1. Vai trò và mục tiêu sắp xếp, xử lý nhà đất

Tài sản công thường bao gồm những khu đất và nhà ở được các cơ quan, tổ chức, đơn vị và doanh nghiệp quản lý và sử dụng, đặc biệt tập trung ở các vị trí trung tâm đô thị có giá trị thương mại cao. Đây là một phần quan trọng của tổng tài sản công, mang lại giá trị lớn cho quản lý và phát triển kinh tế-xã hội của đất nước.

Trong quá trình phát triển kinh tế-xã hội, đặc biệt là sự gia tăng nhanh chóng của đô thị hóa ở nhiều địa phương, việc quản lý đất đai và lập kế hoạch phát triển đô thị dưới sự điều hành của nhà nước đã dẫn đến tình trạng lãng phí và sử dụng không hiệu quả tài sản công. Một số địa phương sử dụng nhà, đất không phù hợp với quy hoạch sử dụng đất, không đúng mục đích, tạo ra tình trạng lạc lõng.

Thực trạng này đặt ra yêu cầu cần thiết về việc tái cơ cấu quản lý và sử dụng tài sản công, để đảm bảo sự hiệu quả và phù hợp với kế hoạch phát triển đô thị, đồng thời ngăn chặn tình trạng lãng phí và không hiệu quả trong việc sử dụng nhà, đất công.

Việc thực hiện sắp xếp lại và xử lý nhà, đất nhằm đạt đến các mục tiêu quan trọng như sau:

- Chấn chỉnh và duy trì quản lý, sử dụng nhà, đất đảm bảo tuân thủ theo đúng quy định của pháp luật;

- Quản lý, sử dụng nhà, đất phải tuân thủ đúng quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, quy hoạch xây dựng phát triển đô thị, đảm bảo sử dụng đúng mục đích, tiết kiệm và nâng cao hiệu quả;

- Hạn chế, khắc phục triệt để tình trạng lãng phí và thất thoát tài sản công;

- Thực hiện khai thác có hiệu quả nguồn lực tài chính từ nhà, đất phục vụ phát triển kinh tế-xã hội, góp phần thúc đẩy chiều hướng phát triển đô thị theo hướng văn minh, hiện đại, bền vững.

Đối tượng thực hiện sắp xếp lại và xử lý nhà, đất bao gồm cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp, doanh nghiệp (bao gồm doanh nghiệp cấp I, doanh nghiệp cấp II, doanh nghiệp cấp III) hiện đang quản lý và sử dụng nhà, đất trong phạm vi sắp xếp lại, xử lý, nhằm đảm bảo rằng việc sử dụng nhà, đất là hiệu quả, tránh lãng phí tài sản công. Điều này đồng nghĩa với việc không chỉ áp dụng đối với các doanh nghiệp thuộc đối tượng cổ phần hóa mà còn áp dụng cho các cơ quan, tổ chức và đơn vị khác.

2. Hướng dẫn thủ tục đề nghị sắp xếp lại, xử lý nhà, đất trong hệ thống Tòa án

Hướng dẫn thủ tục đề nghị sắp xếp lại, xử lý nhà, đất trong hệ thống Tòa án Nhân dân theo quy định tại Công văn 83/TANDTC-KHTC được quy định như sau:

Trình tự, thủ tục thực hiện đối với các cơ sở nhà, đất đề nghị sắp xếp lại, xử lý nhà, đất trong hệ thống TAND như sau:

Đối với các cơ sở nhà, đất được cấp đất mới, đầu tư xây dựng mới đề nghị phương án sắp xếp là: Giữ lại tiếp tục sử dụng

Đơn vị trực tiếp quản lý, sử dụng nhà, đất:

- Lập báo cáo kê khai và đề xuất phương án xử lý đối với từng cơ sở nhà, đất được giao quản lý, sử dụng (Theo mẫu số 01 kèm theo Công văn này)

- Công văn đề xuất phương án sắp xếp;

- Các hồ sơ, tài liệu có liên quan (nếu có): Quyết định giao đất; Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; Quyết định phê duyệt chủ trương đầu tư; Biên bản bàn giao, nghiệm thu công trình để đưa vào sử dụng...

Các tài liệu, hồ sơ nêu trên gửi cho đơn vị quản lý cấp trên (nếu có) tổng hợp trình Tòa án nhân dân tối cao.

Đơn vị quản lý cấp trên:

Đơn vị cấp trên (nếu có) tổng hợp, xem xét và đề xuất phương án xử lý đối với các cơ sở nhà, đất được giao quản lý, sử dụng của các đơn vị thuộc phạm vi quản lý theo Mẫu số 01 đính kèm Công văn này, gửi Tòa án nhân dân tối cao lập phương án sắp xếp lại, xử lý nhà, đất. Hồ sơ trình Tòa án nhân dân tối cao gồm các tài liệu sau:

- Tổng hợp báo cáo kê khai và Công văn đề xuất phương án xử lý đối với các cơ sở nhà, đất của các đơn vị thuộc phạm vi quản lý;

(Theo mẫu số 01 kèm theo Công văn này)

- Công văn đề xuất phương án sắp xếp của đơn vị trực tiếp quản lý, sử dụng;

- Văn bản đồng ý phương án sắp xếp mới đối với cơ sở nhà, đất được đầu tư xây dựng của Ủy ban nhân dân tỉnh nơi có nhà, đất gửi Tòa án nhân dân tối cao (nếu có);

- Các hồ sơ, tài liệu có liên quan (nếu có): Quyết định giao đất; Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; Quyết định phê duyệt chủ trương đầu tư; Biên bản bàn giao, nghiệm thu công trình để đưa vào sử dụng...

Đối với cơ sở nhà, đất đề xuất phương án điều chuyển hoặc chuyển giao về địa phương quản lý, xử lý:

- Đơn vị trực tiếp quản lý, sử dụng nhà, đất:

+ Lập báo cáo kê khai và đề xuất phương án sắp xếp đối với cơ sở nhà, đất dôi dư, không có nhu cầu sử dụng hoặc sử dụng không hiệu quả;

+ Công văn đề xuất phương án sắp xếp;

+ Các hồ sơ, tài liệu có liên quan (nếu có): Quyết định giao đất, Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của cơ sở nhà, đất dôi dư; Quyết định phê duyệt chủ trương đầu tư, biên bản nghiệm thu đưa công trình vào sử dụng của trụ sở làm việc hiện tại của đơn vị...

- Đơn vị quản lý cấp trên

Đơn vị cấp trên tổng hợp, xem xét và đề xuất phương án xử lý đối với cơ sở nhà, đất dôi dư của các đơn vị thuộc phạm vi quản lý theo Mẫu số 01 đính kèm Công văn này, gửi Tòa án nhân dân tối cao phê duyệt. Hồ sơ trình Tòa án nhân dân tối cao gồm các tài liệu sau:

+ Báo cáo kê khai và Công văn đề xuất phương án sắp xếp lại, xử lý (điều chuyển hoặc chuyển giao về địa phương quản lý, xử lý) đối với cơ sở nhà, đất dôi dư của các đơn vị thuộc phạm vi quản lý;

(Theo mẫu số 01 kèm theo Công văn này)

+ Công văn đề xuất phương án sắp xếp của đơn vị trực tiếp quản lý, sử dụng;

+ Văn bản đồng ý phương án sắp xếp lại, xử lý nhà, đất dôi dư của Ủy ban nhân dân tỉnh nơi có nhà, đất dôi dư gửi Tòa án nhân dân tối cao (nếu có);

+ Các hồ sơ, tài liệu có liên quan (nếu có): Quyết định giao đất, Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của cơ sở nhà, đất dôi dư, Quyết định phê duyệt chủ trương đầu tư, biên bản nghiệm thu đưa công trình vào sử dụng của trụ sở làm việc hiện tại của đơn vị...

- Tòa án nhân dân tối cao (Cục Kế hoạch- Tài chính)

Chủ trì tổ chức kiểm tra hiện trạng quản lý, sử dụng nhà, đất và lập thành Biên bản theo mẫu số 02 kèm theo Công văn này

Đối với cơ sở nhà, đất đề xuất phương án điều chuyển trong nội bộ Tòa án hai cấp thuộc tỉnh:

Thực hiện như quy định Đối với cơ sở nhà, đất đề xuất phương án điều chuyển hoặc chuyển giao về địa phương quản lý, xử lý.

3. Gỡ vướng mắc trong việc sắp xếp, xử lý nhà đất của đơn vị sự nghiệp, doanh nghiệp Nhà nước

Sau hơn 15 năm thực hiện, công tác sắp xếp lại và xử lý nhà, đất đã đạt được những thành tựu quan trọng, cơ bản hoàn thành mục tiêu đã đề ra. Theo đó, từng bước đã thu thập thông tin về số lượng, diện tích, tình trạng sử dụng và tình hình hồ sơ pháp lý của nhà, đất do các cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập, tổ chức, doanh nghiệp có vốn Nhà nước chi phối 100%, cũng như doanh nghiệp cấp II và cấp III đang được quản lý và sử dụng.

Để thúc đẩy quá trình sắp xếp lại và xử lý nhà, đất của các đơn vị sự nghiệp và doanh nghiệp nhà nước, Bộ Tài chính đề xuất một số giải pháp. Trong đó, về cơ chế và chính sách, Bộ Tài chính đề xuất tiếp tục rà soát để hoàn thiện chính sách và pháp luật liên quan đến sắp xếp lại, xử lý nhà, đất, cũng như chính sách về cổ phần hóa doanh nghiệp, nhằm đảm bảo giải quyết khó khăn, vướng mắc và thúc đẩy tiến độ cổ phần hóa doanh nghiệp.

Một trong những điểm cụ thể là việc sửa đổi quy định về sắp xếp lại, xử lý nhà, đất. Theo đó, sau khi cơ quan, người có thẩm quyền phê duyệt phương án "giữ lại và tiếp tục sử dụng," quản lý và sử dụng nhà, đất sẽ tuân thủ theo các quy định của pháp luật về đất đai, doanh nghiệp, quản lý và sử dụng vốn vào sản xuất kinh doanh, cũng như các quy định khác có liên quan. Đồng thời, không thực hiện sắp xếp lại, xử lý nhà, đất nhiều lần.

Xem thêm: Phân tích hệ thống Tòa án tại Việt Nam và mối quan hệ giữa nhân dân với tòa án

Như vậy trên đây là toàn bộ thông tin về Hướng dẫn thủ tục đề nghị sắp xếp lại, xử lý nhà, đất trong hệ thống Tòa án mà Công ty Luật Minh Khuê muốn gửi đến quý khách mang tính tham khảo. Nếu quý khách còn vướng mắc về vấn đề trên hoặc mọi vấn đề pháp lý khác, quý khách hãy vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến theo số điện thoại 19006162 để được Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài kịp thời hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc.

Nếu quý khách cần báo giá dịch vụ pháp lý thì quý khách có thể gửi yêu cầu báo phí dịch vụ đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để nhận được thông tin sớm nhất! Rất mong nhận được sự hợp tác và tin tưởng của quý khách! Luật Minh Khuê xin trân trọng cảm ơn!