai mươi năm tính từ ngày nộp đơn. Điều này đảm bảo rằng sự sáng tạo được bảo vệ và thúc đẩy trong một khoảng thời gian đủ dài để tạo ra giá trị và khuyến khích sự đổi mới.

​- Bằng độc quyền giải pháp hữu ích có hiệu lực từ ngày cấp và kéo dài đến hết mười năm tính từ ngày nộp đơn. Điều này cung cấp một khoảng thời gian lâu dài nhưng linh hoạt để người chủ sở hữu có thể tiếp tục tận dụng và bảo vệ giải pháp hữu ích của mình trong môi trường kinh doanh động đất và phát triển nhanh chóng.

- ​Bằng độc quyền kiểu dáng công nghiệp, khi được cấp, tỏ ra mạnh mẽ và bền vững, bắt đầu từ ngày nó được chấp nhận và kéo dài suốt năm năm kể từ ngày nộp đơn. Đặc biệt, có khả năng gia hạn đến hai lần liên tiếp, mỗi lần kéo dài năm năm, mang lại sự linh hoạt và ổn định trong việc bảo vệ kiểu dáng công nghiệp độc đáo và sáng tạo.

​- Hiệu lực của Giấy chứng nhận đăng ký nhãn hiệu là một chuỗi thời gian dài và đồng đều, bắt đầu từ ngày cấp và kéo dài đến hết mười năm tính từ ngày nộp đơn. Điều đặc biệt là, nó có khả năng gia hạn nhiều lần liên tiếp, mỗi lần kéo dài thêm mười năm. Điều này đảm bảo rằng thương hiệu được bảo vệ có thể duy trì tính nhất quán và ổn định trong thời gian dài, tạo nên một nền tảng vững chắc trong thị trường đầy cạm bẫy cạnh tranh.

​- Đối với Giấy chứng nhận đăng ký chỉ dẫn địa lý, hiệu lực là vô thời hạn kể từ ngày cấp. Điều này chứng tỏ cam kết lâu dài của quy định trong việc bảo vệ và duy trì tính duy nhất của chỉ dẫn địa lý, đồng thời thúc đẩy ổn định và nhận diện của khu vực đó trong tâm trí của người tiêu dùng.

- Giấy chứng nhận đăng ký thiết kế bố trí mạch tích hợp bán dẫn đưa ra một khía cạnh chặt chẽ về hiệu lực và thời hạn, nhằm đảm bảo quyền sở hữu và bảo vệ sự độc đáo của sáng tạo.

+ Hiệu lực của giấy chứng nhận kéo dài suốt mười năm kể từ ngày nộp đơn, tạo điều kiện thuận lợi cho người chủ sở hữu để tận dụng và bảo vệ sự độc đáo của thiết kế bố trí mạch tích hợp bán dẫn trong một khoảng thời gian đầy ý nghĩa.

+ Điều đặc biệt là, giấy chứng nhận cũng chấm dứt khi mười năm kể từ ngày thiết kế bố trí được người có quyền đăng ký hoặc người được người đó cho phép khai thác thương mại lần đầu tiên tại bất kỳ nơi nào trên thế giới. Điều này đặt ra một chuẩn mực công bằng và linh hoạt, đồng thời bảo vệ quyền lợi của người chủ sở hữu trong các hoạt động thương mại toàn cầu.

+ Cuối cùng, giấy chứng nhận cũng có thể chấm dứt sau mười lăm năm kể từ ngày tạo ra thiết kế bố trí. Điều này khẳng định cam kết đối với sự bảo vệ dài hạn và khuyến khích sự đổi mới và tiến bộ trong lĩnh vực mạch tích hợp bán dẫn.

Ngoài ra, có thể tham khảo: Điều kiện cấp bằng độc quyền sáng chế và quyền sử dụng sáng chế. Còn khúc mắc, liên hệ 1900.6162 hoặc gửi email tới: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ. Xin cảm ơn.