1. Nguyên nhân dẫn đến việc tách thửa hiện nay
Có nhiều nguyên nhân khác nhau dẫn đến việc phải tách thửa đất, mỗi nguyên nhân đều có đặc điểm riêng và yêu cầu các thủ tục pháp lý khác nhau. Một trong những nguyên nhân phổ biến là việc tách thửa đất để phân chia di sản thừa kế. Trong trường hợp này, khi một người qua đời và để lại tài sản là quyền sử dụng đất, việc phân chia di sản giữa các người thừa kế là rất cần thiết. Việc tách thửa sẽ giúp mỗi người thừa kế có quyền sở hữu và sử dụng phần đất được phân chia riêng biệt, đồng thời tránh các tranh chấp có thể phát sinh trong quá trình sử dụng đất chung.
Ngoài ra, một nguyên nhân quan trọng khác là việc tách thửa đất khi có quyết định phân chia từ tòa án. Trong các vụ án về tranh chấp quyền sử dụng đất, nếu tòa án quyết định phải chia tài sản là đất đai cho các bên liên quan, tòa án sẽ ra quyết định phân chia rõ ràng, từ đó yêu cầu thực hiện việc tách thửa để đảm bảo quyền lợi hợp pháp của các bên.
Bên cạnh đó, tách thửa đất cũng thường xảy ra khi người sử dụng đất quyết định chuyển nhượng quyền sử dụng đất đối với một phần của thửa đất cho đối tượng khác. Đây là trường hợp khi người sở hữu đất có nhu cầu bán hoặc chuyển nhượng một phần diện tích đất của mình cho người khác, để việc sử dụng đất trở nên hợp pháp và rõ ràng, đồng thời tránh các vấn đề phát sinh trong quá trình giao dịch và sở hữu.
Tất cả những nguyên nhân này đều phản ánh sự cần thiết phải thực hiện thủ tục tách thửa đất nhằm đảm bảo quyền lợi hợp pháp của các chủ thể liên quan, đồng thời tạo ra sự minh bạch trong việc quản lý và sử dụng đất đai.
2. Diện tích tách thửa đất ở tại Quảng Ninh từ 15/10/2024
Ngày 15/10/2024, UBND tỉnh Quảng Ninh đã ban hành Quyết định 44/2024/QĐ-UBND, quy định về các điều kiện và diện tích tối thiểu đối với việc tách thửa đất và hợp thửa đất đối với từng loại đất trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh. Quyết định này nhằm tạo cơ sở pháp lý rõ ràng cho việc quản lý đất đai, đồng thời điều chỉnh việc phân chia các thửa đất sao cho hợp lý và đảm bảo các tiêu chuẩn về diện tích, chiều rộng, chiều sâu của thửa đất sau khi tách.
Cụ thể, đối với thửa đất có đất ở (bao gồm thửa đất chỉ có đất ở hoặc thửa đất có đất ở và các loại đất khác trong cùng thửa đất) tại Quảng Ninh từ ngày 15/10/2024, diện tích tách thửa sẽ được quy định chi tiết tùy theo điều kiện về tuyến đường giao thông tiếp giáp với thửa đất. Đối với các thửa đất tiếp giáp với tuyến đường có lộ giới hoặc bề rộng đường (bao gồm lòng đường, vỉa hè, cống thoát nước và các công trình hạ tầng kỹ thuật) lớn hơn hoặc bằng 19m, các thửa đất sau khi tách phải đảm bảo diện tích đất ở tối thiểu là 50m2. Bên cạnh đó, chiều rộng (chiều bám đường) và chiều sâu thửa đất tối thiểu phải đạt 5,0m.
Đối với các thửa đất tiếp giáp với tuyến đường có lộ giới hoặc bề rộng đường nhỏ hơn 19m, các thửa đất sau khi tách phải đảm bảo diện tích đất ở tối thiểu là 45m2. Mặc dù diện tích tối thiểu thấp hơn, nhưng các thửa đất này cũng yêu cầu chiều rộng (chiều bám đường) và chiều sâu thửa đất tối thiểu là 4,5m.
Quyết định này có tác động lớn đến quy hoạch sử dụng đất tại Quảng Ninh, đảm bảo tính hợp lý trong việc phân chia đất đai, đồng thời giúp các chủ đất tuân thủ các yêu cầu về diện tích và kích thước thửa đất sau khi tách thửa, tạo sự đồng bộ trong phát triển đô thị và nông thôn tại tỉnh.
Trong Quyết định 44/2024/QĐ-UBND, UBND tỉnh Quảng Ninh cũng đưa ra một số lưu ý quan trọng đối với việc tách thửa đất có đất ở. Đầu tiên, diện tích tối thiểu được phép tách thửa đối với đất ở không bao gồm diện tích nằm ngoài chỉ giới xây dựng theo quy hoạch xây dựng đối với khu vực có chỉ giới xây dựng. Điều này có nghĩa là các phần đất nằm ngoài phạm vi cho phép xây dựng theo quy hoạch sẽ không được tính vào diện tích khi tách thửa. Đồng thời, diện tích đất thuộc hành lang bảo vệ các công trình theo quy định của pháp luật cũng không được phép tách thửa. Điều này nhằm bảo vệ an toàn cho các công trình hạ tầng kỹ thuật và các yếu tố quan trọng trong khu vực.
Ngoài ra, diện tích đất nằm trong quy hoạch sử dụng đất cấp huyện hoặc quy hoạch phân khu, quy hoạch chung xây dựng xã mà thuộc trường hợp nhà nước thu hồi đất theo quy định tại Điều 78, 79 Luật Đất đai 2024 cũng sẽ không được phép tách thửa. Đây là các khu vực đã được xác định trong quy hoạch phát triển đất đai, nơi nhà nước có thể thu hồi đất để thực hiện các dự án công cộng hoặc phát triển đô thị.
Trong trường hợp đất được nhà nước cho thuê, việc tách thửa đất phải tuân theo dự án đầu tư hoặc quy hoạch chi tiết đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt hoặc văn bản chấp thuận của cấp có thẩm quyền cho từng trường hợp cụ thể. Điều này đảm bảo rằng việc tách thửa đất thực hiện đúng theo các yêu cầu của dự án hoặc kế hoạch sử dụng đất đã được phê duyệt.
Bên cạnh đó, cũng có những trường hợp không được phép thực hiện tách thửa đất. Đầu tiên, không được tách thửa đối với đất nằm trong khu vực bị ô nhiễm môi trường có nguy cơ đe dọa tính mạng con người, hoặc đất có nguy cơ bị sạt lở, sụt lún hoặc bị ảnh hưởng bởi các hiện tượng thiên tai khác có nguy cơ đe dọa tính mạng con người. Đây là những khu vực có yếu tố nguy hiểm, ảnh hưởng trực tiếp đến an toàn của cư dân. Thứ hai, việc tách thửa đất sẽ không được phép nếu toàn bộ thửa đất thuộc khu vực quy hoạch đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt, mà trong đó đất sẽ bị thu hồi để thực hiện các dự án theo quy định tại Điều 78, 79 Luật Đất đai 2024.
Những quy định này nhằm đảm bảo tính đồng bộ và hiệu quả trong việc quản lý đất đai, đồng thời bảo vệ an toàn, môi trường và lợi ích công cộng, tránh các rủi ro liên quan đến việc tách thửa đất không hợp lý.
3. Điều kiện tách thửa đất tại Quảng Ninh từ 15/10/2024 như thế nào?
Việc tách thửa đất phải tuân thủ các quy định tại Điều 220 Luật Đất đai 2024 và các điều kiện chi tiết được quy định tại Quyết định 44/2024/QĐ-UBND của UBND tỉnh Quảng Ninh. Một trong những điều kiện quan trọng là các thửa đất sau khi tách thửa phải bảo đảm diện tích và kích thước tối thiểu đối với từng loại đất, cụ thể được quy định tại Điều 3 của Quy định này. Điều này nhằm đảm bảo rằng mỗi thửa đất sau khi tách sẽ có đủ diện tích và kích thước để sử dụng hợp lý, phù hợp với mục đích sử dụng đất.
Ngoài yêu cầu về diện tích và kích thước, các thửa đất sau khi tách thửa cũng phải phù hợp với quy hoạch sử dụng đất cấp huyện, quy hoạch phân khu, hoặc quy hoạch chung xây dựng xã. Điều này có nghĩa là việc tách thửa phải được thực hiện sao cho không vi phạm các quy hoạch đã được phê duyệt và không thuộc trường hợp mà Nhà nước thu hồi đất theo quy hoạch đã được duyệt tại thời điểm tách thửa. Tuy nhiên, trong một số trường hợp đặc biệt, việc tách thửa vẫn có thể được thực hiện nếu đáp ứng yêu cầu về mục đích sử dụng đất của từng loại đất ghi trên Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.
Đặc biệt, đối với trường hợp tách thửa đất có đất ở và các loại đất khác trong cùng một thửa đất, phải đảm bảo các thửa đất sau khi tách vẫn có diện tích đất ở tối thiểu theo quy định và phải phù hợp với quy hoạch sử dụng đất cấp huyện hoặc quy hoạch phân khu, quy hoạch chung xây dựng xã, đồng thời phải là đất ở thuộc khu dân cư hiện trạng tại thời điểm tách thửa. Lưu ý rằng quy định này chỉ yêu cầu đối với đất ở, không yêu cầu đối với toàn bộ thửa đất hoặc các loại đất khác.
Nếu khu vực có Quy hoạch chi tiết đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt, việc tách thửa đất phải tuân thủ theo quy hoạch chi tiết đã được phê duyệt. Điều này nhằm đảm bảo rằng việc tách thửa không làm ảnh hưởng đến kế hoạch phát triển khu vực, đồng thời giữ gìn tính thống nhất của quy hoạch đã được xây dựng.
Một điều kiện quan trọng khác là đối với các thửa đất có đất ở tiếp giáp với từ hai tuyến đường hiện trạng trở lên mà các tuyến đường này có mức giá theo bảng giá đất khác nhau, nếu sau khi tách thửa, thửa đất chỉ tiếp giáp với các tuyến đường có mức giá thấp hơn so với trước khi tách, thì toàn bộ diện tích thửa đất tách ra phải chỉ tiếp giáp với các tuyến đường có mức giá thấp hơn và phải là đất ở. Điều này giúp duy trì sự công bằng và hợp lý trong việc phân bổ giá trị đất đai sau khi tách thửa.
Tất cả các quy định này được đưa ra nhằm bảo đảm rằng việc tách thửa đất không chỉ hợp pháp mà còn phù hợp với quy hoạch phát triển bền vững của tỉnh, đồng thời tránh các rủi ro pháp lý liên quan đến việc sử dụng đất sau khi tách thửa.
Xem thêm bài viết: Điều kiện để được tách thửa đất thổ cư mới nhất: Hồ sơ và lệ phí?
Khi quý khách có thắc mắc về quy định pháp luật, vui lòng liên hệ đến hotline 19006162 hoặc gửi thư tư vấn đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để được giải đáp.