1. Định nghĩa người khởi tạo thông điệp dữ liệu

Khái niệm người khởi tạo thông tin điệp dữ liệu:

Người khởi tạo thông điệp dữ liệu đóng vai trò quan trọng trong môi trường giao dịch điện tử, được định nghĩa là cá nhân, tổ chức có hành vi tạo ra hoặc gửi đi thông điệp dữ liệu trước khi thông điệp đó được lưu trữ. Tuy nhiên, người trung gian chỉ thực hiện việc chuyển tiếp thông tin mà không trực tiếp tạo ra nội dung dữ liệu không được xem là người khởi tạo.

Phân tích khái niệm:

- Cá nhân, tổ chức: Bao gồm cá nhân thực thể và các tổ chức được công nhận theo pháp luật, có quyền và nghĩa vụ trong việc tạo lập, lưu trữ và sử dụng thông điệp dữ liệu.

- Tạo ra hoặc gửi đi: Hành vi này bao hàm cả việc sáng tạo nội dung mới từ đầu hoặc chỉnh sửa, bổ sung thông tin cho một thông điệp dữ liệu đã có sẵn trước khi đưa nó tới người nhận.

- Thông điệp dữ liệu: Là thông tin được thể hiện dưới dạng dữ liệu điện tử, có thể bao gồm văn bản, hình ảnh, âm thanh, video..., được truyền tải qua môi trường mạng.

- Lưu trữ: Việc lưu trữ thông điệp dữ liệu có thể được thực hiện trên các thiết bị điện tử như máy tính, điện thoại thông minh, máy chủ..., nhằm bảo đảm tính nguyên vẹn và khả năng truy cập thông tin trong tương lai.

- Người trung gian chuyển thông điệp dữ liệu: Là những cá nhân, tổ chức chỉ thực hiện việc tiếp nhận và chuyển tiếp thông điệp dữ liệu từ người khởi tạo đến người nhận, mà không can thiệp vào nội dung của thông điệp.

Ví dụ:

- Người gửi email: Khi bạn soạn thảo và gửi email, bạn là người khởi tạo thông điệp dữ liệu vì bạn đã tạo ra nội dung email và gửi trực tiếp cho người nhận.

- Người đăng bài trên mạng xã hội: Khi bạn đăng tải bài viết, hình ảnh, video lên mạng xã hội, bạn là người khởi tạo thông điệp dữ liệu vì bạn đã tạo ra nội dung bài đăng và đưa nó lên nền tảng mạng xã hội để chia sẻ với mọi người.

- Người tạo lập hồ sơ điện tử: Khi bạn khai báo và lưu trữ thông tin cá nhân trên các trang web, ứng dụng, bạn là người khởi tạo thông điệp dữ liệu vì bạn đã tạo ra nội dung hồ sơ và lưu trữ nó trên môi trường điện tử.

2. Trách nhiệm của người khởi tạo thông điệp dữ liệu từ 01/7/2024

Căn cứ theo Điều 14 của Luật Giao dịch điện tử năm 2023, quy định về người khởi tạo thông điệp dữ liệu được nêu chi tiết như sau:

- Người khởi tạo thông điệp dữ liệu là cơ quan, tổ chức hoặc cá nhân tạo ra hoặc gửi đi một thông điệp dữ liệu trước khi thông điệp này được lưu trữ. Định nghĩa này không bao gồm những người đóng vai trò trung gian trong việc chuyển thông điệp dữ liệu.

- Xác định người khởi tạo trong trường hợp không có thỏa thuận khác:

+ Nếu không có thỏa thuận khác giữa các bên tham gia giao dịch, việc xác định người khởi tạo một thông điệp dữ liệu được thực hiện như sau:

+ Thông điệp dữ liệu sẽ được coi là của người khởi tạo nếu nó được gửi bởi chính người khởi tạo, người đại diện của người khởi tạo, hoặc một hệ thống thông tin tự động được thiết lập để hoạt động theo chỉ định của người khởi tạo.

+ Người nhận có thể coi thông điệp dữ liệu là của người khởi tạo nếu đã sử dụng các phương pháp xác minh mà người khởi tạo chấp thuận, và kết quả xác minh cho thấy thông điệp dữ liệu đó đúng là của người khởi tạo.

+ Từ thời điểm người nhận biết có lỗi kỹ thuật hoặc nhận được thông báo từ người khởi tạo về lỗi kỹ thuật và đã sử dụng các phương pháp xác minh lỗi được người khởi tạo chấp thuận, thì quy định tại điểm a và b khoản 2 Điều 14 không còn áp dụng.

- Quyền rút lại thông tin trong trường hợp lỗi nhập thông tin:

+ Nếu một bên mắc lỗi khi nhập thông tin thông qua hệ thống thông tin tự động mà hệ thống đó không cung cấp cơ hội sửa lỗi, bên mắc lỗi có quyền rút lại thông tin đã nhập nếu đáp ứng đủ các điều kiện sau:

+ Người khởi tạo mắc lỗi phải thông báo về lỗi nhập thông tin của mình cho các bên liên quan ngay khi phát hiện ra lỗi.

+ Người khởi tạo mắc lỗi chưa sử dụng hoặc nhận được bất kỳ lợi ích nào từ các bên liên quan.

- Trách nhiệm giải quyết hậu quả phát sinh do lỗi trong giao dịch điện tử:

+ Quyền rút thông tin có lỗi quy định tại khoản 3 Điều 14 không ảnh hưởng đến trách nhiệm của người khởi tạo trong việc giải quyết hậu quả phát sinh từ lỗi trong giao dịch điện tử theo các quy định pháp luật khác có liên quan.

- Trách nhiệm pháp lý của người khởi tạo: Người khởi tạo phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về nội dung của thông điệp dữ liệu mà mình đã khởi tạo.

3. Quyền của người khởi tạo thông điệp dữ liệu

Bên cạnh vai trò và trách nhiệm quan trọng, người khởi tạo thông điệp dữ liệu còn được hưởng một số quyền lợi thiết yếu nhằm đảm bảo quyền tự chủ và bảo vệ thông tin cá nhân của họ trong môi trường giao dịch điện tử. Dưới đây là phân tích chi tiết về các quyền lợi chính:

Quyền yêu cầu chỉnh sửa, xóa hoặc ngừng lưu trữ thông điệp dữ liệu:

- Người khởi tạo có quyền yêu cầu bên lưu trữ dữ liệu (bao gồm cá nhân, tổ chức, doanh nghiệp) chỉnh sửa, xóa bỏ hoặc ngừng lưu trữ thông điệp dữ liệu do họ tạo ra hoặc gửi đi, trừ trường hợp:

+ Thông tin đó thuộc diện bí mật nhà nước, bí mật kinh doanh, an ninh quốc gia hoặc liên quan đến an ninh mạng.

+ Thông tin đó cần thiết để giải quyết tranh chấp, thực hiện nghĩa vụ hợp đồng hoặc tuân thủ quy định pháp luật.

- Việc thực hiện yêu cầu chỉnh sửa, xóa hoặc ngừng lưu trữ thông điệp dữ liệu cần phải tuân theo quy trình do pháp luật quy định hoặc thỏa thuận giữa hai bên. Người khởi tạo cần cung cấp đầy đủ thông tin và chứng cứ xác thực để chứng minh họ là người khởi tạo hợp pháp của thông điệp dữ liệu.

- Bên lưu trữ dữ liệu có trách nhiệm phản hồi yêu cầu của người khởi tạo trong thời hạn hợp lý theo quy định.

Quyền yêu cầu cung cấp thông tin về việc lưu trữ, sử dụng thông điệp dữ liệu:

- Người khởi tạo có quyền yêu cầu bên lưu trữ dữ liệu cung cấp thông tin về:

+ Mục đích và phạm vi lưu trữ thông điệp dữ liệu.

+ Phương thức và kỹ thuật lưu trữ thông điệp dữ liệu.

+ Đối tượng có quyền truy cập và sử dụng thông điệp dữ liệu.

+ Thời hạn lưu trữ thông điệp dữ liệu.

+ Biện pháp bảo vệ an ninh thông tin.

- Thông tin có thể được cung cấp dưới nhiều hình thức như văn bản, bản ghi âm, hình ảnh, video... phù hợp với yêu cầu của người khởi tạo.

- Việc cung cấp thông tin có thể miễn phí hoặc thu phí theo quy định của pháp luật hoặc thỏa thuận giữa hai bên.

Quyền yêu cầu bồi thường thiệt hại nếu thông điệp dữ liệu của mình bị sử dụng trái phép:

- Người khởi tạo có quyền yêu cầu bồi thường thiệt hại nếu thông điệp dữ liệu của họ bị sử dụng trái phép, gây ra thiệt hại về tài sản, tinh thần hoặc ảnh hưởng đến uy tín, danh dự của họ.

- Việc bồi thường thiệt hại phải dựa trên căn cứ pháp luật và mức độ thiệt hại thực tế mà người khởi tạo phải chịu.

- Bồi thường thiệt hại có thể bao gồm bồi thường thiệt hại vật chất (chi phí khắc phục hậu quả), bồi thường thiệt hại tinh thần và bồi thường thiệt hại về uy tín, danh dự.

Xem thêm: Quy định về thời điểm, địa điểm gửi thông điệp dữ liệu từ 01/7/2024

Như vậy trên đây là toàn bộ thông tin về Quy định về người khởi tạo thông điệp dữ liệu từ ngày 01/7/2024  mà Công ty Luật Minh Khuê muốn gửi đến quý khách mang tính tham khảo. Nếu quý khách còn vướng mắc về vấn đề trên hoặc mọi vấn đề pháp lý khác, quý khách hãy vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến theo số điện thoại 1900.6162 để được Luật sư tư vấn pháp luật trực tiếp qua tổng đài kịp thời hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc.

Nếu quý khách cần báo giá dịch vụ pháp lý thì quý khách có thể gửi yêu cầu báo phí dịch vụ đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để nhận được thông tin sớm nhất! Rất mong nhận được sự hợp tác và tin tưởng của quý khách!