“Chuẩn bị phạm tội là tìm kiếm, sửa soạn công cụ, phương tiện hoặc tạo ra những điều kiện khác để thực hiện tội phạm hoặc thành lập, tham gia nhóm tội phạm, trừ trường hợp thành lập hoặc tham gia nhóm tội phạm theo quy định tại Điều 109, điểm a khoản 2 Điều 113 hoặc điểm a khoản 2 Điều 299 của Bộ luật này” (Khoản 1 Điều 14 Bộ luật Hình sự năm 2015).

“Phạm tội chưa đạt là cố ý thực hiện tội phạm nhưng không thực hiện được đến cùng do những nguyên nhân ngoài ý muốn của người phạm tội” (Điều 15 Bộ luật Hình sự năm 2015).

- Giống nhau:

+ Đều là các bước của tiến trình thực hiện tội phạm dưới hình thức lỗi cố ý;

+ Đều được thực hiện dưới hình thức lỗi cố ý trực tiếp;

+ Hậu quả chưa xảy ra hoặc đã xảy ra nhưng chưa thỏa mãn dấu hiệu trong cấu thành tội phạm vì những nguyên nhân khách quan nằm ngoài ý muốn của họ.

* Khác nhau:

+ Giai đoạn chuẩn bị phạm tội là giai đoạn đầu tiên trong tiến trình các bước của quá trình thực hiện tội phạm dưới hình thức lỗi cố ý trực tiếp. Còn giai đoạn phạm tội chưa đạt là bước tiếp theo sau quá trình chuẩn bị thực hiện tội phạm.

+ Giai đoạn chuẩn bị phạm tội, người phạm tội chưa bắt tay vào thực hiện hành vi khách quan trong cấu thành tội phạm để tác động vào quan hệ xã hội được Luật hình sự bảo vệ; còn ở giai đoạn phạm tội chưa đạt người phạm tội đã bắt tay vào thực hiện hành vi khách quan của cấu thành tội phạm đó để tác động lên quan hệ xã hội được Luật hình sự bảo vệ.

+ về hậu quả của tội phạm: Nếu thực hiện ở giai đoạn chuẩn bị phạm tội, hậu quả của tội phạm chưaxảy ra, còn trong giai đoạn phạm tội chưa đạt hậu quả của tội phạm có thể đã xảy ra, đã gây thiệt hại cho quan hệ xã hội được Luật hình sự bảo vệ ở trong một chừng mực nhất định.

+ Về trách nhiệm hình sự: Cùng xét xử về một tội danh thì giai đoạn chuẩn bị phạm tội có mức độ trách nhiệm hình sự nhẹ hơn so với giai đoạn phạm tội chưa đạt, giai đoạn chuẩn bị phạm tội thì người chuẩn bị phạm tội quy định tại một trong các điều 108, 109, 110, 111, 112, 113, 114, 115, 116, 117, 118, 119, 120, 121, 123, 134, 168, 169, 207, 299, 300, 301, 302, 303 và 324 của Bộ luật Hình sự năm 2015 thì phải chịu trách nhiệm hình sự; hoặc người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi chuẩn bị phạm tội quy định tại Điều 123, Điều 168 của Bộ luật Hình sự năm 2015 thì phải chịu trách nhiệm hình sự; còn ở giai đoạn phạm tội chưa đạt người phạm tội chưa đạt phải chịu trách nhiệm hình sự với mọi tội phạm theo quy định đối với tội phạm cụ thể đó. Quyết định hình phạt của giai đoạn chuẩn bị phạm tội và phạm tội chưa đạt được quy định tại Điều 57 Bộ luật Hình sự năm 2015.