1. Danh mục 12 đơn vị được kiểm toán theo Luật Kiểm toán nhà nước 

Các đơn vị được kiểm toán theo Luật Kiểm toán nhà nước tại Điều 55 của Luật Kiểm toán nhà nước 2015 gồm có các đơn vị sau đây:

- Bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ và cơ quan khác của Nhà nước ở trung ương.

- Cơ quan được giao nhiệm vụ thu, chi ngân sách nhà nước các cấp.

- Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân các cấp, cơ quan khác của Nhà nước ở địa phương.

- Đơn vị thuộc lực lượng vũ trang nhân dân.

- Đơn vị quản lý, sử dụng dự trữ quốc gia; quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách. Tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội, tổ chức chính trị xã hội - nghề nghiệp, tổ chức xã hội, tổ chức xã hội - nghề nghiệp có sử dụng kinh phí, ngân quỹ nhà nước.

- Đơn vị sự nghiệp công lập. Tổ chức quản lý tài sản quốc gia.

- Ban quản lý dự án đầu tư có nguồn kinh phí ngân sách nhà nước hoặc có nguồn gốc từ ngân sách nhà nước.

- Doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ trên 50% vốn điều lệ. Đối với doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ từ 50% vốn điều lệ trở xuống, khi cần thiết, Tổng Kiểm toán nhà nước quyết định lựa chọn mục tiêu, tiêu chí, nội dung và phương pháp kiểm toán phù hợp.

- Đơn vị nhận trợ giá, trợ cấp của Nhà nước, đơn vị có công nợ được Nhà nước bảo lãnh mà không phải là doanh nghiệp có quản lý, sử dụng vốn, tài sản nhà nước.

- Cơ quan được giao quản lý, sử dụng nợ công.

Các đơn vị này có thể thuê doanh nghiệp kiểm toán thực hiện kiểm toán. Doanh nghiệp kiểm toán phải thực hiện việc kiểm toán theo chuẩn mực, quy trình kiểm toán nhà nước và gửi báo cáo kiểm toán cho Kiểm toán nhà nước.

2. Các quyền của đơn vị kiểm toán nhà nước

Căn cứ pháp lý: Điều 56 Luật Kiểm toán nhà nước 2015 

Yêu cầu Đoàn kiểm toán xuất trình quyết định kiểm toán và thẻ Kiểm toán viên nhà nước. Yêu cầu Đoàn kiểm toán xuất trình quyết định kiểm toán và thẻ Kiểm toán viên nhà nước là một quyền của đơn vị được kiểm toán để đảm bảo tính minh bạch và đúng quy trình trong quá trình kiểm toán. Điều này giúp đơn vị được kiểm toán kiểm tra và xác minh việc kiểm toán được thực hiện bởi Đoàn kiểm toán của Kiểm toán viên nhà nước.

Từ chối cung cấp thông tin, tài liệu không liên quan đến nội dung kiểm toán; đề nghị thay thế thành viên Đoàn kiểm toán khi có bằng chứng cho rằng thành viên đó không trung thực, khách quan trong khi làm nhiệm vụ hoặc thuộc trường hợp không được bố trí làm thành viên Đoàn kiểm toán theo quy định. Theo đó thì việc từ chối cung cấp thông tin, tài liệu không liên quan đến nội dung kiểm toán và đề nghị thay thế thành viên Đoàn kiểm toán là quyền của đơn vị được kiểm toán để đảm bảo tính chính xác và công bằng trong quá trình kiểm toán. Điều này giúp đảm bảo rằng kiểm toán diễn ra theo đúng quy trình và quy định kiểm toán, và đảm bảo sự trung thực và khách quan trong quá trình làm nhiệm vụ kiểm toán. Dưới đây là cách thực hiện quyền này:

- Từ chối cung cấp thông tin, tài liệu không liên quan: Đơn vị được kiểm toán có quyền yêu cầu rằng chỉ những thông tin và tài liệu liên quan đến nội dung kiểm toán được cung cấp cho Đoàn kiểm toán. Nếu có thông tin hoặc tài liệu không liên quan đến nội dung kiểm toán, đơn vị được kiểm toán có quyền từ chối cung cấp chúng. Điều này đảm bảo rằng tài liệu kiểm toán tập trung vào vấn đề cần kiểm toán và không bị xao lẫn bởi thông tin không liên quan.

- Đề nghị thay thế thành viên Đoàn kiểm toán: Nếu có bằng chứng cho rằng một thành viên của Đoàn kiểm toán không trung thực, khách quan trong khi làm nhiệm vụ hoặc thuộc trường hợp không được bố trí làm thành viên Đoàn kiểm toán theo quy định, đơn vị được kiểm toán có quyền đề nghị thay thế thành viên đó. Điều này có thể đảm bảo rằng Đoàn kiểm toán gồm các thành viên có năng lực và khách quan để thực hiện kiểm toán một cách chính xác và đúng quy định. Quyền từ chối cung cấp thông tin không liên quan và đề nghị thay thế thành viên Đoàn kiểm toán đảm bảo tính minh bạch, trung thực và chính xác trong quá trình kiểm toán, và đồng thời bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của đơn vị được kiểm toán.

Giải trình bằng văn bản về những vấn đề được nêu trong dự thảo báo cáo kiểm toán nếu xét thấy chưa phù hợp. Việc giải trình bằng văn bản về những vấn đề được nêu trong dự thảo báo cáo kiểm toán nếu xét thấy chưa phù hợp là một quyền của đơn vị được kiểm toán để đảm bảo tính chính xác và công bằng trong quá trình kiểm toán. Thông qua quyền này, đơn vị được kiểm toán có cơ hội yêu cầu Kiểm toán viên nhà nước giải trình hoặc điều chỉnh những vấn đề không phù hợp trong dự thảo báo cáo kiểm toán. Điều này giúp đảm bảo rằng thông tin trong báo cáo kiểm toán là đáng tin cậy và chính xác.

Khiếu nại về hành vi của thành viên Đoàn kiểm toán trong quá trình thực hiện kiểm toán khi có căn cứ cho rằng hành vi đó là trái pháp luật, xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của mình. Khiếu nại về đánh giá, xác nhận, kết luận, kiến nghị kiểm toán trong báo cáo kiểm toán, thông báo kết quả kiểm toán khi có căn cứ cho rằng đánh giá, xác nhận, kết luận, kiến nghị kiểm toán đó là trái pháp luật, xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của mình.

Khởi kiện quyết định giải quyết khiếu nại trong hoạt động kiểm toán nhà nước theo quy định của Luật Tố tụng hành chính. Quy định về khởi kiện quyết định giải quyết khiếu nại trong hoạt động kiểm toán nhà nước theo quy định của Luật Tố tụng hành chính. Điều này cho phép các đơn vị được kiểm toán có quyền khởi kiện khi có mâu thuẫn hoặc khiếu nại về quyết định giải quyết khiếu nại mà họ cho rằng không hợp lý hoặc trái pháp luật.

Yêu cầu Kiểm toán nhà nước bồi thường thiệt hại trong trường hợp gây thiệt hại cho đơn vị được kiểm toán theo quy định của pháp luật. Chính sách bồi thường thiệt hại từ Kiểm toán nhà nước được quy định trong pháp luật Việt Nam và có thể áp dụng trong trường hợp Kiểm toán nhà nước gây thiệt hại cho đơn vị được kiểm toán. Quy định về bồi thường thiệt hại có thể nằm trong các văn bản quy phạm pháp luật, như Luật Kiểm toán nhà nước hoặc các văn bản hướng dẫn, quy chế cụ thể. 

Thực hiện các quyền khác theo quy định của pháp luật.

Những quyền này đảm bảo tính công bằng và minh bạch trong quá trình kiểm toán và đảm bảo rằng các đơn vị được kiểm toán có cơ hội tham gia và kiểm soát quy trình kiểm toán một cách hợp pháp và hiệu quả.

3. Quy định về trách nhiệm gửi báo cáo tài chính, báo cáo quyết toán ngân sách, dự toán kinh phí của các đơn vị được kiểm toán 

Trách nhiệm gửi báo cáo tài chính, báo cáo quyết toán ngân sách, và dự toán kinh phí của các đơn vị được kiểm toán theo quy định tại Điều 58 Luật Kiểm toán nhà nước 2015 là một phần quan trọng trong quá trình kiểm toán để đảm bảo tính minh bạch và chính xác trong quản lý tài chính và ngân sách. Dưới đây là các quy định cụ thể:

Kết thúc năm ngân sách, các đơn vị dự toán cấp I của ngân sách trung ương, Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương và các đơn vị được kiểm toán có trách nhiệm gửi báo cáo tài chính, báo cáo quyết toán ngân sách, và dự toán kinh phí năm sau cho Kiểm toán nhà nước. Điều này đảm bảo rằng các thông tin tài chính và quyết toán ngân sách được cung cấp cho Kiểm toán nhà nước để thực hiện kiểm toán.

Bộ Tài chính, Sở Tài chính tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương có trách nhiệm gửi báo cáo thực hiện dự toán thu, chi ngân sách năm cho Kiểm toán nhà nước. Điều này đảm bảo rằng các thông tin về thu chi ngân sách được cung cấp cho Kiểm toán nhà nước để thực hiện kiểm toán.

Tổng Kiểm toán nhà nước quy định cụ thể về thời gian, nơi nhận báo cáo theo quy định của pháp luật. Điều này đảm bảo tính chính xác và khách quan trong quá trình kiểm toán và đồng thời đảm bảo tính minh bạch và công bằng trong việc cung cấp thông tin tài chính và ngân sách cho Kiểm toán nhà nước.

Trách nhiệm này giúp đảm bảo rằng quá trình kiểm toán được thực hiện dựa trên thông tin chính xác và đáng tin cậy, và đảm bảo tính minh bạch và quản lý tài chính và ngân sách hiệu quả theo quy định của pháp luật.

Vui lòng liên hệ 19006162 hoặc lienhe@luatminhkhue.vn

Tham khảo thêm: Kiểm toán nhà nước là gì ? Lịch sử hình thành và phát triển của Kiểm toán nhà nước