Khi muốn để lại tài sản cho con, cháu hoặc người thân sau khi qua đời, nhiều người lựa chọn tự viết di chúc tại nhà thay vì đến tổ chức hành nghề công chứng. Hình thức này thuận tiện, tiết kiệm thời gian và giúp người lập di chúc chủ động thể hiện ý nguyện của mình. Tuy nhiên, không ít người băn khoăn di chúc viết tay không cần công chứng có hợp pháp không, có bắt buộc phải có người làm chứng hay không và viết như thế nào để hạn chế tranh chấp thừa kế?
Bài viết dưới đây Luật Minh Khuê sẽ cung cấp mẫu di chúc viết tay không cần công chứng, đồng thời hướng dẫn điều kiện để di chúc được công nhận hợp pháp, cách lập di chúc đúng quy định và những lưu ý quan trọng khi sử dụng mẫu.
1. Di chúc viết tay không cần công chứng có hợp pháp không?
Theo Điều 624 Bộ luật Dân sự 2015, di chúc là sự thể hiện ý chí của cá nhân nhằm chuyển tài sản của mình cho người khác sau khi chết. Pháp luật không bắt buộc mọi di chúc bằng văn bản đều phải công chứng hoặc chứng thực.
Vì vậy, di chúc viết tay không cần công chứng vẫn có thể được công nhận là hợp pháp, nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện về người lập di chúc, nội dung và hình thức theo quy định pháp luật.
Theo Điều 630 Bộ luật Dân sự 2015, di chúc hợp pháp phải bảo đảm:
- Người lập di chúc minh mẫn, sáng suốt, không bị lừa dối, đe dọa hoặc cưỡng ép;
- Nội dung di chúc không vi phạm điều cấm của luật, không trái đạo đức xã hội;
- Hình thức di chúc không trái quy định pháp luật.
Trường hợp người lập di chúc tự mình viết toàn bộ nội dung bằng tay, ký tên và đáp ứng các điều kiện nêu trên thì có thể lập di chúc bằng văn bản không có người làm chứng, không cần công chứng hoặc chứng thực. Nếu không tự viết được mà phải nhờ người khác viết hộ thì phải tuân thủ quy định về di chúc bằng văn bản có người làm chứng.
Như vậy, điều quan trọng không nằm ở việc di chúc có công chứng hay không, mà là di chúc có được lập đúng điều kiện pháp luật và thể hiện chính xác ý chí tự nguyện của người để lại tài sản hay không.
>> Xem thêm: Dịch vụ luật sư tư vấn, soạn thảo và lập di chúc
2. Mẫu di chúc viết tay không cần công chứng
Luật Minh Khuê giới thiệu toàn văn mẫu di chúc viết tay (không cần công chứng) để quý khách hàng tham khảo và vận dụng, cụ thể:
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
DI CHÚC
- Bất động sản: Quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất tại thửa đất số: ............, Tờ bản đồ số: ............, địa chỉ tại: . ............................. theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số: ........................ do ........................ cấp ngày ....../....../..........
- Động sản (Sổ tiết kiệm/ Xe cộ/ Tiền mặt): Sổ tiết kiệm số ........................ tại Ngân hàng ........................ số tiền: ........................ VNĐ; hoặc Xe máy/ô tô biển kiểm soát: ........................ theo đăng ký xe số ........................ do ........................ cấp ngày ....../....../..........
(Liệt kê toàn bộ thông tin tài sản thuộc sở hữu hợp pháp theo thông tin đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp)
Sau khi tôi qua đời, toàn bộ số tài sản nêu trên thuộc quyền sở hữu, sử dụng hợp pháp của tôi sẽ được để lại cho:
- Ông/Bà: .......................................... Sinh ngày: ....../....../..........
- CCCD số: .................................... cấp ngày ....../....../.......... tại ......
- Mối quan hệ với tôi: ...................................................................
- Nội dung nhận thừa kế: (Ghi rõ nhận toàn bộ tài sản hay phân chia tỷ lệ cụ thể bao nhiêu %).
(Ví dụ: Nghĩa vụ thờ cúng, nghĩa vụ thanh toán các khoản nợ từ tài sản, chỉ định người quản lý di chúc...)
- Di chúc này có hiệu lực kể từ thời điểm tôi qua đời. Di chúc đã được lập xong lúc .....giờ ngày .... tháng .... năm 20..... Đã thể hiện đúng theo ý chí, nguyện vọng của tôi, tôi không sửa đổi hoặc thêm bớt điều gì.
- Bản di chúc này do chính tay tôi viết, ký tên (hoặc điểm chỉ) dưới đây, gồm có ...... trang (các trang đều được đánh số thứ tự và có chữ ký của tôi), được lập thành ...... bản có giá trị pháp lý như nhau.
(Ký và ghi rõ họ tên hoặc điểm chỉ)
Lưu ý: Khi viết tay đến đây đã đảm bảo sự hợp pháp của một bản di chúc viết tay hơp pháp theo quy định của pháp luật.
Trong trường hợp người lập di chúc muốn có thêm người làm chứng để chứng minh việc lập di chúc này hoàn toàn tự nguyện, trong trạng thái minh mẫn, sáng suất có thể mời thêm một hoặc hai người làm chứng (không thuộc diện được hưởng thừa kế) đứng ra làm chứng di chúc. Việc này có thể bổ sung vào một mục nằm giữa mục 3 và mục 4 của phần di chúc trên với nội dung và cách thể hiện như sau:
Ví dụ: Bổ sung người làm chứng cho di chúc ở mục 4 (khi đó mục hiệu lực của di chúc sẽ là ý thứ 5), cụ thể cách viết:
4. Người làm chứng:
Để làm chứng cho việc lập di chúc, tôi có mời hai người làm chứng là:
Người làm chứng 1:
- Họ và tên: .......... Ngày, tháng, năm sinh: ....../...../19.....
- CCCD số: ......... Nơi cấp: ..... Cấp ngày ..... tháng ..... năm 20......
- Địa chỉ thường trú: Số nhà........, Phường ........., TP.........
Người làm chứng 2:
- Họ và tên: .......... Ngày, tháng, năm sinh: ....../...../19.....
- CCCD số: ......... Nơi cấp: ..... Cấp ngày ..... tháng ..... năm 20......
- Địa chỉ thường trú: Số nhà........, Phường ........., TP.........
Hai nhân chứng kể trên là do tôi tự lựa chọn và mời họ đến, họ không thuộc những người thừa kế theo di chúc hoặc theo pháp luật của tôi, không phải là người có quyền và nghĩa vụ tài sản liên quan tới nội dung di chúc, họ có đầy đủ năng lực hành vi dân sự.
- Di chúc này có hiệu lực kể từ thời điểm tôi qua đời. Di chúc đã được lập xong lúc .....giờ ngày .... tháng .... năm 20..... Đã thể hiện đúng theo ý chí, nguyện vọng của tôi, tôi không sửa đổi hoặc thêm bớt điều gì.
- Bản di chúc này do chính tay tôi viết, ký tên (hoặc điểm chỉ) dưới đây, gồm có ...... trang (các trang đều được đánh số thứ tự và có chữ ký của tôi), được lập thành ...... bản có giá trị pháp lý như nhau.
......, ngày ..... tháng .... năm 20....
|
Người làm chứng 1 (Ký và ghi rõ họ tên) |
Người làm chứng 2 (Ký và ghi rõ họ tên) |
Người lập di chúc (Ký và ghi rõ họ tên hoặc điểm chỉ) |
Mọi vướng mắc pháp lý liên quan đến việc soạn thảo di chúc, Có thể trao đổi trực tiếp với Luật sư Lê Minh Trường qua số 0986.11.66.05 để được hướng dẫn chi tiết.
3. Di chúc bằng văn bản có giá trị như di chúc được công chứng hoặc chứng thực
Căn cứ theo điều 638 Bộ luật Dân sự 2015 thì di chúc bằng văn bản có giá trị như di chúc được công chứng hoặc chứng thực
- Di chúc của quân nhân tại ngũ có xác nhận của thủ trưởng đơn vị từ cấp đại đội trở lên, nếu quân nhân không thể yêu cầu công chứng hoặc chứng thực.
- Di chúc của người đang đi trên tàu biển, máy bay có xác nhận của người chỉ huy phương tiện đó
- Di chúc của người đang điều trị tại bệnh viện, cơ sở chữa bệnh, điều dưỡng khác có xác nahanj của người phụ trách bệnh viện, cơ sở đó
- Di chúc của người đang làm công việc khảo sát, thăm dò, nghiên cứu ở vùng rừng núi, hải đảo có xác nhận của người phụ trách đơn vị.
- Di chúc của công dân Việt Nam đang ở nước ngoài có chứng nhận của cơ quan lãnh sự, đại diện ngoại giao Việt Nam ở nước đó.
- Di chúc của người đang bị tạm giam, tạm giữ, đang chấp hành hình phạt tù, người đang chấp hành biện pháp xử lý hành chính tại cơ sở giáo dục, cơ sở chữa bệnh có xác nhận của người phụ trách cơ sở đó.
4. Lưu ý quan trọng để di chúc viết tay không bị vô hiệu
- Tự viết 100% bằng tay: Bản di chúc phải do chính người để lại tài sản viết tay từ đầu đến cuối. Tuyệt đối không được đánh máy rồi ký, không nhờ người khác viết hộ (trừ trường hợp có người làm chứng hợp pháp).
- Không viết tắt, không dùng ký hiệu: Toàn bộ chữ viết, con số (ngày tháng, số căn cước, số sổ đỏ) phải rõ ràng, không được viết tắt hay dùng các ký hiệu lạ dễ gây tranh chấp, diễn giải sai lệch.
- Ký và đánh số từng trang: Nếu di chúc dài từ 2 trang trở lên, bạn phải đánh số thứ tự từng trang. Người lập di chúc phải ký hoặc điểm chỉ vào từng trang đó để tránh việc bị tráo đổi nội dung.
- Xử lý vết sửa: Nếu có lỗi viết sai cần tẩy xóa hay sửa chữa, người lập di chúc bắt buộc phải ký tên ngay bên cạnh vị trí đã sửa.
Trên đây là toàn bộ những thông tin mà chúng tôi muốn cung cấp cho các bạn có liên quan đến hoạt động lập di chúc, và những quy định pháp luật có liên quan đến di chúc. Hi vọng rằng thông qua những thông tin mà chúng tôi cung cấp thì đã giúp ích được cho các bạn trong việc lập di chúc, cũng như là đảm bảo giá trị pháp lý của một di chúc một cách tốt nhất. Ngoài ra nếu các bạn còn có những câu hỏi thắc mắc khác có liên quan thì có thể liên hệ với chúng tôi thông qua số điện thoại của Dịch vụ luật sư tư vấn pháp luật về di chúc và thừa kế, gọi ngay: 1900.6162 để được hỗ trợ nhanh nhất.
