Hệ thống tổ chức của Công an nhân dân Việt Nam hiện hành

1. Quy định về vị trí của Công an nhân dân

Căn cứ theo quy định tại Điều 3 Luật Công an nhân dân năm 2018 quy định về vị trí của Công an nhân dân như sau:

- Công an nhân dân là lực lượng vũ trang nhân dân làm nòng cốt trong thực hiện nhiệm vụ bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội, đấu tranh phòng, chống tội phạm và vi phạm pháp luật về an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội.

Như vậy, từ quy định trên, chúng ta có thể nhận thấy rằng, trong giai đoạn hiện nay, vị trí của Công an nhân dân là vô cùng quan trọng. Công an nhân dân chính là lực lượng vũ trang nhân dân có vai trò làm nòng cốt trong quá trình thực hiện các nhiệm vụ bảo vệ an ninh quốc gia, Công an nhân dân có trách nhiệm bảo đảm trật tự, an toàn xã hội, đấu tranh để nhằm mục đích có thể phòng, chống tội phạm và các vi phạm pháp luật về an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội.

Luật Công an nhân dân năm 2018 được ban hành đã không đưa ra quy định cụ thể về cơ cấu của Công an nhân dân nhằm mục đích để có thể đáp ứng yêu cầu đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy cho phù hợp với tình hình thực tiễn.  Do trong giai đoạn hiện nay, thực chất Công an nhân dân không chỉ có lực lượng An ninh nhân dân, Cảnh sát nhân dân và Công an xã mà bao gồm nhiều lực lượng cụ thể có thể kể đến như: An ninh, Cảnh sát, Tình báo, Hậu cần - Kỹ thuật và nhiều lực lượng khác. Vì vậy, việc không quy định cơ cấu các lực lượng này để nhằm mục đích có thể giúp bảo đảm linh hoạt, thuận lợi cho việc điều động, luân chuyển lãnh đạo, cán bộ giữa các đơn vị với nhau.

2. Hệ thống tổ chức của Cồng an nhân dân Việt Nam

Theo quy định tại Luật Công an nhân dân 2018, công an nhân dân là lực lượng vũ trang nhân dân làm nòng cốt trong thực hiện nhiệm vụ bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội, đấu tranh phòng, chống tội phạm và vi phạm pháp luật về an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội.

Nguyên tắc tổ chức, hoạt động của Công an nhân dân Việt Nam bao gồm:

- Đặt dưới sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt của Đảng Cộng sản Việt Nam, sự thống lĩnh của Chủ tịch nước, sự thống nhất quản lý nhà nước của Chính phủ và sự chỉ huy, quản lý trực tiếp của Bộ trưởng Bộ Công an.

- Được tổ chức tập trung, thống nhất, chuyên sâu, tinh gọn và theo cấp hành chính từ trung ương đến cơ sở.

- Tuân thủ Hiến pháp và pháp luật; cấp dưới phục tùng cấp trên; dựa vào Nhân dân và chịu sự giám sát của Nhân dân; bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân.

Trong đó, hệ thống tổ chức Công an nhân dân Việt Nam bao gồm:

- Bộ Công an;

- Công an tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương;

- Công an huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh, thành phố thuộc thành phố trực thuộc trung ương;

- Công an xã, phường, thị trấn.

Việc xây dựng công an xã, phường, thị trấn chính quy được hướng dẫn tại Nghị định 42/2021/NĐ-CP.

Công an xã chính quy là Công an cấp cơ sở, bố trí ở các đơn vị hành chính xã, thị trấn, thuộc hệ thống tổ chức của Công an nhân dân; làm nòng cốt trong thực hiện nhiệm vụ bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội, đấu tranh phòng chống tội phạm và vi phạm pháp luật về an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội, xây dựng phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc ở địa bàn xã, thị trấn.

Để đáp ứng yêu cầu bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội, Bộ trưởng Bộ Công an quyết định thành lập đồn, trạm Công an và đơn vị độc lập bố trí tại những địa bàn cần thiết.

3. Quy định về nhiệm vụ, quyền hạn của Công an nhân dân

Công an nhân dân có các nhiệm vụ, quyền hạn như sau:

- Thu thập thông tin, phân tích, đánh giá, dự đoán tình hình và đề xuất ban hành, thực hiện các chủ trương, chính sách, luật pháp và chiến lược của các bên ký kết và nhà nước nhằm bảo vệ an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự. chiến lược bảo vệ an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự, an toàn xã hội thông qua xây dựng và phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng và chính sách đối ngoại của đất nước. 

- Bảo vệ các quyền tự do, dân chủ, tính mạng và tài sản của nhân dân; Bảo vệ lãnh đạo cấp cao của đảng, khách mời nhà nước và quốc tế, bảo vệ các sự kiện, mục tiêu, dự án trọng điểm quan trọng, đại sứ quán nước ngoài và đại diện các tổ chức quốc tế liên quan đến an ninh quốc gia tại Việt Nam, bảo vệ người nắm giữ bí mật nhà nước hoặc những người có liên quan mật thiết với họ.

- Tiếp nhận và xử lý tin báo tố giác tội phạm; truy tố, điều tra tội phạm và thực hiện các nhiệm vụ tư pháp khác theo quy định của pháp luật.

- Áp dụng các biện pháp xử phạt vi phạm hành chính và áp dụng các biện pháp hành chính khác theo quy định của pháp luật.

- Hướng dẫn, giám sát, kiểm soát cơ quan, tổ chức, công dân trong việc thực hiện nhiệm vụ bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội; Tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật và tạo phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc.

- Phải có biện pháp huy động quân đội, pháp luật, ngoại giao, kinh tế, khoa học và công nghệ, lực lượng vũ trang để bảo vệ an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự, an toàn xã hội.

- Sử dụng vũ khí, thiết bị hỗ trợ, phương tiện kỹ thuật, nghiệp vụ cần thiết để phòng ngừa và bảo vệ pháp luật đối với tội phạm theo quy định của pháp luật.

- Trong trường hợp cần thiết, ra quyết định hoặc kiến ​​nghị tạm đình chỉ hoạt động của cơ quan, tổ chức, cá nhân có hành vi đe dọa đến an ninh, trật tự, an toàn xã hội của Nhà nước và tịch thu phương tiện vận tải, thiết bị thông tin, kỹ thuật của cơ quan khác... tổ chức, cá nhân và những người sử dụng, sử dụng theo quy định của pháp luật.

- Yêu cầu cơ quan, tổ chức, cá nhân phối hợp hoạt động và cung cấp thông tin về an ninh quốc gia, trật tự, an ninh công cộng.

- Phối hợp chặt chẽ với quân đội nhân dân, dân quân tự vệ, các cơ quan chính phủ trong việc bảo vệ an ninh quốc gia, giữ vững trật tự, an toàn xã hội, bảo vệ độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc.

- Nghiên cứu, ứng dụng thành tựu khoa học, kỹ thuật hiện đại vào bảo vệ an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự, an toàn xã hội. Tạo dựng lực lượng trong sạch, vững mạnh về chính trị, tư tưởng tổ chức và chuyên môn nghiệp vụ.

- Thực hiện các biện pháp bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội theo quy định của pháp luật khi có tình trạng chiến tranh, tình trạng khẩn cấp hoặc khi có nguy cơ đe dọa an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội nhưng chưa đến mức ban bố tình trạng khẩn cấp.

- Quản lý, phát triển công nghiệp an ninh; nghiên cứu, ứng dụng, huy động thành tựu khoa học và công nghệ, kỹ thuật trong bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội, đấu tranh phòng, chống tội phạm, vi phạm pháp luật về an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội và xây dựng Công an nhân dân.

- Hợp tác quốc tế được thực hiện nhằm bảo vệ an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự, an toàn xã hội.

Xem thêm: Điều kiện nghỉ hưu sớm trong lực lượng công an nhân dân

Như vậy trên đây là toàn bộ thông tin về Hệ thống tổ chức của Công an nhân dân Việt Nam hiện hành  mà Công ty Luật Minh Khuê muốn gửi đến quý khách mang tính tham khảo. Nếu quý khách còn vướng mắc về vấn đề trên hoặc mọi vấn đề pháp lý khác, quý khách hãy vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến theo số điện thoại 19006162 để được Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài kịp thời hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc.

Nếu quý khách cần báo giá dịch vụ pháp lý thì quý khách có thể gửi yêu cầu báo phí dịch vụ đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để nhận được thông tin sớm nhất! Rất mong nhận được sự hợp tác và tin tưởng của quý khách! Luật Minh Khuê xin trân trọng cảm ơn!