Lừa đảo chiếm đoạt tiền từ thiện có thể lãnh án tù chung thân

1. Chiêu trò kêu gọi từ thiện nhằm lừa đảo chiếm đoạt tài sản

Hiện nay, lợi dụng tình hình thiên tai, dịch bệnh nhiều cá nhân mượn danh nghĩa từ thiện, kêu gọi quyên góp nhằm mục đích trục lợi từ số tiền được quyên tặng.

Thời gian gần đây, Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao Bộ Công an liên tiếp phát hiện một số đối tượng có hành vi tạo lập các trang mạng xã hội với danh nghĩa hoạt động từ thiện để lừa đảo, chiếm đoạt tài sản của các nhà hảo tâm. Số tiền các đối tượng đã chiếm đoạt lên đến hàng chục tỷ đồng. Đây là thủ đoạn phạm tội rất đáng lên án và người dân cần nâng cao cảnh giác để tránh bị các đối tượng lợi dụng, chiếm đoạt tài sản.

Thủ đoạn của các đối tượng là, tạo lập trang mạng xã hội (Facebook, Zalo…), rồi đăng các bài viết, hình ảnh, tạo dựng những nội dung không có thật về một số hoàn cảnh khó khăn, hoạn nạn cần được giúp đỡ, để lợi dụng niềm tin, lòng tốt của những người hảo tâm gửi tiền ủng hộ; hoặc sử dụng chính những thông tin có thật về các hoàn cảnh khó khăn để kêu gọi chuyển tiền vào tài khoản ngân hàng cá nhân của mình để chiếm đoạt.

Tinh vi hơn, một số đối tượng còn sử dụng các bài báo viết về các hoàn cảnh khó khăn đã được đăng tải trên các phương tiện thông tin đại chúng để dẫn nguồn trên Fanpage Facebook, rồi xen cài số tài khoản ngân hàng tiếp nhận từ thiện do các đối tượng tự tạo lập quản lý, để tiếp nhận nguồn tiền ủng hộ.

Các bài viết được các đối tượng đăng tải trên các trang mạng xã hội đã thu hút hàng chục nghìn người quan tâm theo dõi, gửi tiền ủng hộ từ 50.000 đồng đến 5.000.000 đồng. Tuy nhiên, sau khi tiếp nhận số tiền được các nhà hảo tâm chuyển đến, các đối tượng không bàn giao tiền từ thiện cho các gia đình gặp hoàn cảnh khó khăn mà sử dụng hết vào mục đích cá nhân; hoặc chỉ chuyển một phần rất nhỏ để làm hình ảnh nhằm tiếp tục “kêu gọi từ thiện”...

Các đối tượng thường ăn mặc lịch sự, nói năng nhỏ nhẹ, thái độ đồng cảm với hoàn cảnh của nạn nhân, tự xưng là đại diện cho nhà hảo tâm, tổ chức từ thiện, nhân đạo nào ở nơi xa xôi nào đó,…? đến tận vùng sâu, biên giới để thăm hỏi các hộ dân khó khăn về kinh tế, mắc bệnh hiểm nghèo để tạo điều kiện giúp đỡ. Khi xác định được “con mồi” thì hứa hẹn sẽ vận động mạnh thường quân hỗ trợ để khám chữa bệnh, hỗ trợ kinh phí để trang trải cuộc sống trong thời gian nhanh nhất.

Đáng chú ý, đối tượng mượn tạm chứng minh nhân dân, căn cước công dân, hộ khẩu của người dân với lý do chứng minh cho các nhà hảo tâm, tổ chức từ thiện, mạnh thường quân là có người thật, việc thật. Vì đánh trúng tâm lý cùng quẫn, bế tắc trong cuộc sống nên bà con đã mất cảnh giác, sẵn sàng cho mượn mà không chút nghi ngờ. Khi có được giấy tờ tùy thân của nạn nhân, các đối tượng sẽ dùng để mua hàng trả góp, vay tiền của các công ty tài chính, thậm chí vay nóng theo hình thức “tín dụng đen”. Số tiền có được chúng tiêu xài cá nhân, không trả góp, trả lãi, trả gốc và tất nhiên không thể liên lạc được đối tượng này. Đến kỳ hẹn, chủ nợ (có thể là đối tượng “tín dụng đen”, chủ cửa hàng) sẽ tìm theo địa có sẵn, đến tận nhà để đòi tiền, thu hồi nợ thì người dân mới hay là mình bị mắc nợ và bị đối tượng lừa đảo.

2. Lừa đảo chiếm đoạt tiền từ thiện có thể lãnh án tù chung thân

Tùy vào tính chất và mức độ vi phạm của hành vi lừa đảo chiếm đoạt tiền từ thiện mà cá nhân có hành vi này sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự về Tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản theo quy định tại Bộ Luật Hình sự 2015, sửa đổi bổ sung 2017.

Căn cứ theo quy định tại khoản 4 Điều 174 Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi bổ sung 2017, hành vi lừa đảo chiếm đoạt tiền từ thiện có thể lãnh án tù chung thân theo quy định sau:

Phạt tù từ 12 năm đến 20 năm hoặc tù chung thân người phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây:

- Chiếm đoạt tài sản trị giá 500 triệu đồng trở lên;

- Lợi dụng hoàn cảnh chiến tranh, tình trạng khẩn cấp.

Ngoài các mức phạt nêu trên, người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 10 triệu đồng đến 100 triệu đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm hoặc tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản.

Như vậy, căn cứ theo quy định nêu trên người có hành vi lừa đảo chiếm đoạt tiền từ thiện nếu chiếm đoạt tài sản trị giá từ 500 triệu đồng trở lên hoặc lợi dụng hoàn cảnh chiến tranh, tình trạng khẩn cấp sẽ có thể bị áp dụng hình phạt tù chung thân.

3. Cần làm gì để tránh bị lừa đảo khi làm từ thiện?

Theo cơ quan công an, trên mạng xã hội hiện vẫn tồn tại rất nhiều dạng lừa đảo thông qua hoạt động từ thiện tương tự các vụ việc nêu trên. Để tránh đặt lòng tốt không đúng chỗ, người dân cần nâng cao cảnh giác trước các thủ đoạn kêu gọi ủng hộ từ thiện trên các trang mạng xã hội, không để các đối tượng xấu lợi dụng để lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Cần thận trọng tìm hiểu, xác minh, kiểm chứng kỹ các nội dung thông tin đăng tải, yêu cầu công khai, minh bạch thông tin về những hoạt động, người cần giúp đỡ hoặc liên hệ với chính quyền địa phương, bệnh viện nơi họ điều trị để xác định chính xác thông tin. Bên cạnh đó, các nhà hảo tâm nên lựa chọn ủng hộ, đóng góp tiền, vật chất tại các quỹ, chương trình từ thiện do Nhà nước, tổ chức, đoàn thể, quỹ xã hội, quỹ từ thiện được cơ quan có thẩm quyền cấp phép đứng ra tổ chức. Trường hợp có nghi ngờ về hoạt động lừa đảo chiếm đoạt tài sản, người dân cần báo ngay cho cơ quan công an gần nhất để có biện pháp ngăn chặn, xử lý kịp thời.

Nghị định 93/2021/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 11-12-2021 là nghị định đầu tiên mở ra hành lang pháp lý cho phép cá nhân huy động và phân phối, sử dụng nguồn đóng góp tự nguyện để khắc phục khó khăn do thiên tai, dịch bệnh, sự cố trong nước. Theo đó, người đứng ra quyên góp từ thiện có trách nhiệm thông báo trên các phương tiện thông tin truyền thông về mục đích, phạm vi, phương thức, hình thức vận động, tài khoản tiếp nhận (đối với tiền), địa điểm tiếp nhận (đối với hiện vật), thời gian cam kết phân phối và gửi bằng văn bản đến UBND cấp xã nơi cư trú.

Người đóng góp từ thiện có quyền yêu cầu sao kê, minh bạch, làm rõ các thông tin liên quan. Nếu người kêu gọi nhận tiền không làm được nghĩa là đã vi phạm hợp đồng ủy quyền, xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của người ủng hộ tiền. Theo quy định, chỉ người có đóng góp từ thiện mới được quyền yêu cầu sao kê, minh bạch. Vì vậy, khi khiếu kiện ở cơ quan chức năng, người dân cần chuẩn bị đủ bằng chứng về việc bản thân đã chuyển tiền hoặc hiện vật cho quá trình làm từ thiện này. Kể cả khi đối tượng dùng tài khoản ảo, xóa tài khoản, người dân cần giữ lại các bằng chứng như thông tin liên quan tới kêu gọi từ thiện, chứng từ chứng minh việc chuyển tiền, số tài khoản nhận tiền để cung cấp cho cơ quan có thẩm quyền điều tra, xác minh tội phạm.

Bên cạnh đó, Nghị định 93/2021/NĐ-CP quy định người làm từ thiện không được sử dụng tài khoản cá nhân để kêu gọi từ thiện mà phải mở tài khoản riêng tại ngân hàng thương mại theo từng cuộc vận động để tiếp nhận tiền từ thiện. Do đó, người dân không nên gửi tiền vào tài khoản cá nhân của người làm từ thiện.

Việc vận động, tiếp nhận nguồn đóng góp tự nguyện sẽ do UBND cấp xã nơi người làm từ thiện cư trú quản lý. Trước khi gửi tiền từ thiện, người dân nên liên hệ các cơ quan này xác minh danh tính tổ chức, cá nhân làm từ thiện, đối tượng cần được từ thiện để tránh trường hợp đối tượng lừa đảo lợi dụng các hoàn cảnh thương tâm để kêu gọi từ thiện, sau đó chiếm đoạt tiền.

Để tham khảo thêm thông tin về vấn đề này, quý khách hàng có thể tìm hiểu tại bài viết: Tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản theo quy định mới nhất năm 2023 của Luật Minh Khuê.

Như vậy trên đây là toàn bộ thông tin về Lừa đảo chiếm đoạt tiền từ thiện có thể lãnh án tù chung thân mà Công ty Luật Minh Khuê muốn gửi đến quý khách mang tính tham khảo. Nếu quý khách còn vướng mắc về vấn đề trên hoặc mọi vấn đề pháp lý khác, quý khách hãy vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến theo số điện thoại 1900.6162 để được Luật sư tư vấn pháp luật trực tiếp qua tổng đài kịp thời hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc.

Nếu quý khách cần báo giá dịch vụ pháp lý thì quý khách có thể gửi yêu cầu báo phí dịch vụ đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để nhận được thông tin sớm nhất! Rất mong nhận được sự hợp tác và tin tưởng của quý khách! Luật Minh Khuê xin trân trọng cảm ơn!