1. Bình xịt hơi cay có được xác định là công cụ hỗ trợ không?

Căn cứ vào khoản 11 Điều 3 Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ năm 2017, sửa đổi bổ sung năm 2019 thì công cụ hỗ trợ được hiểu là phương tiện, động vật nghiệp vụ được sử dụng để thi hành công vụ, thực hiện nhiệm vụ bảo vệ nhằm hạn chế, ngăn chặn người có hành vi vi phạm pháp luật chống trả, trốn chạy; bảo vệ người thi hành công vụ, người thực hiện nhiệm vụ bảo vệ hoặc báo hiệu khẩn cấp. Trong đó, có bao gồm phương tiện xịt hơi cay, hơi ngạt, chất độc, chất gây mê, chất gây ngứa. 

Như vậy, bình xịt hơi cay được xác định là công cụ hỗ trợ. Tuy nhiên, theo Điều 5 Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ hiện hành thì có một số hành vi bị nghiêm cấm trong quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ, tiền chất thuốc nổ và công cụ hỗ trợ như sau:

- Cá nhân sở hữu vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ, trừ vũ khí thô sơ là hiện vật để trưng bày, triển lãm, đồ gia bảo.

- Nghiên cứu, chế tạo, sản xuất, mua bán, xuất khẩu, nhập khẩu, tàng trữ, vận chuyển, sửa chữa, sử dụng trái phép hoặc chiếm đoạt vũ khí, vật liệu nổ, tiền chất thuốc nổ, công cụ hỗ trợ hoặc chi tiết, cụm chi tiết để lắp ráp vũ khí, công cụ hỗ trợ.

- Mang trái phép vũ khí, vật liệu nổ, tiền chất thuốc nổ, công cụ hỗ trợ vào, ra khỏi lãnh thổ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam hoặc vào nơi cấm, khu vực cấm, khu vực bảo vệ và mục tiêu bảo vệ.

- Lợi dụng, lạm dụng việc sử dụng vũ khí, vật liệu nổ, tiền chất thuốc nổ, công cụ hỗ trợ xâm phạm an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội, tính mạng, sức khỏe, tài sản, quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân.

- Hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng vũ khí, vật liệu nổ, tiền chất thuốc nổ, công cụ hỗ trợ được giao.

- Giao vũ khí, vật liệu nổ, tiền chất thuốc nổ, công cụ hỗ trợ cho cơ quan, tổ chức, cá nhân không đủ điều kiện theo quy định.

- Trao đổi, tặng, cho, gửi, mượn, cho mượn, thuê, cho thuê, cầm cố vũ khí, vật liệu nổ, tiền chất thuốc nổ, công cụ hỗ trợ hoặc chi tiết, cụm chi tiết để lắp ráp vũ khí, công cụ hỗ trợ; trừ trường hợp trao đổi, tặng, cho, gửi, mượn, cho mượn, thuê, cho thuê vũ khí thô sơ để làm hiện vật trưng bày, triển lãm, đồ gia bảo.

- Vận chuyển, bảo quản, tiêu hủy vũ khí, vật liệu nổ, tiền chất thuốc nổ, công cụ hỗ trợ không bảo đảm an toàn hoặc làm ảnh hưởng đến môi trường.

- Chiếm đoạt, mua bán, trao đổi, tặng, cho, mượn, cho mượn, thuê, cho thuê, cầm cố, làm giả, sửa chữa, tẩy xóa các loại giấy phép, giấy xác nhận, giấy chứng nhận, chứng chỉ về vũ khí, vật liệu nổ, tiền chất thuốc nổ, công cụ hỗ trợ.

- Chiếm đoạt, mua bán, trao đổi, tặng, cho, gửi, mượn, cho mượn, thuê, cho thuê, cầm cố phế liệu, phế phẩm vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ.

- Hướng dẫn, huấn luyện, tổ chức huấn luyện trái phép cách thức chế tạo, sản xuất, sửa chữa hoặc sử dụng vũ khí, vật liệu nổ, tiền chất thuốc nổ, công cụ hỗ trợ dưới mọi hình thức.

- Che giấu, không tố giác, giúp người khác chế tạo, sản xuất, mang, mua bán, sửa chữa, xuất khẩu, nhập khẩu, tàng trữ, vận chuyển, sử dụng trái phép hoặc hủy hoại vũ khí, vật liệu nổ, tiền chất thuốc nổ, công cụ hỗ trợ.

- Đào bới, tìm kiếm, thu gom trái phép vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ; phế liệu, phế phẩm vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ.

- Cố ý cung cấp thông tin sai lệch về quản lý vũ khí, vật liệu nổ, tiền chất thuốc nổ, công cụ hỗ trợ; không báo cáo, báo cáo không kịp thời, che giấu hoặc làm sai lệch thông tin báo cáo về việc mất, thất thoát, tai nạn, sự cố về vũ khí, vật liệu nổ, tiền chất thuốc nổ, công cụ hỗ trợ.

2. Xử phạt vi phạm hành chính đối với hành vi sử dụng bình xịt hơi cay

Căn cứ Khoản 3 và 7 Điều 11 Nghị định 144/2021/NĐ-CP có quy định về vi phạm quy định về quản lý sử dụng vũ khí, vật liệu nổ, tiền chất thuốc nổ, công cụ hỗ trợ, pháo và đồ chơi nguy hiểm bị cấm được quy định. Cụ thể, áp hình thức xử phạt hành chính là phạt tiền với mức phạt là từ 05 triệu đồng đến 10 triệu đồng đối với hành vi sử dụng vũ khí, công cụ hỗ trợ mà không có giấy phép. Bên cạnh đó, cá nhân thực hiện hành vi này còn bị áp dụng thêm hình thức xử phạt bổ sung là: Tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm hành chính.

Mà bên cạnh đó, theo nội dung phân tích nêu trên thì bình xịt hơi được xác định là công cụ hỗ trợ và không được tự ý sở hữu, sử dụng vật dụng này khi chưa được sự cho phép của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền .

Như vậy, công dân mang theo bình xịt hơi cay trong người là đang sử dụng công cụ hỗ trợ không có giấy phép nên sẽ bị phạt tiền từ 05 triệu đồng đến 10 triệu đồng. Ngoài ra, cá nhân mang theo bình xịt hơi cay sẽ bị áp dụng thêm hình phạt bổ sung là bị tịch thu.

3. Xịt hơi cay vào người khác để cướp tiền thì phạt bao nhiêu năm tù?

Tại Điều 168 Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017 có quy định về Tội cướp tài sản. Theo đó, khi có đầy đủ các dấu hiệu dưới đây thì người phạm tội có thể bị truy cứu trách nhiệm về tội danh này:

Thứ nhất, về chủ thể

Chủ thể của tội cướp tài sản là bất kỳ  người nào có đầy đủ năng lực chịu trách nhiệm hình sự, cụ thể bao gồm:

- Người từ đủ 16 tuổi trở lên phải chịu trách nhiệm hình sự về mọi tội phạm, trừ những tội phạm mà Bộ luật Hình sự có quy định khác.

- Đối với người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi phải chịu các khung hình phạt rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng của tội cướp tài sản.

Thứ hai, về khách thể

Hành vi cướp tài sản đã xâm phạm đến quyền sở hữu tài sản của Nhà nước, tổ chức và cá nhân. Ngoài ra, hành vi đó còn có thể xâm phạm đến tính mạng, sức khỏe của chủ tài sản, người quản lý tài sản hoặc người cản trở việc thực hiện hành vi tội phạm.

Thứ ba, về mặt khách quan

Mặt khách quan của tội cướp tài sản được thể hiện qua 03 hành vi bao gồm: dùng vũ lực, đe dọa dùng vũ lực ngay tức khắc, hành vi khác. Cụ thể:

- Hành vi dùng vũ lực: Người phạm tội dùng sức mạnh vật chất để tấn công người chủ tài sản, người quản lý tài sản hoặc người cản trở việc chiếm đoạt tài sản của người phạm tội nhằm xóa bỏ sự phản kháng, lấn át của người cản trở để chiếm đoạt tài sản đó.

- Hành vi đe dọa dùng vũ lực ngay tức khắc: Người phạm tội đe dọa dùng vũ lực ngay tại thời điểm phạm tội, được thể hiện bằng lời nói hoặc cử chỉ hành động đe dọa sẽ tấn công người chủ tài sản, người quản lý tài sản hoặc người cản trở nếu không đáp ứng yêu cầu hoặc có ý định ngăn cản hành vi chiếm đoạt tài sản của người phạm tội.

- Có hành vi khác làm cho người bị tấn công lâm vào tình trạng không thể chống cự để chiếm đoạt tài sản: Khác với hai hành vi trên, người phạm tội sẽ dùng mọi cách thức, thủ đoạn đưa nạn nhân rơi vào tình trạng không còn khả năng quản lý được tài sản.

Thứ tư, về mặt chủ quan

- Về mặt lỗi: Lỗi cố ý trực tiếp

- Về động cơ phạm tội: Tư lợi cá nhân, mong muốn chiếm đoạt tài sản đó thể thu lợi từ giá trị tài sản mang lại.

- Về mục đích phạm tội: Chiếm đoạt tài sản của người khác và ý định chiếm đoạt này phải được nảy sinh từ trước.

Như vậy, có thể thấy, người thực hiện hành vi sử dụng bình xịt hơi cay để cướp tài sản của người khác là đang thực hiện hành vi khác khiến cho nạn nhân rơi vào trạng thái không thể chống cự để có thể chiếm đoạt tài sản. Do đó, nếu người thực hiện hành vi đảm bảo điều kiện về độ tuổi thực hiện, mục đích của hành vi xịt hơi cay là để chiếm đoạt tài sản của nạn nhân thì người này sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự về Tội cướp tài sản được quy định tại Điều 168 Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017.

Khi đó, người thực hiện hành vi xịt bình hơi cay vào người khác để cướp tài sản thì tùy thuộc vào tính chất nguy hiểm và mức độ thiệt hại mà có thể bị áp dụng một trong các hình phạt sau đây:

- Phạt tù có thời hạn từ 03 năm trở lên, trong đó thời hạn cao nhất là 20 năm;

- Tù chung thân.

- Đặc biệt, nếu người chuẩn bị phạm tội này, thì bị phạt tù từ 01 năm đến 05 năm

Ngoài ra, người phạm tội còn bị áp dụng hình phạt bổ sung bao gồm: người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 10 triệu đồng đến 100 triệu đồng, phạt quản chế, cấm cư trú từ 01 năm đến 05 năm hoặc tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản.

Ngoài ra, quý khách có thể tham khảo thêm về bài viết của Luật Minh Khuê như sau: 

Tội cướp tài sản và tội cưỡng đoạt tài sản giống nhau và khác nhau như thế nào?

Mọi vướng mắc chưa rõ hoặc có nhu cầu hỗ trợ vấn đề pháp lý khác, quý khách vui lòng liên hệ với bộ phận luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài điện thoại 24/7, gọi ngay tới số: 1900.6162 hoặc gửi email trực tiếp tại: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ và giải đáp thắc mắc nhanh chóng. Ngoài ra, khách hành cũng có thể liên hệ trực tiếp với các luật sư của Luật Minh Khuê để được giải đáp các vấn đề liên quan đến: Luật sư Nguyễn Thị Phương qua số điện thoại: 0985465912. Cảm ơn quý khách hàng đã quan tâm theo dõi bài viết của Luật Minh Khuê.