NỘI DUNG YÊU CẦU

Gai Đài Loan là công ty thương mại nước ngoài, có trụ sở chính tại Đài Loan. Gai Đài Loan là đối tác đầu vào lớn của SS từ thời điểm SS bên Trung Quốc.

Thời gian trước, bên Gai Đài Loan thường xuyên nhập hàng từ Công ty E sản xuất tại Vietnam để bán hàng cho SS.

Cụ thể: E sản xuất linh kiện tại Việt nam - > Bán cho Gai Đài Loan - > Bán cho SS Trung Quốc.

Tuy nhiên: Hiện tại SS chuyển sang Vietnam và đặt tại Bắc Ninh.

Do vậy việc bên Gai Đài Loan nhập hàng từ E Vietnam, sau đó lại xuất khẩu cho SS cũng tại Vietnam, làm cho chi phí vận chuyển, thủ tục hải quan và thời gian bị kéo dài và bất lợi.

Do vậy: GAI Đài Loan muốn Thành lập Công ty GAI Việt Nam, 100% vốn nước ngoài. Theo kế hoạch, công ty sẽ thuê Kho Ngoại Quan tại Bắc Ninh.

Công ty Gai Việt Nam nhận ủy quyền từ Gai Đài Loan toàn quyền thực hiện mua hàng từ E Việt Nam và bán cho SS Bắc Ninh.

Trước khi thành lập và chuyển vốn đầu tư. Chúng tôi muốn xin tư vấn:

Với hình thức công ty Gai Việt Nam là công ty được thành lập trên lãnh thổ Việt Nam, được ủy quyền thực hiện mua hàng từ E Việt Nam (giá mua bao gồm thuế GTGT). Khi bên Gai Việt Nam nhận ủy quyền thực hiện bán cho SS Bắc Ninh và giao hàng tại kho ngoại quan thì:

1. Gai Việt Nam có được hoàn thuế GTGT như áp dụng đối với hàng hóa xuất khẩu hay không?

2. Việc giao dịch mua bán hàng như vậy có đúng quy định và hợp pháp hay không?

Các thông tin bổ sung:

1. SS nhập hàng linh kiện và 100% sản phẩm hoàn thiện đều xuất khẩu, không tiêu thụ trong nước.

2. Công ty E VN bán hàng cho Gai VN thì giao hàng tại kho ngoại quan Bắc Ninh. Không thực hiện giao hàng bên ngoài khu vực kho ngoại quan."

Xin trân trọng cảm ơn.

CƠ SỞ PHÁP LÝ

  • Luật thương mại 2005
  • Thông tư 25/2018/TT-BTC hướng dẫn Nghị định số 146/2017/NĐ-CP và sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 78/2014/TT-BTC, Thông tư 111/2013/TT-BTC
  • Thông tư 219/2013/TT-BTC thông tư hướng dẫn Luật Thuế giá trị gia tăng và Nghị định 219/2013/NĐ-CP
  • Thông tư số 38/2015/TT-BTC về Thủ tục hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu tại chỗ

NỘI DUNG TƯ VẤN

1. Hoàn thuế GTGT:

Gai Việt Nam có được hoàn thuế GTGT như áp dụng đối với hàng hóa xuất khẩu hay không?

1.1 Giải thích:

Theo thông tin anh trình bày, khi Công ty GAI Việt Nam (100% vốn nước ngoài) được thành lập thì Công ty Gai Việt Nam sẽ nhận ủy quyền từ Gai Đài Loan để toàn quyền thực hiện mua hàng từ E Việt Nam và bán cho SS Bắc Ninh.

Căn cứ theo quy định tại Điều 141 Luật Thương mại 2005 có quy định về đại diện cho thương nhân và Điều 145 quy định về nghĩa vụ của bên đại diện, cụ thể:

"Điều 141. Đại diện cho thương nhân

1. Đại diện cho thương nhân là việc một thương nhân nhận uỷ nhiệm (gọi là bên đại diện) của thương nhân khác (gọi là bên giao đại diện) để thực hiện các hoạt động thương mại với danh nghĩa, theo sự chỉ dẫn của thương nhân đó và được hưởng thù lao về việc đại diện.

2. Trong trường hợp thương nhân cử người của mình để làm đại diện cho mình thì áp dụng quy định của Bộ luật dân sự.”

" Điều 145. Nghĩa vụ của bên đại diện

Trừ trường hợp có thỏa thuận khác, bên đại diện có các nghĩa vụ sau đây:

1. Thực hiện các hoạt động thương mại với danh nghĩa và vì lợi ích của bên giao đại diện;

2. Thông báo cho bên giao đại diện về cơ hội và kết quả thực hiện các hoạt động thương mại đã được uỷ quyền;

3. Tuân thủ chỉ dẫn của bên giao đại diện nếu chỉ dẫn đó không vi phạm quy định của pháp luật;

4. Không được thực hiện các hoạt động thương mại với danh nghĩa của mình hoặc của người thứ ba trong phạm vi đại diện;

5. Không được tiết lộ hoặc cung cấp cho người khác các bí mật liên quan đến hoạt động thương mại của bên giao đại diện trong thời gian làm đại diện và trong thời hạn hai năm, kể từ khi chấm dứt hợp đồng đại diện;

6. Bảo quản tài sản, tài liệu được giao để thực hiện hoạt động đại diện.”

Theo đó, trong hoạt động thương mại mua hàng từ E Việt Nam và bán cho SS Bắc Ninh thì chủ thể bên mua, bên bán trong trường hợp này vẫn là GAI Đài Loan. GAI Việt Nam chỉ là bên nhận ủy nhiệm (ủy quyền) từ GAI Đài Loan, được “thay mặt” bên giao đại diện thực hiện một hoặc một số công việc nào đó, chịu trách nhiệm trực tiếp trước GAI Đài Loan trong phạm vi ủy quyền. Việc ủy quyền không làm mất “quyền” mà bên giao đại diện đã ủy quyền cho thương nhân đó.

Trường hợp này phát sinh cả hai quan hệ mua, bán hàng hóa nên sẽ làm rõ từng quan hệ với từng chủ thể một:

  • Mua hàng từ E Việt Nam:

Công ty GAI Việt Nam nhận ủy quyền từ GAI Đài Loan mua hàng từ E Việt Nam. Trường hợp này cần xác định:

  • Bên bán: E Việt Nam
  • Bên mua: GAI Đài Loan (pháp nhân nước ngoài)
  • Đại diện theo ủy quyền của bên mua: GAI Việt Nam
  • Giao hàng tại kho ngoại quan Bắc Ninh

Căn cứ theo quy định tại Khoản 1 Điều 9 Thông tư 219/2013/TT-BTC hướng dẫn thi hành Luật Thuế giá trị gia tăng và Nghị định số 209/2013/NĐ-CP thì:

“ Hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu là hàng hóa, dịch vụ được bán, cung ứng cho tổ chức, cá nhân ở nước ngoài và tiêu dùng ở ngoài Việt Nam; bán, cung ứng cho tổ chức, cá nhân trong khu phi thuế quan; hàng hóa, dịch vụ cung cấp cho khách hàng nước ngoài theo quy định của pháp luật.

Cụ thể, hàng hóa xuất khẩu bao gồm:

- Hàng hóa xuất khẩu ra nước ngoài, kể cả ủy thác xuất khẩu;

- Hàng hóa bán vào khu phi thuế quan theo quy định của Thủ tướng Chính phủ; hàng bán cho cửa hàng miễn thuế;

- Hàng hóa bán mà điểm giao, nhận hàng hóa ở ngoài Việt Nam;

- Phụ tùng, vật tư thay thế để sửa chữa, bảo dưỡng phương tiện, máy móc thiết bị cho bên nước ngoài và tiêu dùng ở ngoài Việt Nam;

- Các trường hợp được coi là xuất khẩu theo quy định của pháp luật:

+ Hàng hóa gia công chuyển tiếp theo quy định của pháp luật thương mại về hoạt động mua, bán hàng hóa quốc tế và các hoạt động đại lý mua, bán, gia công hàng hóa với nước ngoài.

+ Hàng hóa xuất khẩu tại chỗ theo quy định của pháp luật.

+ Hàng hóa xuất khẩu để bán tại hội chợ, triển lãm ở nước ngoài.”

Cũng theo quy định này thì đối với hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu được áp dụng thuế GTGT với mức thuế suất 0%.

Như vậy, theo quy định thì hàng hóa phải rơi vào các trường hợp được kể trên thì mới được gọi là hàng hóa xuất khẩu.

Một trong các trường hợp hàng hóa được coi là xuất khẩu theo quy định của pháp luật là “hàng hóa xuất khẩu tại chỗ”. Theo đó thì các doanh nghiệp sản xuất tại Việt Nam ký hợp đồng bán hàng cho thương nhân nước ngoài. Nhưng thay vì giao hàng cho họ tại nước ngoài, thì doanh nghiệp Việt Nam được các thương nhân nước ngoài này chỉ định giao hàng trực tiếp cho các đối tác của họ tại Việt Nam.

Theo quy định tại Khoản 1 Điều 86 - Thông tư số 38/2015/TT-BTC về “Thủ tục hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu tại chỗ” thì:

“1. Hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu tại chỗ gồm:

a) Sản phẩm gia công; máy móc, thiết bị thuê hoặc mượn; nguyên liệu, vật tư dư thừa; phế liệu, phế phẩm thuộc hợp đồng gia công theo quy định tại khoản 3 Điều 32 Nghị định số 187/2013/NĐ-CP;

b) Hàng hóa mua bán giữa doanh nghiệp nội địa với doanh nghiệp chế xuất, doanh nghiệp trong khu phi thuế quan;

c) Hàng hóa mua bán giữa doanh nghiệp Việt Nam với tổ chức, cá nhân nước ngoài không có hiện diện tại Việt Nam và được thương nhân nước ngoài chỉ định giao, nhận hàng hóa với doanh nghiệp khác tại Việt Nam.”

Như vậy, trong trường hợp GAI Đài Loan thực hiện theo hình thức này thì hàng hóa xuất khẩu sẽ được áp dụng thuế GTGT với mức thuế suất 0%.

  • Bán hàng cho SS Bắc Ninh:

Công ty GAI Việt Nam nhận ủy quyền từ GAI Đài Loan sau khi mua hàng từ E Việt Nam, thực hiện việc bán hàng cho SS Bắc Ninh. Trường hợp này cần xác định:

  • Bên b án: GAI Đài Loan (pháp nhân nước ngoài)
  • Đại diện theo ủy quyền của bên bán: GAI Việt Nam
  • Bên mua: SS Bắc Ninh

Căn cứ theo quy định tại Điều 2, Thông tư 25/2018/TT-BTC hướng dẫn Nghị định số 146/2017/NĐ-CP và sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 78/2014/TT-BTC, Thông tư 111/2013/TT-BTC quy định các trường hợp hoàn thuế đối với hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu, cụ thể:

Điều 2. Sửa đổi, bổ sung Khoản 4 Điều 18 Thông tư số 219/2013/TT-BTC ngày 31/12/2013 của Bộ Tài chính (đã được sửa đổi, bổ sung theo Thông tư số 130/2016/TT-BTC ngày 12/8/2016 của Bộ Tài chính) như sau:

“4. Hoàn thuế đối với hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu

a) Cơ sở kinh doanh trong tháng (đối với trường hợp kê khai theo tháng), quý (đối với trường hợp kê khai theo quý) có hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu bao gồm cả trường hợp: Hàng hóa nhập khẩu sau đó xuất khẩu vào khu phi thuế quan; hàng hóa nhập khẩu sau đó xuất khẩu ra nước ngoài, có số thuế giá trị gia tăng đầu vào chưa được khấu trừ từ 300 triệu đồng trở lên thì được hoàn thuế giá trị gia tăng theo tháng, quý; trường hợp trong tháng, quý số thuế giá trị gia tăng đầu vào chưa được khấu trừ chưa đủ 300 triệu đồng thì được khấu trừ vào tháng, quý tiếp theo.

Cơ sở kinh doanh trong tháng/quý vừa có hàng hoá, dịch vụ xuất khẩu, vừa có hàng hoá, dịch vụ tiêu thụ nội địa thì cơ sở kinh doanh phải hạch toán riêng số thuế GTGT đầu vào sử dụng cho sản xuất kinh doanh hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu. Trường hợp không hạch toán riêng được thì số thuế giá trị gia tăng đầu vào của hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu được xác định theo tỷ lệ giữa doanh thu của hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu trên tổng doanh thu hàng hóa, dịch vụ của các kỳ khai thuế giá trị gia tăng tính từ kỳ khai thuế tiếp theo kỳ hoàn thuế liền trước đến kỳ đề nghị hoàn thuế hiện tại.

Số thuế GTGT đầu vào của hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu (bao gồm số thuế GTGT đầu vào hạch toán riêng được và số thuế GTGT đầu vào được phân bổ theo tỷ lệ nêu trên) nếu sau khi bù trừ với số thuế GTGT phải nộp của hàng hóa, dịch vụ tiêu thụ nội địa còn lại từ 300 triệu đồng trở lên thì cơ sở kinh doanh được hoàn thuế cho hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu. Số thuế GTGT được hoàn của hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu không vượt quá doanh thu của hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu nhân (x) với 10%.

Đối tượng được hoàn thuế trong một số trường hợp xuất khẩu như sau: Đối với trường hợp ủy thác xuất khẩu, là cơ sở có hàng hóa ủy thác xuất khẩu; đối với gia công chuyển tiếp, là cơ sở ký hợp đồng gia công xuất khẩu với phía nước ngoài; đối với hàng hóa xuất khẩu để thực hiện công trình xây dựng ở nước ngoài, là doanh nghiệp có hàng hóa, vật tư xuất khẩu thực hiện công trình xây dựng ở nước ngoài; đối với hàng hóa xuất khẩu tại chỗ là cơ sở kinh doanh có hàng hóa xuất khẩu tại chỗ.

b) Cơ sở kinh doanh không được hoàn thuế giá trị gia tăng đối với trường hợp: Hàng hóa nhập khẩu sau đó xuất khẩu mà hàng hóa xuất khẩu đó không thực hiện việc xuất khẩu tại địa bàn hoạt động hải quan theo quy định của pháp luật về hải quan; hàng hóa xuất khẩu không thực hiện việc xuất khẩu tại địa bàn hoạt động hải quan theo quy định của pháp luật về hải quan.

c) Cơ quan thuế thực hiện hoàn thuế trước, kiểm tra sau đối với người nộp thuế sản xuất hàng hóa xuất khẩu không bị xử lý đối với hành vi buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới, trốn thuế, gian lận thuế, gian lận thương mại trong thời gian hai năm liên tục; người nộp thuế không thuộc đối tượng rủi ro cao theo quy định của Luật quản lý thuế và các văn bản hướng dẫn thi hành.

GAI Việt Nam chỉ là bên nhận ủy quyền từ GAI Đài Loan bán hàng hóa cho SS Bắc Ninh. Tại Khoản 4 Điều 145 luật Thương mại 2005 có quy định:

“ Điều 145. Nghĩa vụ của bên đại diện

4. Không được thực hiện các hoạt động thương mại với danh nghĩa của mình hoặc của người thứ ba trong phạm vi đại diện;”

1.2 Nhận định:

Như vậy, đối chiếu với các quy định Hoàn thuế đối với hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu thì GAI Việt Nam không rơi vào các đối tượng và trường hợp được hoàn thuế đối với hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu nên không được hoàn thuế GTGT.

Trường hợp các bên thực hiện theo hình thức xuất khẩu tại chỗ thì hàng hóa xuất khẩu sẽ được áp dụng thuế GTGT với mức thuế suất 0% (nếu có đủ thủ tục và hồ sơ theo quy định của pháp luật) và đối tượng được hoàn thuế GTGT là cơ sở kinh doanh có hàng hóa xuất khẩu tại chỗ ( E Việt Nam), tất nhiên phải đáp ứng đủ hồ sơ và các điều kiện để được hoàn thuế GTGT.

Còn quan hệ mua bán giữa GAI Đài Loan (do GAI Việt Nam là đại diện theo ủy quyền) và SS Bắc Ninh là quan hệ mua bán hàng hóa giữa thương nhân nước ngoài (bên bán) và thương nhân Việt Nam (bên mua). Theo đó thì SS Bắc Ninh nhập khẩu hàng hóa mua của thương nhân nước ngoài. Trường hợp này, đối tượng chịu thuế GTGT theo quy định tại khoản 5 Điều 3 Thông tư 219/2013/TT-BTC thông tư hướng dẫn Luật Thuế giá trị gia tăng và Nghị định 219/2013/NĐ-CP là bên nhập khẩu, trừ trường hợp không phải kê khai, tính nộp thuế GTGT theo quy định của pháp luật:

“5. Tổ chức, cá nhân sản xuất kinh doanh tại Việt Nam mua dịch vụ (kể cả trường hợp mua dịch vụ gắn với hàng hóa) của tổ chức nước ngoài không có cơ sở thường trú tại Việt Nam, cá nhân ở nước ngoài là đối tượng không cư trú tại Việt Nam thì tổ chức, cá nhân mua dịch vụ là người nộp thuế, trừ trường hợp không phải kê khai, tính nộp thuế GTGT hướng dẫn tại khoản 2 Điều 5 Thông tư này.”

Trường hợp xác định bên mua nằm trong khu phi thuế quan thì Hàng hóa, dịch vụ được mua bán giữa nước ngoài với các khu phi thuế quan sẽ thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT :

“ Điều 4. Đối tượng không chịu thuế GTGT

20. Hàng hóa, dịch vụ được mua bán giữa nước ngoài với các khu phi thuế quan và giữa các khu phi thuế quan với nhau.

Khu phi thuế quan bao gồm: khu chế xuất, doanh nghiệp chế xuất, kho bảo thuế, khu bảo thuế, kho ngoại quan, khu kinh tế thương mại đặc biệt, khu thương mại - công nghiệp và các khu vực kinh tế khác được thành lập và được hưởng các ưu đãi về thuế như khu phi thuế quan theo Quyết định của Thủ tướng Chính phủ. Quan hệ mua bán trao đổi hàng hóa giữa các khu này với bên ngoài là quan hệ xuất khẩu, nhập khẩu.

2. Việc giao dịch mua bán hàng như vậy có đúng quy định và hợp pháp hay không?

2.1 Nhận định:

Như đã phân tích cụ thể ở câu 1, Luật thương mại 2005 có quy định về vấn đề Đại diện. Vì thế, GAI Đài Loan có thể tự mình hoặc ủy nhiệm cho GAI Việt Nam thực hiện một hoặc một số công việc theo hợp đồng đại diện. Trong phạm vi đại diện, GAI Việt Nam có thể thực hiện công việc được ủy quyền như đã trình bày.

2.2 Giải thích:

GAI Đài Loan có thể thực hiện theo hình thức xuất nhập khẩu tại chỗ, thay vì giao hàng cho GAI Việt Nam thì trong hợp đồng mua bán giữa E Việt Nam và GAI Đài Loan (GAI Việt Nam đại diện) có thể thỏa thuận việc giao hàng tại một địa điểm cụ thể cho SS Bắc Ninh theo chỉ định của GAI Đài Loan để thuận tiện cho quá trình mua bán hàng hóa, rút ngắn thời gian giao dịch, giảm bớt chi phí vận chuyển trong quá trình tham gia vào các hoạt động thương mại tại Việt Nam.

Cảm ơn quý khách đã gửi yêu cầu đến Công ty Luật Minh Khuê, trên đây là nội dung tư vấn của Công ty, nội dung tư vấn có giá trị tham khảo, nếu còn vấn đề mà quý khách hàng còn chưa rõ xin vui lòng liên hệ đến tổng đài của Công ty Luật Minh Khuê 1900.6162 hoặc vui lòng gửi tin nhắn đến email [email protected] để được giải đáp thắc mắc. Trân trọng!

Bộ phận tư vấn pháp luật - Công ty Luật Minh Khuê