1. Quyền yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn cho vợ chồng thuộc về ai?

Dựa trên quy định của Điều 51 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014, về quyền yêu cầu giải quyết ly hôn, nói rõ ràng rằng người có quyền này không chỉ giới hạn trong số vợ và chồng, mà còn mở rộng đến các đối tượng khác.
Theo đó, điều 1 xác định rằng vợ, chồng hoặc cả hai đều có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn. Điều này nhấn mạnh sự công bằng và tư duy của cả hai bên đối tác trong quá trình quyết định chấm dứt mối quan hệ hôn nhân.
Điều 2 mở rộng phạm vi của quyền yêu cầu ly hôn khi nói đến cha, mẹ, và người thân thích khác. Điều này đặc biệt quan trọng trong trường hợp một bên vợ hoặc chồng mắc bệnh tâm thần hoặc một loại bệnh khác, khiến họ không thể nhận thức và kiểm soát hành vi của mình. Đồng thời, nếu họ là nạn nhân của bạo lực gia đình từ phía đối tác, ảnh hưởng nghiêm trọng đến tính mạng, sức khỏe, và tinh thần, thì quyền yêu cầu ly hôn cũng được xác định.
Cuối cùng, điều 3 tôn trọng quyền của chồng trong quyết định ly hôn, nhưng đồng thời đặt ra hạn chế khi vợ đang mang thai, sinh con, hoặc đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi. Điều này thể hiện sự quan tâm đặc biệt đến gia đình mới thành lập và nhu cầu chăm sóc cho trẻ nhỏ.
Tổng cộng, quy định về quyền yêu cầu giải quyết ly hôn không chỉ tập trung vào quan hệ giữa vợ và chồng mà còn mở rộng ra để bảo vệ những người thân liên quan, đồng thời đảm bảo rằng quyết định ly hôn được đưa ra một cách công bằng và cân nhắc.
 

2. Tòa án cho vợ chồng ly hôn dựa trên những căn cứ nào?

Theo quy định tại Mục 8 Nghị quyết 02/2000/NQ-HĐTP về căn cứ cho ly hôn, Điều 89 là điểm tựa quan trọng trong quá trình xem xét và quyết định về việc chấm dứt mối quan hệ hôn nhân. Điều này được chia thành hai phần chính để mô tả các căn cứ và điều kiện cho quyết định ly hôn.
Trước hết, theo khoản 1 Điều 89, Toà án có thẩm quyền quyết định cho ly hôn khi nhận thấy tình trạng của vợ chồng đạt đến mức trầm trọng, và cuộc sống chung không còn khả thi, không đạt được mục đích của hôn nhân. Mức độ trầm trọng được định rõ trong các điều kiện như thiếu tình cảm, sự chăm sóc, quan tâm lẫn nhau, hoặc những hành động ngược đãi, bạo lực gia đình, và quan hệ ngoại tình. Điều này cần được xác nhận thông qua việc bà con thân thích hoặc cơ quan, tổ chức đã thực hiện nhiều lần nhắc nhở, hoà giải.
Phần a.2 tiếp tục mô tả rằng nếu tình trạng không thay đổi sau những lần nhắc nhở và hoà giải, quyết định ly hôn là hợp lý. Mục đích của hôn nhân không đạt được được xác định qua sự thiếu tình nghĩa, không bình đẳng, không tôn trọng, và không hỗ trợ phát triển.
Phần b của Điều 89 tập trung vào trường hợp mất tích của vợ hoặc chồng. Nếu một trong hai bên yêu cầu Toà án tuyên bố người kia mất tích và đồng thời yêu cầu ly hôn (b.1), quyết định sẽ phụ thuộc vào việc Toà án xác nhận tình trạng mất tích. Trong trường hợp Toà án tuyên bố mất tích, ly hôn sẽ được giải quyết. Nếu Toà án không đủ cơ sở để tuyên bố mất tích, yêu cầu ly hôn sẽ bị từ chối.
Trường hợp b.2 mô tả việc người vợ hoặc chồng đã bị Toà án tuyên bố mất tích theo yêu cầu của người có quyền hoặc lợi ích liên quan. Sau khi bản án tuyên bố mất tích có hiệu lực, người vợ hoặc chồng của người đó có quyền yêu cầu ly hôn. Toà án sẽ giải quyết ly hôn trong trường hợp này (b.2).
Cuối cùng, b.3 lưu ý rằng khi Toà án giải quyết cho ly hôn với người được tuyên bố mất tích, cần chú ý đến quản lý tài sản của người bị tuyên bố mất tích, theo quy định tại Điều 89 Bộ luật dân sự. Điều này nhằm đảm bảo sự công bằng và đúng đắn trong quá trình giải quyết mối quan hệ hôn nhân và quản lý tài sản liên quan.
Theo Nghị quyết, các căn cứ cho ly hôn được định rõ, tập trung vào những tình huống đặc biệt và nghiêm trọng trong mối quan hệ hôn nhân. Đầu tiên, khi tình trạng của vợ chồng trở nên nghiêm trọng và không thể khắc phục, quyết định ly hôn là hợp lý. Trong trường hợp này, mức độ nghiêm trọng được xác định thông qua việc vợ không thể hiện tình cảm, sự quý trọng, và chăm sóc lẫn nhau. Nếu có sự hành hạ, ngược đãi, thậm chí đánh đập, quyết định ly hôn là bước đột phá để chấm dứt mối quan hệ đầy đau đớn. Những vấn đề như chung thuỷ, quan hệ ngoại tình cũng là các yếu tố quan trọng được xem xét trong quá trình đưa ra quyết định ly hôn.
Ngoài ra, nghị quyết cũng chú ý đến trường hợp một bên vợ hoặc chồng bị Tòa án tuyên bố mất tích. Đây là một tình huống đặc biệt, và việc đưa ra quyết định ly hôn trở nên cần thiết khi một trong hai bên trong mối quan hệ được xác nhận là mất tích. Quyết định này không chỉ giúp đôi bên chấm dứt mối liên kết hôn nhân mà còn quy định rõ cách giải quyết tài sản của người bị tuyên bố mất tích theo các quy định của pháp luật.
Tổng cộng, Nghị quyết đặt ra những căn cứ chặt chẽ cho việc ly hôn, đồng thời tập trung vào những tình huống đặc biệt và nghiêm trọng nhất trong mối quan hệ hôn nhân, nhằm bảo vệ quyền lợi và công bằng cho cả hai bên.
 

3. Trường hợp Con đã thành niên có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn cho cha mẹ

Theo Điều 3 Dự thảo Nghị quyết Hướng dẫn một số vấn đề về giải quyết tranh chấp hôn nhân và gia đình, quyền yêu cầu giải quyết ly hôn được đề xuất một cách chi tiết và công bằng. Điều này tập trung vào việc bảo vệ quyền lợi của những người liên quan trong mối quan hệ hôn nhân và gia đình.
Theo đó, con đã thành niên, với đầy đủ năng lực hành vi dân sự, được công nhận quyền lợi và trách nhiệm trong quá trình giải quyết tranh chấp hôn nhân. Nghị quyết đặt ra hai trường hợp chính mà con đã thành niên có thể yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn, chấm dứt mối quan hệ hôn nhân không ổn định.
Trong trường hợp đầu tiên, nếu một bên vợ hoặc chồng mắc bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức và làm chủ được hành vi của mình, con đã thành niên có quyền đưa vấn đề này ra Tòa án. Việc này nhấn mạnh sự cần thiết của quyết định ly hôn khi một đối tác không còn khả năng tự chủ và nhận thức mọi hành vi của mình. Điều này không chỉ bảo vệ quyền lợi của bên yếu đuối mà còn giúp đảm bảo an ninh và trật tự trong mối quan hệ hôn nhân.
Trong trường hợp thứ hai, nếu vợ hoặc chồng là nạn nhân của bạo lực gia đình từ phía đối tác, con đã thành niên cũng có quyền yêu cầu giải quyết ly hôn. Điều này là một bước quan trọng để chấm dứt mối quan hệ đầy đau đớn khi tình trạng bạo lực gia đình gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến tính mạng, sức khỏe và tinh thần của họ. Việc này không chỉ phản ánh sự chú trọng đến quyền lợi cá nhân mà còn thể hiện tầm quan trọng của việc đảm bảo môi trường an toàn và lành mạnh cho mỗi thành viên trong gia đình.
Nhìn chung, những quy định trong Nghị quyết mang lại công bằng và bảo vệ cho con đã thành niên trong quá trình giải quyết tranh chấp hôn nhân và gia đình, khẳng định vai trò quan trọng của họ trong việc quyết định về tương lai của mối quan hệ hôn nhân.
Như vậy, việc con đã thành niên được trao quyền yêu cầu giải quyết ly hôn trong những tình huống nhạy cảm như bệnh tâm thần và bạo lực gia đình là một bước quan trọng để bảo vệ quyền lợi và pháp lý của họ trong quá trình xử lý tranh chấp hôn nhân và gia đình.

Xem thêm bài viết: Quyền nuôi con sau ly hôn theo quy định mới nhất hiện nay?Án phí ly hôn mới áp dụng trong năm 2023 là bao nhiêu tiền?

 

Liên hệ đến hotline 19006162 hoặc gửi thư tư vấn đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để được tư vấn pháp luật nhanh chóng