Ngân hàng là một trong những yếu tố ảnh hưởng và điều tiết thị trường tài chính tiền tệ. Lãi suất ngân hàng chi phối hoạt động đầu tư và thị trường chứng khoán. Hiện nay hoạt động của các ngân hàng tạo nên một mạng lưới rộng lớn, các ngân hàng này có sự tác động, liên hệ lẫn nhau tạo nên thị trường liên ngân hàng mà trong đó yếu tố lãi suất liên ngân hàng có vai trò vô cùng quan trọng. Trước khi tìm hiểu về lãi suất liên ngân hàng, chúng ta hãy cùng khái quát về thị trường liên ngân hàng để có cái nhìn bao quát về vấn đề này.

 

1. Khái niệm về thị trường liên ngân hàng

Thị trường liên ngân hàng là nơi các ngân hàng và các tổ chưc tín dụng liên hệ, giao dịch với nhau thông qua các khoản vay bằng các khoản dự trữ dư thừa nhằm hỗ trợ, giúp đỡ nhau trên thị trường đáp ứng nhu cầu thanh khoản ngắn hạn.

Lợi ích của việc phát triển thị trường liên ngân hàng đem lại là giúp cho các ngân hàng có thể hỗ trợ nhau về nguồn vốn tài chính ngắn hạn từ đó tạo nên trạng thái cân bằng cho thị trường tiền tệ. Thị trường liên ngân hàng không chỉ là mạng lưới trong một quốc gia mà nó là mạng lưới rộng khắp trên toàn cầu với việc liên kết các ngân hàng và các tổ chức tín dụng. Thông qua thị trường này mà những đối tượng đó có thể huy động nguồn vốn để giải quyết các vấn đề liên quan đến hoạt động cho vay hoặc đầu tư của ngân hàng.

Nguồn tiền cho vay giữa các ngân hàng trên thị trường liên ngân hàng được lấy từ các quỹ dự phòng. Hoạt động cho vay này được thực hiện thông qua nhiều hình thức như cam kết, hợp đồng, giao dịch điện tử,... Cũng giống như cho vay đối với khách hàng thông thường, hoạt động vay giữa các ngân hàng cũng yêu cầu về lãi suất. Tuy nhiên, hoạt động này cần phải được Chính phủ hoặc ngân hàng nhà nước cấp phép. Ngoài ra, để hạn chế nguy cơ ảnh hưởng đến biến động của thị trường tài chính cần phải đảm bảo kiểm soát được lãi suất trên thị trường liên ngân hàng. 

 

2. Đặc điểm của thị trường liên ngân hàng

Thứ nhất: Chủ thể tham gia thị trường liên ngân hàng là các ngân hàng thương mại hoặc các tổ chức tín dụng. Bên cạnh đó, Ngân hàng Nhà nước cũng tham gia thị trường này với vai trò quản lý hệ thống tiền tệ quốc gia và chịu trách nhiệm thi hành các chính sách về tiền tệ;

Thứ hai: Thời hạn của các giao dịch trên thị trường liên ngân hàng mang tính chất ngắn hạn. Theo đó, các hoạt động vay diễn ra nhằm mục đích xử lý các vấn đề cấp thiết về sự thâm hụt tỷ lệ dự trữ, nhu cầu về thanh toán hoặc các khoản đầu tư về tài chính.

Thứ ba: Ngoài hai đặc điểm trên, thị trường liên ngân hàng còn là thị trường tiềm ẩn rủi ro. Bởi giá trị giao dịch trên thị trường này lớn. Những thông tin liên quan đến thị trường này là những thông tin nhạy cảm. Vì nó liên quan đến các vấn đề về tài chính của ngân hàng, ảnh hưởng đến tâm lý khách hàng.

Thứ tư: Thị trường liên ngân hàng là một thị trường liên kết các ngân hàng lại với nhau, giúp đỡ nhau để chia sẻ và hỗ trợ các vấn đề khó khăn về tài chính giữa các ngân hàng thương mại. Thị trường này có mối liên kết rộng khắp toàn cầu.

Thứ năm: Việc giao dịch trên thị trường liên ngân hàng cũng đều căn cứ vào sự thỏa thuận giữa hai bên, lãi suất của thị trường này thì luôn có sự biến động qua từng thời gian cụ thể và chịu sự chi phối của ngân hàng Nhà nước. Nguồn tài chính cho vay trên thị trường này được lấy từ nguồn vốn dự trữ của các ngân hàng. Ngoài ra, các giao dịch trên thị trường liên ngân hàng được thực hiện thông qua những công cụ hiện đại.

 

3. Lãi suất liên ngân hàng là gì?

Lãi suất liên ngân hàng (Interbank Offered Rate) hay lãi suất qua đêm được hiểu là lãi suất từ các giao dịch vay giữa các ngân  hàng trên thị trường liên ngân hàng. Khi xảy ra tình trạng thiếu vốn trong các hoạt động thanh toán hay hoạt động đầu tư tài chính các ngân hàng sẽ bù đắp cho nhau bằng các khoản vay ngắn hạn với một mức lãi suất nhất định. Lãi suất này được gọi là lãi suất liên ngân hàng.

Việc cho vay như vậy khá phổ biến trên thế giới hiện nay. Lãi suất liên ngân hàng luôn biến động theo tình hình thị trường, thâm chí trong một ngày đã có sự thay đổi. Để kiểm soát được mức lãi suất này và đảm bảo hạn chế việc ảnh hưởng của nó đến thị trường tài chính, Ở Việt Nam, Ngân hàng Nhà nước là cơ quan có thẩm quyền công bố thông tin liên quan đến lãi suất thị trường liên ngân hàng. Các ngân hàng sẽ là đầu mối thông tin về số liệu để tính lãi suất, nhiệm vụ, quyền hạn của Ngân hàng Nhà nước lúc này là sẽ tập hợp tất cả các số liệu đó. Thông qua hoạt động thu thập số liệu và tính toán, Ngân hàng Nhà nước sẽ đưa ra một con số bình quân làm mức lãi suất trên thị trường liên ngân hàng.

Lãi suất được hiểu là tỷ lệ mà theo đó tiền lãi từ một khoản vay được bên vay trả cho việc sử dụng tiền mà họ vay từ một đối tượng khác. Lãi suất còn được hiểu theo nghĩa giá cả của quyền sử dụng một đơn vị vốn vay trong mộ đơn vị thời gian nhất định. Lãi suất được xác định trên phần trăm của số vốn vay gốc. Để đảm bảo hoạt động kiểm soát thị trường tiền tệ các ngân hành thương mại phải tiến hành báo báo kết quả kinh doanh trong ngày của mình đối với ngân hàng Nhà nước. Trong đó, số liệu về tỷ lệ dự trữ bắt buộc là những số liệu quan trọng nhất. Qua quá trình giao dịch thanh toán hoặc đầu tư tài chính, ngân hàng có thể vượt hoặc có thể thâm hụt tỷ lệ này. Trong trường hợp thâm hụt tỷ lệ dự trữ bắt buộc, ngân hàng cần có nguồn tài chính khác để bù vào. 

Việc đi vay trong trường hợp ngân hàng thiếu vốn hoặc thiếu tỷ lệ dự trữ bắt buộc là một nhu cầu nhằm ổn định tình hình tài chính của ngân hàng, phục vụ các giao dịch thường xuyên với khách hàng, từ đó góp phần ổn định và tăng lợi nhuận của ngân hàng.

 

4. Cách tra cứu lãi suất trên thị trường liên ngân hàng

Như đã phân tích ở trên, các yếu tố chi phối, ảnh hưởng đến lãi suất của ngân hàng gồm có vấn đề về nhu cầu vốn, cho vay vốn của các ngân hàng thương mại trên thị trường liên ngân hàng và các chính sách về điều tiết, điều chỉnh lãi suất của ngân hàng Nhà nước đối với lãi suất liên ngân hàng. Do đó, lãi suất này luôn có sự biến động và ngân hàng Nhà nước sẽ đưa ra mức lãi suất cụ thể đến từ những số liệu mà ngân hàng đã cung cấp ở thời gian đó. Số liệu về lãi suất sẽ được cập nhật theo từng ngày, có thể tra mức lãi suất này trên hệ thống của Ngân hàng Nhà nước.

Bạn có thể thực hiện các bước sau đây để truy cập tra cứu các mức lãi suất trên thị trường liên ngân hàng.

Bước 1: Truy cập trang Web của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam tại địa chỉ: http://sbv.gov.vn 

Bước 2: Ở khung tùy chọn phía bên phải màn hình nhấn vào mục lãi suất

Bước 3: Giao diện được hiển thị trên màn hình cho phép chúng ta có thể tra cứu lãi suất liên ngân hàng được áp dụng theo nhiều thời điểm khác nhau như qua đêm, 1 tuần, 2 tuần,...

Trên đây là nội dung tư vấn của chúng tôi, mong rằng quý khách hàng sẽ có được cái nhìn khái quát nhất về vấn đề này. Mọi sự thắc mắc vui lòng liên hệ trực tiếp qua tổng đài tư vấn luật19006162 hoặc liên hệ qua e-mail để được tư vấn.