1. Các dấu hiệu đáng ngờ trong lĩnh vực ngân hàng liên quan đến rửa tiền
Căn cứ theo quy định tại Điều 28 Luật Phòng, chống rửa tiền 2022, các dấu hiệu đáng ngờ trong lĩnh vực ngân hàng liên quan đến rửa tiền bao gồm:
- Có sự thay đổi đột biến trong doanh số giao dịch trên tài khoản; tiền vào và rút ra nhanh khỏi tài khoản; doanh số giao dịch lớn trong ngày nhưng số dư tài khoản rất nhỏ hoặc bằng không.
- Các giao dịch chuyển tiền có giá trị nhỏ từ nhiều tài khoản khác nhau về một tài khoản hoặc ngược lại trong một thời gian ngắn; tiền được chuyển qua nhiều tài khoản; các bên liên quan không quan tâm đến phí giao dịch; thực hiện nhiều giao dịch, mỗi giao dịch gần mức giá trị lớn phải báo cáo.
- Sử dụng thư tín dụng và các phương thức tài trợ thương mại khác có giá trị lớn bất thường, tỷ lệ chiết khấu với giá trị cao so với bình thường.
- Khách hàng mở nhiều tài khoản tại tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài ở khu vực địa lý khác nơi khách hàng cư trú, làm việc hoặc có hoạt động kinh doanh.
- Tài khoản của khách hàng đột nhiên nhận được một khoản tiền gửi hoặc chuyển tiền có giá trị lớn bất thường.
- Chuyển số tiền lớn từ tài khoản của doanh nghiệp ra nước ngoài sau khi nhận được nhiều khoản tiền nhỏ được chuyển vào bằng chuyển tiền điện tử, séc, hối phiếu.
- Tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài chuyển tiền ra nước ngoài ngay sau khi nhận được vốn đầu tư hoặc chuyển tiền ra nước ngoài không phù hợp với hoạt động kinh doanh; nhà đầu tư nước ngoài chuyển tiền ra nước ngoài ngay sau khi nhận được tiền từ nước ngoài chuyển vào tài khoản mở tại tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài hoạt động tại Việt Nam.
- Khách hàng thường xuyên đổi tiền có mệnh giá nhỏ sang mệnh giá lớn.
- Giao dịch gửi tiền, rút tiền hay chuyển tiền được thực hiện bởi tổ chức hoặc cá nhân liên quan đến tội phạm tạo ra tài sản bất hợp pháp đã được đăng tải trên phương tiện thông tin đại chúng.
- Khách hàng yêu cầu vay số tiền tối đa được phép trên cơ sở bảo đảm bằng hợp đồng bảo hiểm nhân thọ đóng phí một lần ngay sau khi thanh toán phí bảo hiểm.
- Thông tin về nguồn gốc tài sản sử dụng để tài trợ, đầu tư, cho vay hoặc ủy thác đầu tư của khách hàng không rõ ràng, minh bạch.
- Thông tin về nguồn gốc tài sản bảo đảm của khách hàng đề nghị vay vốn không đầy đủ, không chính xác.
- Có dấu hiệu nghi ngờ khách hàng sử dụng tài khoản cá nhân để thực hiện giao dịch liên quan đến hoạt động của tổ chức hoặc giao dịch thay cho đối tượng cá nhân khác.
- Các giao dịch trực tuyến qua tài khoản liên tục thay đổi về thiết bị đăng nhập hoặc địa chỉ giao thức Internet (sau đây gọi là địa chỉ IP) ở nước ngoài.
2. Một số biện pháp phòng, chống rửa tiền trong lĩnh vực ngân hàng
Bảo đảm hồ sơ chuyển tiền, thanh toán tuân thủ quy định về quản lý ngoại hối và phòng, chống rửa tiền
- Ngoài những biện pháp phòng chống rửa tiền được quy định trong Luật Phòng chống rửa tiền 2022, các tổ chức tài chính cần thực hiện các biện pháp khác như nhận biết khách hàng, cập nhật và xác minh thông tin về khách hàng. Đặc biệt, các ngân hàng tham gia cung cấp dịch vụ thanh toán cần kiểm tra và hoàn thiện quy trình nội bộ liên quan đến phòng chống rửa tiền và "bí mật hóa" các kẽ hở trong quy trình tài trợ thương mại, chuyển tiền và thanh toán quốc tế nhằm ngăn chặn các hoạt động rửa tiền của tội phạm.
- Theo quy định này, đối với các hồ sơ thanh toán hoặc chuyển tiền đi nước ngoài, khách hàng cần cung cấp đầy đủ các chứng từ theo quy định, bao gồm hợp đồng, hóa đơn, vận đơn và tờ khai hải quan, bất kể phương thức thanh toán nào được sử dụng: thanh toán trước hàng, thanh toán sau khi nhận hàng, nhờ thu chứng từ hoặc bằng thư tín dụng.
- Đối với phương thức thanh toán trước hàng, khách hàng cần cam kết bổ sung các chứng từ như vận đơn và tờ khai hải quan sau khi hàng được giao.
- Đối với phương thức nhờ thu chứng từ và thư tín dụng, khách hàng cần cam kết bổ sung tờ khai hải quan sau khi nhận hàng.
- Ngân hàng phải sử dụng phần mềm để theo dõi và nhắc nhở khách hàng bổ sung chứng từ đúng thời hạn. Trong trường hợp khách hàng cố ý không bổ sung chứng từ và có dấu hiệu nghi ngờ về rửa tiền, ngân hàng cần tiến hành xác minh và báo cáo cho Ngân hàng Nhà nước theo quy định.
Tra cứu vận đơn, kiểm tra tính xác thực của vận đơn
Đối với các giao dịch nhờ thu hoặc thư tín dụng có dấu hiệu đáng ngờ, ngân hàng nên tiến hành tra cứu thông tin vận đơn hoặc kiểm tra tính xác thực của vận đơn liên quan. Qua việc này, ngân hàng có thể đảm bảo rằng vận đơn là hợp lệ và không bị giả mạo, từ đó thu thập thông tin về lô hàng và lộ trình đi của tàu.
Để kiểm tra thông tin vận đơn, ngân hàng có thể sử dụng trang web của hãng tàu phát hành vận đơn hoặc một số trang web cung cấp dịch vụ tra cứu vận đơn. Bằng cách nhập số vận đơn và/hoặc số container, ngân hàng có thể kiểm tra thông tin liên quan đến vận đơn.
Trong trường hợp vận đơn được phát hành bởi các công ty kinh doanh vận tải không sở hữu tàu (NVOCC), ngân hàng có thể xác minh tính tồn tại của vận đơn với Phòng hàng hải quốc tế (IMB), một bộ phận của Phòng Thương mại Quốc tế (ICC). Điều này giúp đảm bảo tính chính xác và uy tín của thông tin vận đơn.
Nhận biết khách hàng và đối tác liên quan
Khi xảy ra các giao dịch như chuyển tiền, nhờ thu, thư tín dụng, và các giao dịch tài chính khác, đặc biệt là những giao dịch có giá trị lớn và không phổ biến, ngân hàng cần tuân theo các nguyên tắc sau:
- Nhận biết khách hàng và các đối tác liên quan của họ, bao gồm cả các ngân hàng tương tác.
- Xác định nguồn gốc của số tiền được sử dụng trong giao dịch, đảm bảo rằng nó không liên quan đến các hoạt động bất hợp pháp.
- Theo dõi và nhận biết các biến động trong hoạt động tài khoản của khách hàng, đặc biệt là những thay đổi không bình thường hoặc không đối xử đồng đều.
- Xác định và báo cáo các dấu hiệu có thể liên quan đến hoạt động rửa tiền hoặc tài trợ cho hoạt động phi pháp theo quy định của pháp luật.
Tăng cường kiểm tra nội bộ
Để đảm bảo tuân thủ quy trình nội bộ của ngân hàng và luật phòng, chống rửa tiền, việc kiểm tra định kỳ hồ sơ các giao dịch chuyển tiền và thanh toán quốc tế là rất quan trọng. Ngân hàng cần tăng cường kiểm tra này để đảm bảo rằng mọi hoạt động đều được thực hiện theo đúng quy định và không có bất kỳ vi phạm nào xảy ra.
3. Một số hành vi bị nghiêm cấm trong phòng, chống rửa tiền
Theo quy định tại Điều 8 của Luật Phòng, chống rửa tiền năm 2022, các hành vi sau đây được nghiêm cấm trong hoạt động phòng, chống rửa tiền:
- Tổ chức, tham gia hoặc tạo điều kiện, trợ giúp thực hiện hành vi rửa tiền.
- Thiết lập, duy trì tài khoản vô danh hoặc tài khoản sử dụng tên giả.
- Thiết lập, duy trì quan hệ kinh doanh với ngân hàng vỏ bọc.
- Cung cấp trái phép dịch vụ nhận tiền mặt, séc, công cụ tiền tệ khác hoặc công cụ lưu trữ giá trị và thực hiện thanh toán cho người thụ hưởng.
- Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong phòng, chống rửa tiền xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân.
- Cản trở việc cung cấp thông tin phục vụ công tác phòng, chống rửa tiền.
- Đe dọa, trả thù người phát hiện, cung cấp thông tin, báo cáo, tố cáo về hành vi rửa tiền.
Xem thêm: Các dấu hiệu đáng ngờ trong lĩnh vực chứng khoán liên quan đến rửa tiền
Như vậy trên đây là toàn bộ thông tin về Các dấu hiệu đáng ngờ trong lĩnh vực ngân hàng liên quan đến rửa tiền mà Công ty Luật Minh Khuê muốn gửi đến quý khách mang tính tham khảo. Nếu quý khách còn vướng mắc về vấn đề trên hoặc mọi vấn đề pháp lý khác, quý khách hãy vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến theo số điện thoại 1900.6162 để được Luật sư tư vấn pháp luật trực tiếp qua tổng đài kịp thời hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc.
Nếu quý khách cần báo giá dịch vụ pháp lý thì quý khách có thể gửi yêu cầu báo phí dịch vụ đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để nhận được thông tin sớm nhất! Rất mong nhận được sự hợp tác và tin tưởng của quý khách! Luật Minh Khuê xin trân trọng cảm ơn!