1. Người giám hộ chết có đương nhiên chấm dứt việc giám hộ hay không?

Theo quy định tại khoản 1 Điều 62 của Bộ luật Dân sự 2015, việc chấm dứt giám hộ được xác định rõ trong những trường hợp cụ thể. Đầu tiên, khi người được giám hộ đã đạt đến mức năng lực hành vi dân sự đầy đủ, quyền và trách nhiệm của người giám hộ sẽ chấm dứt. Điều này là một bước quan trọng trong quá trình phát triển và trưởng thành của người được giám hộ, khi họ tự chủ được về mặt pháp lý và đạo đức.
Thứ hai, nếu người được giám hộ qua đời, quan hệ giám hộ sẽ tự động chấm dứt theo quy định. Sự mất mát này không chỉ là một mất mát cá nhân, mà còn đồng thời là sự kết thúc của trách nhiệm giám hộ.
Thứ ba, khi cha, mẹ của người được giám hộ là người chưa thành niên nhưng đã có đủ điều kiện để thực hiện quyền và nghĩa vụ của mình, người được giám hộ sẽ không còn cần đến việc hỗ trợ giám hộ. Việc này giúp tạo ra một môi trường thuận lợi để cha mẹ chịu trách nhiệm đầy đủ về con cái của mình.
Cuối cùng, nếu người được giám hộ được nhận làm con nuôi, quan hệ giám hộ sẽ chấm dứt để tạo điều kiện cho mối quan hệ mới và hạnh phúc gia đình mới được hình thành. Điều này phản ánh tinh thần nhân đạo và quan tâm đặc biệt đến sự phát triển và hạnh phúc của người được giám hộ.
Theo quy định tại điểm b khoản 1 Điều 60 Bộ luật Dân sự 2015, việc thay đổi người giám hộ được xác định chi tiết và có lý do chặt chẽ. Trước hết, người giám hộ có thể được thay đổi trong trường hợp người giám hộ không còn đủ các điều kiện quy định tại Điều 49 và Điều 50 của Bộ luật Dân sự này. Điều này đảm bảo rằng người giám hộ phải duy trì đầy đủ phẩm chất và khả năng cần thiết để thực hiện trách nhiệm giám hộ một cách hiệu quả.
Thứ hai, nếu người giám hộ là cá nhân đã qua đời hoặc bị Tòa án tuyên bố hạn chế năng lực hành vi dân sự, gặp khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi, mất năng lực hành vi dân sự, mất tích; hoặc nếu là pháp nhân làm giám hộ và đã chấm dứt tồn tại, thì việc thay đổi người giám hộ là hợp lý để đảm bảo người được giám hộ luôn được quản lý và bảo vệ một cách tốt nhất.
Thứ ba, trong trường hợp người giám hộ vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ giám hộ, quy định cho phép thay đổi người giám hộ để bảo đảm rằng quyền lợi và lợi ích của người được giám hộ không bị tổn thương và được bảo vệ đúng mức.
Cuối cùng, nếu người giám hộ tự đề nghị được thay đổi và có người khác đồng ý nhận làm giám hộ, điều này thể hiện tinh thần tích cực trong việc đảm bảo sự phù hợp và sự thoải mái cho cả hai bên liên quan. Quy định này không chỉ là biện pháp bảo vệ cho người được giám hộ mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho sự hợp tác và trách nhiệm mới giữa các bên liên quan trong hệ thống giám hộ.
Nhìn nhận vào các quy định nêu trên, có thể nhận thấy rằng khi người giám hộ qua đời, quan hệ giám hộ không ngay lập tức chấm dứt mà có thể điều chỉnh thông qua quy trình thay đổi người giám hộ, như quy định tại điểm b khoản 1 Điều 60 Bộ luật Dân sự 2015.
Thay vì việc giám hộ tự động chấm dứt, quy định này mang lại sự linh hoạt và cơ hội để thay đổi người giám hộ trong trường hợp người giám hộ đã qua đời. Điều này là quan trọng để đảm bảo rằng người được giám hộ không bị bỏ lạc và vẫn tiếp tục nhận được sự chăm sóc và bảo vệ pháp lý.
Quy trình thay đổi người giám hộ cũng là cơ hội để xem xét lại người giám hộ mới có đủ đáng tin cậy và phù hợp với tình hình cụ thể của người được giám hộ hay không. Điều này giúp đảm bảo rằng người giám hộ mới có khả năng và ý chí để thực hiện trách nhiệm này một cách hiệu quả, tạo ra một môi trường ổn định và an toàn cho người được giám hộ.
Tóm lại, quy định về việc thay đổi người giám hộ không chỉ là một biện pháp linh hoạt trong quản lý quan hệ giám hộ sau khi người giám hộ qua đời mà còn là cơ hội để bảo vệ quyền lợi và lợi ích của người được giám hộ trong mọi tình huống.
 

2. Việc chấm dứt giám hộ có hậu quả pháp lý như thế nào?

Dựa vào quy định tại Điều 63 Bộ luật Dân sự 2015, việc chấm dứt giám hộ mang theo hậu quả và trách nhiệm cụ thể đối với người giám hộ. Đối với trường hợp người được giám hộ đã có năng lực hành vi dân sự đầy đủ, người giám hộ được yêu cầu thực hiện các bước thanh toán tài sản và chuyển giao quyền, nghĩa vụ phát sinh từ giao dịch dân sự trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày chấm dứt giám hộ. Quy định này nhấn mạnh vào việc bảo vệ quyền lợi và lợi ích của người được giám hộ, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho sự chuyển giao trơn tru và minh bạch.
Trong trường hợp người được giám hộ qua đời, người giám hộ có trách nhiệm thanh toán tài sản với người thừa kế hoặc giao tài sản cho người quản lý di sản của người được giám hộ trong thời hạn 03 tháng kể từ ngày chấm dứt giám hộ. Nếu không xác định được người thừa kế trong thời hạn đó, người giám hộ tiếp tục quản lý tài sản cho đến khi có xác định theo quy định của pháp luật về thừa kế và cần thông báo cho Ủy ban nhân dân cấp xã nơi cư trú của người được giám hộ. Điều này làm rõ vai trò của người giám hộ trong việc duy trì quản lý tài sản và đảm bảo tuân thủ các quy định pháp luật liên quan.
Trong trường hợp chấm dứt giám hộ khi cha mẹ người giám hộ đủ điều kiện thực hiện quyền, nghĩa vụ của mình hoặc người được giám hộ được nhận làm con nuôi, người giám hộ cũng phải thực hiện thanh toán tài sản và chuyển giao quyền, nghĩa vụ phát sinh từ giao dịch dân sự trong thời hạn. Điều này nhấn mạnh đến việc tạo điều kiện thuận lợi cho sự chuyển giao quyền lực và trách nhiệm một cách minh bạch và công bằng, đồng thời bảo vệ lợi ích của người được giám hộ trong quá trình chấm dứt giám hộ.
 

3. Thủ tục đăng ký chấm dứt giám hộ như thế nào?

Dựa vào Quyết định số 299/QĐ-BTP của Bộ Tư pháp về việc công bố thủ tục hành chính mới trong lĩnh vực hộ tịch, quy định về thủ tục đăng ký chấm dứt giám hộ được xác định chi tiết để đảm bảo tính minh bạch và thuận lợi cho người có nhu cầu. Dưới đây là các điểm quan trọng liên quan đến cách thức thực hiện và thành phần hồ sơ:
Cách thức thực hiện:
Người có yêu cầu đăng ký chấm dứt giám hộ có thể thực hiện trực tiếp hoặc ủy quyền cho người khác. Quy trình này có thể được thực hiện bằng cách nộp hồ sơ trực tiếp tại Ủy ban nhân dân cấp xã hoặc gửi hồ sơ qua hệ thống bưu chính.
Thành phần hồ sơ:
- Giấy tờ phải xuất trình: Hộ chiếu, chứng minh nhân dân, thẻ căn cước công dân, hoặc các giấy tờ khác có dán ảnh và thông tin cá nhân. Đối với hồ sơ gửi qua bưu chính, cần kèm theo bản sao có chứng thực của giấy tờ phải xuất trình.
- Giấy tờ phải nộp:
  + Tờ khai đăng ký chấm dứt giám hộ theo mẫu.
  + Giấy tờ làm căn cứ chấm dứt giám hộ theo quy định của Bộ luật Dân sự.
  + Văn bản ủy quyền theo quy định của pháp luật (nếu có). Trong trường hợp ủy quyền cho người là người thân, văn bản ủy quyền không cần công chứng, chứng thực, nhưng phải có giấy tờ chứng minh mối quan hệ.
Cơ quan thực hiện thủ tục hành chính:
Thủ tục được thực hiện tại Ủy ban nhân dân cấp xã nơi đã đăng ký giám hộ trước đây, đảm bảo sự thuận tiện và gần gũi với địa điểm cư trú của người được giám hộ.
Lệ phí:
Thủ tục đăng ký chấm dứt giám hộ được miễn lệ phí, nhấn mạnh vào sự hỗ trợ và tiện lợi cho người dân trong quá trình thực hiện thủ tục này.
Mẫu đơn, mẫu tờ khai:
Sử dụng mẫu tờ khai đăng ký chấm dứt giám hộ để đơn giản hóa quy trình và giúp người thực hiện nắm rõ thông tin cần thiết. Điều này nhằm đảm bảo tính chính xác và hiệu quả của quy trình thủ tục hành chính.
 

Xem thêm bài viết: Thủ tục đăng ký người giám hộ cho người mất năng lực hành vi dân sự như thế nào?

Liên hệ đến hotline 19006162 hoặc gửi thư tư vấn đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để được tư vấn pháp luật