1. Bồi thường bảo hiểm ô tô khi xảy ra tai nạn?

Thưa luật sư, Tôi cho anh A thuê xe 7 chỗ với giá 1.500.000 đ/ngày. Việc thuê xe chỉ thoả thuận bằng miệng về giá cả, thời gian giao xe, thời gian nhận lại xe không có hợp đồng, tôi cũng không đăng ký kinh doanh.
Sau khi thuê xe, anh A điều khiển xe gây tai nạn làm hư hỏng thiệt hại tài sản của tôi là 270.000.000đ. Sau đó bảo hiểm thẩm định xe và bồi thường. Nhưng xảy ra tranh chấp nên tôi khởi kiện ra tòa án. Toà án lại tuyên do Bảo hiểm đã bồi thường, nên anh A không phải chịu trách nhiệm bồi thường cho tôi. Xin hỏi Luật sư! Toà án giải quyết như vậy đúng hay sai? Bảo hiểm tôi tự bỏ tiền ra đóng nay người khác được hưởng thì theo Luật định quy định như thế nào?
Rất mong được giải đáp, xin chân thành cám ơn.

Trả lời:

Theo thông tin Quý khách cung cấp, mặc dù giữa Quý khách và anh A không lập hợp đồng về việc cho thuê xe nhưng theo quy định tại Điều 119 Bộ luật dân sự năm 2015 thì quan hệ này được coi là một giao dịch dân sự. Giao dịch dân sự được thể hiện bằng lời nói, bằng văn bản hoặc bằng hành vi cụ thể. Do đó, hợp đồng thuê ô tô giữa Quý khách và anh A dù chỉ là thỏa thuận miệng thì vẫn có giá trị pháp lý.

1.1. Điều 472 và Điều 479 Bộ luật dân sự năm 2015 quy định về hợp đồng thuê tài sản như sau:

"Điều 472. Hợp đồng thuê tài sản

Hợp đồng thuê tài sản là sự thỏa thuận giữa các bên, theo đó bên cho thuê giao tài sản cho bên thuê để sử dụng trong một thời hạn, bên thuê phải trả tiền thuê."

"Điều 479. Nghĩa vụ bảo quản tài sản thuê

1. Bên thuê phải bảo quản tài sản thuê, phải bảo dưỡng và sửa chữa nhỏ; nếu làm mất, hư hỏng thì phải bồi thường. Bên thuê không chịu trách nhiệm về những hao mòn tự nhiên do sử dụng tài sản thuê."

Như vậy, khi anh A thuê xe gây tai nạn và gây hư hỏng xe ô tô thuê thì theo Khoản 1 Điều 479 Bộ luật dân sự trích dẫn ở trên anh A có trách nhiệm phải bồi thường hư hỏng cho chủ xe.

1.2. Nguyên tắc bồi thường khi xe cơ giới mua bảo hiểm được quy định tại Điều 14 Nghị định sô 103/2008/NĐ-CP như sau:

"Điều 14. Nguyên tắc bồi thường

1. Khi tai nạn xảy ra, trong phạm vi mức trách nhiệm bảo hiểm, doanh nghiệp bảo hiểm phải bồi thường cho chủ xe cơ giới số tiền mà chủ xe cơ giới đã bồi thường hoặc sẽ phải bồi thường cho người bị thiệt hại.

Trường hợp chủ xe cơ giới chết hoặc bị thương tật toàn bộ vĩnh viễn, doanh nghiệp bảo hiểm bồi thường trực tiếp cho người bị thiệt hại.

2. Trường hợp cần thiết, doanh nghiệp bảo hiểm phải tạm ứng ngay những chi phí cần thiết và hợp lý trong phạm vi trách nhiệm bảo hiểm nhằm khắc phục hậu quả tai nạn.

3. Mức bồi thường bảo hiểm:

a) Mức bồi thường bảo hiểm về người: được xác định dựa trên Bảng quy định trả tiền bồi thường thiệt hại về người theo quy định của Bộ Tài chính;

b) Mức bồi thường thiệt hại về tài sản: được xác định theo thiệt hại thực tế và theo mức độ lỗi của chủ xe cơ giới.

4. Doanh nghiệp bảo hiểm không có trách nhiệm bồi thường phần vượt quá mức trách nhiệm bảo hiểm theo quy định của Bộ Tài chính.

5. Trường hợp chủ xe cơ giới đồng thời tham gia nhiều hợp đồng, bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự cho cùng một xe cơ giới thì số tiền bồi thường chỉ được tính theo hợp đồng bảo hiểm đầu tiên."

Theo quy định trên thì khi tai nạn xảy ra, trong phạm vi mức trách nhiệm bảo hiểm, doanh nghiệp bảo hiểm phải bồi thường cho chủ xe cơ giới số tiền mà chủ xe cơ giới đã bồi thường hoặc sẽ phải bồi thường cho người bị thiệt hại. Như vậy, chủ xe cơ giới là người đóng bảo hiểm sẽ được doanh nghiệp bảo hiểm bồi thường cho người bị thiệt hại.

Đối với trường hợp này thì do anh A phải chịu trách nhiệm bồi thường thiệt hại cho người bị hại nhưng doanh nghiệp bảo hiểm không có nghĩa vụ bồi thường mà đã bồi thường cho người bị thiệt hại nên anh A không phải bồi thường cho người bị thiệt hại nữa.

1.3. Quý khách có thể kháng cáo bản án sơ thẩm trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án để xác định lại trách nhiệm bồi thường nhằm bảo vệ quyền lợi của mình.

>> Xem thêm:  Tại sao xe nhỏ đi sai, xe lớn đi đúng khi xảy ra tai nạn giao thông thì xe lớn vẫn phải đền xe nhỏ ?

2. Gây ra tai nạn chết người bồi thường thế nào?

Chào luật sư, Ngày 25/1/2019 cháu gái tôi trên đường đi học về bị một xe tải chở sắn khô, vì tránh xe máy đang chạy giữa đường nên xe bị lật đè chết cháu (16 tuổi, đạng học lớp 10), khi đó đang chạy xe đạp điện đi đúng làn đường bên phải làm cháu tôi chết tại chỗ và một cháu học cùng lớp chạy xe đạp bị thương nặng... Sau khi đó gia đình chủ xe đã đến bồi thường cho gia đình em gái tôi là 150 triệu đồng hôm qua ngày 25/3/2019 công an huyện mời gia đình em gái tôi lên hỏi xem có yêu cầu bồi thường thêm ngoài số tiền trên hay không nhưng gia đình tôi thật sự không biết phải làm thế nào cho đúng và thỏa đáng.

Ban đầu ông ấy chỉ muốn bồi thường số tiền 70 triệu. sau khi em tôi nói không cần tiền bồi thường chỉ cần trả lại con cho em nó thì ông ấy mới chịu đến, và em tôi tạm nhận số tiền 150 triệu, sau khi nhận tạm số tiền đó em tôi đã đi làm từ thiện cho các trại tâm thần và cô nhi viện để tạo phúc cho cháu nó được siêu thoát...

Vậy tôi muốn hỏi luật sư bồi chúng tôi phải làm như thế nào cho thỏa đáng và đúng với pháp luật. Rất mong được sự giúp đõ của các luật sư. Tôi xin được cám ơn rất nhiều!

Trả lời:

Theo như nội dung thư mà bạn trình bày, với hậu quả có người chết, bồi thường thiệt hại trong trường hợp này được hiểu là bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng do tính mạng bị xâm phạm. Về vấn đề này, Điều 591 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định như sau:

Việc bồi thường được chia thành 2 khoản:

2.1. Thiệt hại do tính mạng bị xâm phạm:

a) Thiệt hại do sức khỏe bị xâm phạm theo quy định tại Điều 590 của Bộ luật này.

Thiệt hại này bao gồm: Chi phí hợp lý cho việc cứu chữa, bồi dưỡng, phục hồi sức khỏe và chức năng bị mất, bị giảm sút của người bị thiệt hại (nếu có) + Thu nhập thực tế bị mất hoặc bị giảm sút của người bị thiệt hại; nếu thu nhập thực tế của người bị thiệt hại không ổn định và không thể xác định được thì áp dụng mức thu nhập trung bình của lao động cùng loại (nếu có) + Chi phí hợp lý và phần thu nhập thực tế bị mất của người chăm sóc người bị thiệt hại trong thời gian điều trị; nếu người bị thiệt hại mất khả năng lao động và cần phải có người thường xuyên chăm sóc thì thiệt hại bao gồm cả chi phí hợp lý cho việc chăm sóc người bị thiệt hại (nếu có).

b) Chi phí hợp lý cho việc mai táng.

Chi phí hợp lý cho việc mai táng bao gồm: các khoản tiền mua quan tài, các vật dụng cần thiết cho việc khâm liệm, khăn tang, hương, nến, hoa, thuê xe tang và các khoản chi khác phục vụ cho việc chôn cất hoặc hoả táng nạn nhân theo thông lệ chung. Không chấp nhận yêu cầu bồi thường chi phí cúng tế, lễ bái, ăn uống, xây mộ, bốc mộ...

c) Tiền cấp dưỡng cho những người mà người bị thiệt hại có nghĩa vụ cấp dưỡng.

d) Thiệt hại khác do luật quy định.

2.2. Bù đắp tổn thất về tinh thần:

Với quy định hiện hành: Ngoài thiệt hại về tính mạng cần bồi thường, người gây thiệt hại còn phải trả một khoản tiền gọi là bù đắp tổn thất về tinh thần.

Trong trường hợp các bên thỏa thuận được về khoản bù đắp tổn thất về tinh thần thì công nhận sự thỏa thuận này giữa các bên. Trường hợp không thỏa thuận được thì mức tối đa không quá: 100 x 1.490.000 = 149.000.000 đ (Một trăm bốn mươi chín triệu đồng) tương đương 100 tháng lương cơ sở hiện nay. Mức này được áp dụng đến ngày 30/6/2020.

(Từ ngày 01/7/2020, mức lương cơ sở được điều chỉnh tăng lên 1.600.000 đ (Một triệu sáu trăm nghìn đồng)).

Trên đây là nội dung tư vấn của chúng tôi với yêu cầu của bạn.

>> Xem thêm:  Trường hợp nào cảnh sát giao thông sẽ tạm giữ xe người vi phạm giao thông ?

3. Tư vấn đòi bồi thường khi bị tai nạn ?

Thưa luật sư: Em bị tai nạn ngày 27/2/2019 trên đường về quê, do một anh say rượu tông vào làm em bị văng ra khỏi xe, thương tích nặng ngoài da, không ảnh hưởng phần cứng. Xe em bị hư hỏng nặng. Xe em và xe anh kia đều bị cảnh sát giao thông huyện giữ. Công an có yêu cầu anh kia lên giải quyết, anh kia có lên và nhận lỗi, hứa sẽ về mang tiền lên bồi thường và đóng tiền phạt, nhưng tới hiện tại vẫn không có động thái giải quyết, càng không có thăm hỏi em từ lúc xảy ra tai nạn đến nay.
Lúc gây ra tai nạn, gia đình em cũng muốn giải quyết riêng nhưng bên đó không thiện chí, chỉ có bạn bè anh đó lại nói chuyện chứ anh đó trốn mất do sợ đo nồng độ cồn ạ. Em chắc chắn vấn đề này. Và hiện tại công an giao thông huyện vẫn không có thông báo gì cho em về vụ việc trên. Em muốn hỏi trường hợp của em như vậy giải quyết như thế nào để em sớm có xe đi làm. Xe em hư hỏng nặng và em bị thương có đi bệnh viên khám, chụp hình các thứ, thuốc thang, trị sẹo. Xin Luật sư tư vấn cách giải quyết nhanh chóng và hợp lý trong trường hợp của em.
Em xin chân thành cảm ơn !

>> Luật sư tư vấn pháp luật dân sự trực tuyến gọi: 1900.6162

Trả lời:

Theo mô tả hiện trường của bạn, có căn cứ xác định anh kia có vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ bởi theo quy định hiện hành, việc điều khiển xe máy mà trong hơi thở hoặc trong máu có nồng độ cồn là hành vi bị nghiêm cấm.

Trong trường hợp này, anh kia đã nhận trách nhiệm bồi thường thì việc bồi thường này phải thực hiện kịp thời.

Như bạn trình bày, bạn bị thương cần chữa trị, xe của bạn bị hư hỏng nặng. Vì vậy, xét theo quy định của Bộ luật dân sự năm 2015, thuộc trường hợp bồi thường thiệt hại do tài sản bị xâm phạm (Điều 589) và thiệt hại do sức khỏe bị xâm phạm (Điều 590), cụ thể như sau:

3.1. Thiệt hại do tài sản bị xâm phạm

"Điều 589. Thiệt hại do tài sản bị xâm phạm

Thiệt hại do tài sản bị xâm phạm bao gồm:

1. Tài sản bị mất, bị hủy hoại hoặc bị hư hỏng.

2. Lợi ích gắn liền với việc sử dụng, khai thác tài sản bị mất, bị giảm sút.

3. Chi phí hợp lý để ngăn chặn, hạn chế và khắc phục thiệt hại.

4. Thiệt hại khác do luật quy định."

Với những thiệt hại về tài sản, bạn cần chuẩn bị hóa đơn, chứng từ cho việc sửa chữa (nếu còn khả năng sửa chữa) hoặc mua mới (nếu không còn khả năng sửa chữa, bắt buộc phải mua mới) để yêu cầu bồi thường.

3.2. Thiệt hại do sức khỏe bị xâm phạm:

"Điều 590. Thiệt hại do sức khỏe bị xâm phạm

1. Thiệt hại do sức khỏe bị xâm phạm bao gồm:

a) Chi phí hợp lý cho việc cứu chữa, bồi dưỡng, phục hồi sức khỏe và chức năng bị mất, bị giảm sút của người bị thiệt hại;

b) Thu nhập thực tế bị mất hoặc bị giảm sút của người bị thiệt hại; nếu thu nhập thực tế của người bị thiệt hại không ổn định và không thể xác định được thì áp dụng mức thu nhập trung bình của lao động cùng loại;

c) Chi phí hợp lý và phần thu nhập thực tế bị mất của người chăm sóc người bị thiệt hại trong thời gian điều trị; nếu người bị thiệt hại mất khả năng lao động và cần phải có người thường xuyên chăm sóc thì thiệt hại bao gồm cả chi phí hợp lý cho việc chăm sóc người bị thiệt hại;

d) Thiệt hại khác do luật quy định.

Với những thiệt hại về sức khỏe, bạn cần chuẩn bị hóa đơn, chứng từ cho việc nằm viện, thuốc men, chụp hình,... để yêu cầu bồi thường.

Bù đắp tổn thất về tinh thần:

Trường hợp các bên thỏa thuận được về khoản bù đắp tổn thất về tinh thần thì công nhận sự thỏa thuận này giữa các bên. Trường hợp không thỏa thuận được thì mức tối đa không quá: 50 x 1.490.000 = 74.500.000 đ (Bảy mươi tư triệu năm trăm nghìn đồng) tương đương 50 tháng lương cơ sở hiện nay. Mức này được áp dụng đến ngày 30/6/2020.

(Từ ngày 01/7/2020, mức lương cơ sở được điều chỉnh tăng lên 1.600.000 đ (Một triệu sáu trăm nghìn đồng)).

- Trong trường hợp anh kia tiếp tục chây ỳ trong việc bồi thường, bạn có thể xem xét theo hường khởi kiện "đòi bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng" ra tòa án có thẩm quyền. Điều 588 Bộ luật dân sự năm 2015 quy định thời hiệu khởi kiện yêu cầu bồi thường thiệt hại là 03 năm, kể từ ngày người có quyền yêu cầu biết hoặc phải biết quyền, lợi ích hợp pháp của mình bị xâm phạm. Như vậy, nếu có yêu cầu thì bạn cần thực hiện càng sớm càng tốt.

Trên đây là ý kiến để cá nhân, tổ chức tham khảo.

>> Xem thêm:  Hỏi về quyền và nghĩa vụ của cảnh sát giao thông ? Trách nhiệm hình sự khi gây tai nạn giao thông

4. Trách nhiệm bồi thường thiệt hại khi xảy ra tai nạn?

Xin chào Luật Minh Khuê! Mong Luật sư giải đáp giúp tôi vấn đề về trách nhiệm bồi thường thiệt hại. Tôi cho một người em thuê xe máy, thuê giao dịch không có hợp đồng, em này cũng chưa có bằng lái. Tại hiện trường tai nạn thì xe của em chui giữa gầm xe tải, xe tải qua đường và xe máy thì ở đường ưu tiên, người điều khiển xe máy chết tại chỗ do xe tải cán qua người.
Tôi muốn hỏi: bên xe tải có bồi thường thiệt hại cho người bị nạn và tôi có bị liên đới bồi thường trong vụ việc không? Xe máy của tôi bị hư hại hoàn toàn vậy tôi có được bồi thường thiệt hại không? Mức bồi thường cho từng trường hợp là bao nhiêu?
Tôi chân thành cảm ơn!

>> Luật sư tư vấn qua điện thoại gọi: 1900.6162

Trả lời:

Với mô tả hiện trường của bạn, có căn cứ xác định người lái xe tải có vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ bởi xe máy đang ở đường ưu tiên, xe tải phải nhường đường từ mọi hướng.

Xét theo quy định tại Bộ luật dân sự năm 2015, thuộc trường hợp bồi thường thiệt hại do tài sản bị xâm phạm (Điều 589) và tính mạng bị xâm phạm (Điều 591), cụ thể như sau:

4.1. Thiệt hại do tài sản bị xâm phạm:

"Điều 589. Thiệt hại do tài sản bị xâm phạm

Thiệt hại do tài sản bị xâm phạm bao gồm:

1. Tài sản bị mất, bị hủy hoại hoặc bị hư hỏng.

2. Lợi ích gắn liền với việc sử dụng, khai thác tài sản bị mất, bị giảm sút.

3. Chi phí hợp lý để ngăn chặn, hạn chế và khắc phục thiệt hại.

4. Thiệt hại khác do luật quy định."

4.2. Thiệt hại do tính mạng bị xâm phạm:

a) Thiệt hại do sức khỏe bị xâm phạm theo quy định tại Điều 590 của Bộ luật này.

Thiệt hại này bao gồm: Chi phí hợp lý cho việc cứu chữa, bồi dưỡng, phục hồi sức khỏe và chức năng bị mất, bị giảm sút của người bị thiệt hại (nếu có) + Thu nhập thực tế bị mất hoặc bị giảm sút của người bị thiệt hại; nếu thu nhập thực tế của người bị thiệt hại không ổn định và không thể xác định được thì áp dụng mức thu nhập trung bình của lao động cùng loại (nếu có) + Chi phí hợp lý và phần thu nhập thực tế bị mất của người chăm sóc người bị thiệt hại trong thời gian điều trị; nếu người bị thiệt hại mất khả năng lao động và cần phải có người thường xuyên chăm sóc thì thiệt hại bao gồm cả chi phí hợp lý cho việc chăm sóc người bị thiệt hại (nếu có).

b) Chi phí hợp lý cho việc mai táng.

Chi phí hợp lý cho việc mai táng bao gồm: các khoản tiền mua quan tài, các vật dụng cần thiết cho việc khâm liệm, khăn tang, hương, nến, hoa, thuê xe tang và các khoản chi khác phục vụ cho việc chôn cất hoặc hoả táng nạn nhân theo thông lệ chung. Không chấp nhận yêu cầu bồi thường chi phí cúng tế, lễ bái, ăn uống, xây mộ, bốc mộ...

c) Tiền cấp dưỡng cho những người mà người bị thiệt hại có nghĩa vụ cấp dưỡng.

d) Thiệt hại khác do luật quy định.

Bù đắp tổn thật về tính thần:

Với quy định hiện hành: Ngoài thiệt hại về tính mạng cần bồi thường, người gây thiệt hại còn phải trả một khoản tiền gọi là bù đắp tổn thất về tinh thần.

Trong trường hợp các bên thỏa thuận được về khoản bù đắp tổn thất về tinh thần thì công nhận sự thỏa thuận này giữa các bên. Trường hợp không thỏa thuận được thì mức tối đa không quá: 100 x 1.490.000 = 149.000.000 đ (Một trăm bốn mươi chín triệu đồng) tương đương 100 tháng lương cơ sở hiện nay. Mức này được áp dụng đến ngày 30/6/2020.

(Từ ngày 01/7/2020, mức lương cơ sở được điều chỉnh tăng lên 1.600.000 đ (Một triệu sáu trăm nghìn đồng)).

Như vậy, chỉ có bên lái xe tải là người xâm phạm đến tính mạng của người thuê xe máy của bạn làm người này chết, do đó trách nhiệm bồi thường thiệt hại là của người lái xe tải.

Mọi vướng mắc bạn vui lòng trao đổi trực tiếp với bộ phận luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài 24/7 gọi số: 1900.6162 hoặc gửi qua email: Tư vấn pháp luật dân sự miễn phí qua Email để nhận được sự tư vấn, hỗ trợ từ Luật Minh Khuê.

>> Xem thêm:  Trình tự giải quyết tai nạn, va chạm giao thông được thực hiện thế nào ?