Kính thưa quý khách hàng!
Công ty Luật TNHH MINH KHUÊ xin gửi tới quý khách hàng lời chào trân trọng và cảm ơn quý khách đã tin tưởng vào dịch vụ do chúng tôi cung cấp. Chúng tôi nhận được yêu cầu của quý khách liên quan đến nội dung cụ thể như sau:
NỘI DUNG YÊU CẦU
kính gửi: Luật Minh Khuê!
Mình mong Luật Minh Khuê giải đáp cho mình vấn đề sau: Gia đình mình muốn hỏi thăm về vấn đề lập di chúc trong thời buổi Covid. Gia đình mình có 5 người đều dính Covid, và sau khi cách ly hiện tại đã có 1 số thành viên âm tính và được xuất viện. Nhưng có những thành viên trở nặng, bất hạnh có thể không vượt qua được đợt dịch này. Dịch bệnh đến quá bất ngờ, không ai lường trước được. Mẹ mình đang trong bệnh viện dã chiến, và tình trạng hiện tại là vẫn dương tính với Covid.
Để lường trước những hậu quả không mong muốn có thể xảy ra, gia đình mình muốn biết các vấn đề, thủ tục lập di chúc như thế nào? Đặc biết, trong thời điểm hiện nay theo chỉ thị 16. Việc đi lại là hết sức khó khăn. Rất khó có thể gặp mặt trực tiếp, hoặc họp các thành viên trong gia đình để công chứng. Xin hỏi, hiện nay có thể công chứng di chúc online không? Hay có những hình thức khác để công chứng hoặc lập di chúc hợp pháp không? Nói thêm về tình hình gia đình, gia đình mình có bố và mẹ, thêm 2 người dì, mình là con cả. sau đó là em. Bố không có tài sản, bà có tài sản chủ yếu là sổ tài khoản ngân hàng đứng tên mẹ, nếu có thể làm ủy quyền cho thành viên trong gia đình với ngân hàng thì đơn giản nhất. Còn không thì sẽ chuẩn bị sẵn di chúc để phân chia cho từng thành viên trong gia đình. Hy vọng sẽ nhận được phản hồi và tư vấn của công ty.
TRẢ LỜI:
CƠ SỞ PHÁP LÝ
- Bộ luật tố tụng dân sự 2015;
- Văn bản pháp luật khác;
NỘI DUNG TƯ VẤN
Theo thông tin Qúy khách cung cấp, người có tài sản là mẹ Qúy khách. Loại tài sản là tiền gửi tại ngân hàng. Hiện tại, mẹ Qúy khách còn sống, do đó Luật Minh Khuê sẽ phân tích hai trường hợp để Qúy khách tham khảo, lựa chọn phương án phù hợp nhất.
Phương án 1: Mẹ Quý khách lập di chúc
Điều 624 Bộ luật dân sự 2015 quy định: Di chúc là sự thể hiện ý chí của cá nhân nhằm chuyển tài sản của mình cho người khác sau khi chết.
Tại Điều 627 Bộ luật dân sự quy định rõ về hình thức của di chúc gồm 02 loại: di chúc lập thành văn bản và di chúc miêng.
Di chúc lập thành văn bản.
Di chúc bằng văn bản bao gồm:
1. Di chúc bằng văn bản không có người làm chứng.
2. Di chúc bằng văn bản có người làm chứng.
3. Di chúc bằng văn bản có công chứng.
4. Di chúc bằng văn bản có chứng thực.
Di chúc miệng
Trường hợp tính mạng một người bị cái chết đe dọa và không thể lập di chúc bằng văn bản thì có thể lập di chúc miệng. Sau 03 tháng, kể từ thời điểm di chúc miệng mà người lập di chúc còn sống, minh mẫn, sáng suốt thì di chúc miệng mặc nhiên bị hủy bỏ.
Di chúc miệng được coi là hợp pháp nếu người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng của mình trước mặt ít nhất hai người làm chứng và ngay sau khi người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng, người làm chứng ghi chép lại, cùng ký tên hoặc điểm chỉ. Trong thời hạn 05 ngày làm việc, kể từ ngày người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng thì di chúc phải được công chứng viên hoặc cơ quan có thẩm quyền chứng thực xác nhận chữ ký hoặc điểm chỉ của người làm chứng.
Như vậy, theo quan điểm của Luật Minh Khuê, hiện tại mẹ Qúy khách đang trong giai đoạn chữa trị bệnh. Nếu mẹ Qúy khách vẫn đang còn minh mẫn, sáng suốt thì có thể lập di chúc bằng văn bản, di chúc này có thể có người làm chứng hoặc không có người làm chứng. Mẹ Qúy khách phải tự viết và ký vảo bàn di chúc. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng để di chúc này có hiệu lực thì nội dung phải đúng theo quy định của Bộ luật dân sự. Cụ thể phải đảm bảo các nội dung sau:
Thứ nhất, di chúc hợp pháp phải có đủ các điều kiện sau đây:
- Người lập di chúc minh mẫn, sáng suốt trong khi lập di chúc; không bị lừa dối, đe doạ, cưỡng ép;
- Nội dung của di chúc không vi phạm điều cấm của luật, không trái đạo đức xã hội; hình thức di chúc không trái quy định của luật.
Thứ hai, nội dung của di chúc gồm
- Ngày, tháng, năm lập di chúc;
- Họ, tên và nơi cư trú của người lập di chúc;
- Họ, tên người, cơ quan, tổ chức được hưởng di sản;
- Di sản để lại và nơi có di sản.
Ngoài các nội dung này, di chúc có thể có các nội dung khác.
Lưu ý: Di chúc không được viết tắt hoặc viết bằng ký hiệu, nếu di chúc gồm nhiều trang thì mỗi trang phải được ghi số thứ tự và có chữ ký hoặc điểm chỉ của người lập di chúc.
Trường hợp di chúc có sự tẩy xóa, sửa chữa thì người tự viết di chúc hoặc người làm chứng di chúc phải ký tên bên cạnh chỗ tẩy xóa, sửa chữa.
Phương án 2: Mẹ Qúy khách ủy quyền cho thành viên khác làm việc với ngân hàng
Theo quy định của pháp luật, ủy quyền là việc cho phép người khác nhân danh mình để thực hiện một công việc nào đó. Thông thường khi ủy quyền để thay mặt cho người khác làm việc với ngân hàng có hai hình thức: Người được ủy quyền và người ủy quyền cùng ra ngân hàng điền mẫu hoặc thực hiện việc ủy quyền tại văn phòng công chứng/Ủy ban nhân dân.
Thủ tục công chứng hợp đồng thế chấp bất động sản, hợp đồng ủy quyền, di chúc, văn bản thỏa thuận phân chia di sản, văn bản khai nhận di sản, văn bản từ chối nhận di sản được thực hiện theo quy định của Mục này và các quy định của Mục 1 Chương này mà không trái với quy định của Mục này.
Hiện tại, mẹ Qúy khách không thể ra ngoài do đang điều trị bệnh Covid, do đó Qúy khách có thể liên hệ với phòng công chứng để thực hiện việc công chứng giao dịch Ủy quyền của mẹ Qúy khách.
Căn cứ vào Khoản 2 điều 44 Luật Công chứng thì :
Điều 44. Địa điểm công chứng
1. Việc công chứng phải được thực hiện tại trụ sở của tổ chức hành nghề công chứng, trừ các trường hợp quy định tại khoản 2 Điều này.
2. Việc công chứng có thể được thực hiện ngoài trụ sở của tổ chức hành nghề công chứng trong trường hợp người yêu cầu công chứng là người già yếu, không thể đi lại được, người đang bị tạm giữ, tạm giam, đang thi hành án phạt tù hoặc có lý do chính đáng khác không thể đến trụ sở của tổ chức hành nghề công chứng.
Đây là hai phương án để thực hiện mong muốn của Qúy khách. Qúy khách có thể xem xét tình huống của mình để lựa chọn phương án phù hợp nhất.
Các quy định về công chứng di chúc: theo quy định của Bộ luật dân sự 2015
"Điều 56. Công chứng di chúc
1. Người lập di chúc phải tự mình yêu cầu công chứng di chúc, không ủy quyền cho người khác yêu cầu công chứng di chúc.
2. Trường hợp công chứng viên nghi ngờ người lập di chúc bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức và làm chủ được hành vi của mình hoặc có căn cứ cho rằng việc lập di chúc có dấu hiệu bị lừa dối, đe dọa hoặc cưỡng ép thì công chứng viên đề nghị người lập di chúc làm rõ, trường hợp không làm rõ được thì có quyền từ chối công chứng di chúc đó.
Trường hợp tính mạng người lập di chúc bị đe dọa thì người yêu cầu công chứng không phải xuất trình đầy đủ giấy tờ quy định tại khoản 1 Điều 40 của Luật này nhưng phải ghi rõ trong văn bản công chứng.
3. Di chúc đã được công chứng nhưng sau đó người lập di chúc muốn sửa đổi, bổ sung, thay thế, hủy bỏ một phần hoặc toàn bộ di chúc thì có thể yêu cầu bất kỳ công chứng viên nào công chứng việc sửa đổi, bổ sung, thay thế hoặc hủy bỏ đó. Trường hợp di chúc trước đó đang được lưu giữ tại một tổ chức hành nghề công chứng thì người lập di chúc phải thông báo cho tổ chức hành nghề công chứng đang lưu giữ di chúc biết việc sửa đổi, bổ sung, thay thế, hủy bỏ di chúc đó."
"Điều 59. Công chứng văn bản từ chối nhận di sản
Người thừa kế có thể yêu cầu công chứng văn bản từ chối nhận di sản. Khi yêu cầu công chứng văn bản từ chối nhận di sản, người yêu cầu công chứng phải xuất trình bản sao di chúc trong trường hợp thừa kế theo di chúc hoặc giấy tờ chứng minh quan hệ giữa người để lại di sản và người yêu cầu công chứng theo pháp luật về thừa kế; giấy chứng tử hoặc giấy tờ khác chứng minh người để lại di sản đã chết."
"Điều 60. Nhận lưu giữ di chúc
1. Người lập di chúc có thể yêu cầu tổ chức hành nghề công chứng nhận lưu giữ di chúc của mình. Khi nhận lưu giữ di chúc, công chứng viên phải niêm phong bản di chúc trước mặt người lập di chúc, ghi giấy nhận lưu giữ và giao cho người lập di chúc.
2. Đối với di chúc đã được tổ chức hành nghề công chứng nhận lưu giữ nhưng sau đó tổ chức này chấm dứt hoạt động, chuyển đổi, chuyển nhượng hoặc giải thể thì trước khi chấm dứt hoạt động, chuyển đổi, chuyển nhượng hoặc giải thể, tổ chức hành nghề công chứng phải thỏa thuận với người lập di chúc về việc chuyển cho tổ chức hành nghề công chứng khác lưu giữ di chúc. Trường hợp không có thỏa thuận hoặc không thỏa thuận được thì di chúc và phí lưu giữ di chúc phải được trả lại cho người lập di chúc.
3. Việc công bố di chúc lưu giữ tại tổ chức hành nghề công chứng được thực hiện theo quy định của pháp luật về dân sự."
Việc điều trị bệnh, không thể đến trụ sở của tổ chức hành nghề công chứng cũng là một lý do chính đáng. Do đó, theo quan điểm của Luật Minh Khuê Qúy khách có thể tìm một văn phòng công chứng uy tín để thực hiện công chứng giao dịch ủy quyền tại nơi mẹ Qúy khách đang điều trị bệnh.
Trên đây là ý kiến tư vấn của chúng tôi về “Tư vấn về lập di chúc khi đang điều trị covid”. Việc đưa ra ý kiến tư vấn nêu trên căn cứ vào các quy định của pháp luật và hồ sơ do quý khách cung cấp. Mục đích đưa ra bản tư vấn này là để quý khách tham khảo. Trường hợp trong bản tư vấn có điều gì gây nhầm lẫn, chưa rõ ràng hoặc thông tin nêu trong bản tư vấn khiến quý khách chưa hiểu hết vấn đề, rất mong nhận được phản ánh của quý khách. Chúng tôi sẵn sàng giải đáp
Nếu còn vướng mắc, chưa rõ hoặc cần hỗ trợ pháp lý khác bạn vui lòng liên hệ bộ phận tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài điện thoại số: 1900.6162 để được giải đáp.
Trân trọng cảm ơn!
Bộ phận tư vấn Pháp luật
Công ty Luật TNHH Minh Khuê
