Khi bị lừa đảo chiếm đoạt tài sản, bạn có thể tố cáo tại một trong các cơ quan sau đây:
1. Cơ quan tiếp nhận tố cáo
Bạn có thể gửi đơn tố cáo đến một trong các cơ quan sau:
- Cơ quan Điều tra: Thường là cơ quan công an nơi đối tượng lừa đảo sinh sống hoặc nơi xảy ra hành vi lừa đảo.
- Viện kiểm sát nhân dân các cấp.
- Tòa án nhân dân các cấp.
- Công an cấp xã, phường, thị trấn.
2. Cách thức tố cáo
Bạn có thể tố cáo bằng nhiều hình thức khác nhau:
- Đến trực tiếp: Nộp đơn tố cáo tại trụ sở cơ quan công an, Viện kiểm sát hoặc Tòa án.
- Gửi qua bưu chính: Gửi đơn tố cáo qua đường bưu điện.
- Báo qua điện thoại: Gọi điện đến các đường dây nóng của cơ quan chức năng, ví dụ như Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (đường dây nóng 069.219.4053) để trình báo. Đối với người dân tại TP. Hồ Chí Minh, có thể gọi đến số 08.3864.0508.
3. Chuẩn bị hồ sơ tố cáo
Để quá trình tố cáo diễn ra thuận lợi, bạn nên chuẩn bị một bộ hồ sơ đầy đủ, bao gồm:
- Đơn tố cáo: Đơn tố cáo cần có đầy đủ các thông tin của người tố cáo, người bị tố cáo (nếu biết), và mô tả chi tiết hành vi lừa đảo, số tiền bị chiếm đoạt. Bạn có thể tự soạn đơn hoặc tham khảo các mẫu đơn có sẵn trên các trang web pháp luật.
- Căn cước công dân/Chứng minh nhân dân của bạn: Bản sao công chứng.
- Các bằng chứng liên quan: Bao gồm tất cả các tài liệu chứng minh hành vi lừa đảo như tin nhắn, hình ảnh, video, ghi âm, sao kê tài khoản ngân hàng, biên lai chuyển khoản...
Sau khi tiếp nhận hồ sơ, các cơ quan chức năng sẽ tiến hành xác minh và điều tra vụ việc. Mọi tố cáo, tin báo về tội phạm đều phải được tiếp nhận và giải quyết kịp thời.
4. Câu hỏi thường gặp về tố cáo lừa đảo tiền, tài sản
Dưới đây là một số câu hỏi thường gặp có liên quan đến việc tố cáo hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản:
4.1. Bị lừa tiền thì tố cáo ở đâu?
Trả lời:
Do bạn không nói rõ số tiền Bạn bị lừa là bao nhiêu và đối tượng là ai. Nên Tôi giả sử số tiền Bạn bị lừa là trên 2 triệu, thì trong trường hợp này, Bạn có quyền Tố giác hành vi lừa đảo của người đó đến một trong các cơ quan theo quy định tại điều 6 Thông tư liên tịch 06/2013/TTLT-BCA-BQP-BTC-BNN&PTNT-VKSNDTC như sau:
"Điều 6. Thẩm quyền giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm và kiến nghị khởi tố
1. Cơ quan có thẩm quyền giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm bao gồm:
a) Cơ quan điều tra trong Công an nhân dân;
b) Cơ quan điều tra trong Quân đội nhân dân;
c) Cơ quan điều tra của Viện kiểm sát nhân dân tối cao;
d) Cơ quan điều tra của Viện kiểm sát quân sự Trung ương;
đ) Bộ đội Biên phòng, cơ quan Hải quan, cơ quan Kiểm lâm, lực lượng Cảnh sát biển và các cơ quan khác của Công an nhân dân, Quân đội nhân dân được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra khi thực hiện nhiệm vụ trong lĩnh vực quản lý mà tiếp nhận tố giác, tin báo về tội phạm thuộc quyền hạn điều tra của cơ quan mình thì tiến hành giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm đó.
Tuy nhiên, để thời gian giải quyết được nhanh thì Bạn nên Tố giác hành vi này đến Cơ quan điều tra có thẩm quyền là nơi hành vi lừa đảo được thực hiện, ví dụ nếu lừa ở nới người đó cứ trú thì Cơ quan điều tra cấp huyện hoặc tỉnh nơi cứ trú của ngườ đó, tùy vào số tiền bị chiếm đoạt, theo quy định tại khoản 4 điều 163 Bộ luật tố tụng hình sự:
Điều 163. Thẩm quyền điều tra
4. Cơ quan điều tra có thẩm quyền điều tra những vụ án hình sự mà tội phạm xảy ra trên địa phận của mình. Trường hợp tội phạm được thực hiện tại nhiều nơi khác nhau hoặc không xác định được địa điểm xảy ra tội phạm thì việc điều tra thuộc thẩm quyền của Cơ quan điều tra nơi phát hiện tội phạm, nơi bị can cư trú hoặc bị bắt.
4.2. Bị lừa tiền để chạy việc thì tố cáo, khởi kiện thế nào?
Trả lời:
Vợ chồng bạn và 5 người khác đã đưa tiền cho một người để người đó chạy việc cho mình, tuy nhiên sau một khoảng thời gian khá dài mà người đó vẫn không thể chạy việc được cho bạn và cũng không trả lại tiền cho bạn, ban đầu giao dịch giữa các bên cũng không thỏa thuận về thời gian phải hoàn thành việc.
Do thời gian đã lâu mà người đó không thực hiện được công việc như thỏa thuận nên vợ chồng bạn có quyền đòi lại số tiền đó, nếu đòi nhiều lần không được thì bạn có thể khởi kiện tại tòa án cùng với 5 người còn lại. Mặc dù không có giấy tờ về việc giao nhận tiền nhưng bạn và những người khác có thể chứng minh bằng các cuộc điện thoại, email, tin nhắn, những người làm chứng khác...
Theo Điều 26 và Điều 35 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 thì hồ sơ khởi kiện nộp tại Tòa án nhân dân cấp huyện nơi bị đơn cư trú hoặc làm việc.
Nếu bạn hoặc những người còn lại không có bất cứ chứng cứ nào để chứng minh rằng mình đã đưa tiền cho người đó và người đó chối cãi, không thừa nhận thì việc điều tra sẽ khó khăn hơn. Chúng tôi không thể chắc chắn rằng bạn và những người còn lại có đòi lại được tiền của mình hay không mà phải phụ thuộc vào quá trình điều tra để tòa án xét xử.
Ngoài ra, bạn cần phải lưu ý việc đưa tiền chạy việc còn có thể cấu thành nên tội phạm do đó bạn nên cân nhắc việc khởi kiện hay không khởi kiện.
Mọi vướng mắc bạn vui lòng trao đổi trực tiếp với Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài 24/7 gọi số: 1900.6162 hoặc liên hệ văn phòng để nhận được sự tư vấn, hỗ trợ từ Luật Minh Khuê. Rất mong nhận được sự hợp tác!