1. Ưu tiên sử dụng thuốc nào điều trị bệnh sốt rét thể thông thường như thế nào ?
Khi xử lý các trường hợp bệnh sốt rét thể thông thường (chưa biến chứng), việc ưu tiên lựa chọn loại thuốc điều trị phù hợp là vô cùng quan trọng. Quy định về điều trị này được chi tiết trong Tiết 2.1, Mục III của Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị bệnh sốt rét, được công bố cùng với Quyết định số 3377/QĐ-BYT ngày 30/08/2023, có hiệu lực từ ngày đó. Trước tiên, khi gặp phải trường hợp sốt rét do P. falciparum đơn thuần hoặc kết hợp với P. malarias hoặc P. knowlesi, điều trị ưu tiên sẽ là việc sử dụng Pyronaridin tetraphosphat - artesunat (Pyramax) trong thời gian 3 ngày và primaquin ở liều duy nhất. Đối với trường hợp sốt rét do P. falciparum kết hợp với P. vivax hoặc P. ovale, cũng sẽ sử dụng Pyronaridin tetraphosphat - artesunat (Pyramax) trong 3 ngày kết hợp với primaquin trong 7 hoặc 14 ngày, hoặc Tafenoquine ở liều duy nhất (chỉ khi được Bộ Y tế cấp phép và tuân thủ hướng dẫn của nhà sản xuất).
Trong trường hợp sốt rét do P. vivax hoặc P. ovale, Chloroquin sẽ được sử dụng trong 3 ngày, hoặc kết hợp Pyronaridin tetraphosphat - artesunat (Pyramax) trong 3 ngày với primaquin trong 7 hoặc 14 ngày, hoặc Tafenoquine ở liều duy nhất (chỉ khi được Bộ Y tế cấp phép và tuân thủ hướng dẫn của nhà sản xuất). Cũng tương tự, đối với trường hợp sốt rét do P. malariae hoặc P. knowlesi, Chloroquin sẽ được sử dụng trong 3 ngày, hoặc kết hợp Pyronaridin tetraphosphat - artesunat (Pyramax) trong 3 ngày với primaquin ở liều duy nhất.
Việc sử dụng primaquin cần tuân thủ một số hạn chế nhất định. Đặc biệt, nó không được sử dụng cho trẻ em dưới 6 tháng tuổi, phụ nữ mang thai, hoặc phụ nữ đang cho con bú (con dưới 6 tháng tuổi). Tafenoquine cũng không nên sử dụng cho trẻ em dưới 2 tuổi hoặc có cân nặng dưới 5 kg, những người thiếu/bán thiếu G6PD, phụ nữ mang thai, hoặc phụ nữ đang cho con bú.
Điều này đặt ra một quan điểm rõ ràng về việc ưu tiên sử dụng các loại thuốc điều trị bệnh sốt rét thể thông thường (chưa biến chứng), theo những quy định cụ thể đã được xác định trong hướng dẫn chẩn đoán và điều trị bệnh sốt rét, nhằm đảm bảo hiệu quả và an toàn tối đa cho bệnh nhân
2. Xử lý trường hợp điều trị bệnh sốt rét thể thông thường (chưa biến chứng) thất bại ra sao ?
Trong quá trình điều trị bệnh sốt rét thể thông thường (chưa biến chứng), việc thất bại không phải là kịch bản hiếm gặp. Khi mà các biện pháp điều trị ban đầu không đạt được hiệu quả mong muốn, việc xử lý tiếp theo là vô cùng quan trọng để ngăn chặn sự tiến triển của bệnh và đảm bảo sức khỏe của bệnh nhân. Theo hướng dẫn chẩn đoán và điều trị bệnh sốt rét được ban hành kèm theo Quyết định 3377/QĐ-BYT năm 2023, khi gặp trường hợp điều trị không thành công, các biện pháp tiếp theo được quy định như sau: Xử trí theo dõi và điều trị sốt rét ác tính (Mục 2.3): Trong trường hợp xuất hiện các triệu chứng nguy hiểm trong vòng 3 ngày đầu và vẫn còn ký sinh trùng sốt rét, điều trị cần phải được thực hiện như điều trị cho trường hợp sốt rét ác tính.
Sử dụng thuốc điều trị thay thế hoặc pyronaridin tetraphosphat - artesunat (Pyramax): Nếu bệnh nhân tái phát ký sinh trùng sốt rét trong khoảng thời gian 28 ngày kể từ ngày bắt đầu điều trị ban đầu, cần xem xét sử dụng các loại thuốc điều trị thay thế hoặc pyronaridin tetraphosphat - artesunat (Pyramax) đặc biệt cho những người bệnh nhiễm loài ký sinh trùng P.vivax hoặc P. ovale và đã được điều trị ban đầu bằng chloroquin. Xem xét làm mới và điều trị như một ca mắc mới: Trong trường hợp ký sinh trùng sốt rét tái phát sau 28 ngày, bệnh nhân sẽ được xem xét và điều trị như một ca mắc mới theo phần a Mục 2.1. Báo cáo và xác minh ký sinh trùng sốt rét kháng thuốc: Trong trường hợp gặp phải các trường hợp điều trị thất bại đối với thuốc sốt rét tại cơ sở điều trị, cần báo cáo lên cấp quản lý cao hơn để tiến hành xác minh và đánh giá khả năng kháng thuốc của ký sinh trùng sốt rét.
Tóm lại, việc xử lý các trường hợp điều trị thất bại trong điều trị bệnh sốt rét thể thông thường đòi hỏi sự chủ động và quyết đoán từ phía đội ngũ y tế, đồng thời cũng cần sự hỗ trợ và theo dõi kỹ lưỡng từ các cơ quan chức năng để đảm bảo hiệu quả và an toàn cho bệnh nhân.
3. Có loại thuốc thay thế để điều trị sốt rét thể thông thường (chưa biến chứng) không?
Trong thực tế, việc điều trị sốt rét, một trong những căn bệnh nguy hiểm và phổ biến nhất do vi khuẩn Plasmodium gây ra, là một thách thức đối với hệ thống y tế toàn cầu. Tuy nhiên, với sự phát triển của khoa học và công nghệ, đã có nhiều phương pháp điều trị hiệu quả được phát triển. Trong tình huống cụ thể khi bệnh nhân mắc phải loại sốt rét thông thường, chưa biến chứng và không có sẵn pyronaridin tetraphosphat - artesunat, các phương pháp điều trị thay thế đã được chỉ định và quy định rõ ràng. Theo Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị bệnh sốt rét ban hành kèm theo Quyết định 3377/QĐ-BYT năm 2023, có hiệu lực từ ngày 30/08/2023, các phương pháp điều trị sốt rét thể thông thường được xác định ở tiết 2.1 của mục III. Trong phần này, việc điều trị thay thế được đề cập một cách cụ thể và chi tiết.
Đầu tiên, nếu không có sẵn pyronaridin tetraphosphat - artesunat, một số lựa chọn thay thế khác được đề xuất. Cụ thể, bệnh nhân có thể được điều trị bằng một trong các loại thuốc sau đây theo thứ tự ưu tiên: Artesunat - mefloquin Artemether - lumefantrin Artesunat - amodiaquin Dihydroartemisinin - piperaquin Quinin kết hợp với clindamycin hoặc doxycycline. Các loại thuốc này đã được công nhận là có hiệu quả trong việc điều trị sốt rét và được sắp xếp theo một thứ tự ưu tiên để tối ưu hóa quá trình điều trị. Sự lựa chọn giữa các loại thuốc này thường phụ thuộc vào tình trạng sức khỏe cụ thể của bệnh nhân, những yếu tố như trạng thái miễn dịch, tình trạng huyết áp, và các yếu tố đặc biệt khác.
Artesunat - mefloquin là một sự kết hợp giữa artesunat, một loại dẫn xuất của artemisinin có khả năng diệt khuẩn nhanh chóng và mefloquin, một loại thuốc kháng khuẩn có khả năng diệt khuẩn kéo dài trong cơ thể. Artemether - lumefantrin và Artesunat - amodiaquin cũng là các kết hợp của artemisinin và các loại thuốc khác nhau để tạo ra hiệu ứng diệt khuẩn mạnh mẽ. Dihydroartemisinin - piperaquin là một sự kết hợp của một loại dẫn xuất khác của artemisinin và piperaquin, một loại thuốc kháng khuẩn khác. Sự kết hợp này nhằm tăng cường khả năng diệt khuẩn và giảm nguy cơ kháng thuốc. Cuối cùng, việc sử dụng quinin kết hợp với clindamycin hoặc doxycycline cũng được xem xét. Quinin là một loại thuốc được sử dụng từ lâu trong điều trị sốt rét, trong khi clindamycin và doxycycline là các loại kháng sinh có khả năng chống lại vi khuẩn gây bệnh.
Việc lựa chọn giữa các loại thuốc này đòi hỏi sự cân nhắc kỹ lưỡng từ phía bác sĩ, dựa trên thông tin về bệnh nhân cụ thể và sự phát triển của bệnh. Điều này nhấn mạnh vai trò quan trọng của việc chẩn đoán chính xác và theo dõi chặt chẽ trong quá trình điều trị sốt rét. Tóm lại, trong trường hợp không có sẵn pyronaridin tetraphosphat - artesunat, việc lựa chọn các phương pháp điều trị thay thế khác nhau là cần thiết để đảm bảo điều trị hiệu quả và ngăn ngừa sự phát triển của căn bệnh nguy hiểm này. Qua đó, việc áp dụng và tuân thủ các hướng dẫn chẩn đoán và điều trị được quy định là rất quan trọng để giảm thiểu tỷ lệ tử vong và tăng cường sức khỏe cho cộng đồng.
Xem thêm >>> Khám chữa bệnh tại bệnh viện trung ương 108 có được hưởng tiền bảo hiểm y tế?
Để đáp ứng nhu cầu hỗ trợ của quý khách một cách nhanh chóng và hiệu quả nhất, chúng tôi đã thiết lập một tổng đài đặc biệt với số điện thoại 1900.6162. Quý khách có thể gọi số này để trao đổi trực tiếp với chuyên viên tư vấn của chúng tôi, người sẽ lắng nghe và giải đáp mọi thắc mắc của quý khách về nội dung bài viết hoặc liên quan đến các vấn đề pháp luật.
Ngoài ra, quý khách cũng có thể liên hệ với chúng tôi qua email tại địa chỉ lienhe@luatminhkhue.vn. Chúng tôi cam kết sẽ phản hồi trong thời gian sớm nhất và cung cấp giải pháp hỗ trợ tốt nhất cho quý khách.