1. Hiểu như nào về giá gói thầu?

Ngày 27/02/2024, Chính phủ đã đưa ra quyết định quan trọng với việc ban hành Nghị định 24/2024/NĐ-CP, một văn bản hướng dẫn cụ thể về Luật Đấu thầu liên quan đến việc lựa chọn nhà thầu. Văn bản này có hiệu lực ngay từ ngày ký ban hành, đánh dấu một bước tiến mới trong việc quản lý và thực hiện các dự án đấu thầu tại Việt Nam. Trong Nghị định 24/2024/NĐ-CP, một trong những điểm quan trọng được đề cập là khái niệm về "giá gói thầu". Theo khoản 1 Điều 16 của văn bản này, giá gói thầu không chỉ đơn thuần là số liệu về giá trị tài chính, mà còn bao gồm nhiều yếu tố khác nhau.

Đầu tiên, giá gói thầu phải được tính đúng và đủ, bao gồm tất cả các khoản phí cần thiết để thực hiện gói thầu đó. Điều này bao gồm cả các chi phí dự phòng, bảo đảm rằng không có bất kỳ khoản phí nào bị bỏ sót và gây ảnh hưởng đến quá trình thực hiện dự án sau này. Chi phí dự phòng này cũng bao gồm các khoản tạm tỉnh và chỉ được sử dụng khi có các tình huống phát sinh thực sự xảy ra trong quá trình thực hiện dự án.

Ngoài ra, trong trường hợp các gói thầu có thời gian thực hiện ngắn và ít có khả năng phát sinh rủi ro, trượt giá, thì chỉ phí dự phòng cho yếu tố trượt giá sẽ được tính bằng không. Điều này làm cho quá trình đấu thầu trở nên minh bạch và công bằng hơn, bảo đảm rằng các nhà thầu được chọn lựa hoàn toàn dựa trên năng lực và giá trị đề xuất của họ.

Việc xác định chi phí dự phòng do chủ đầu tư quyết định theo tính chất từng gói thầu, nhưng cũng phải tuân thủ mức tối đa được quy định trong pháp luật. Điều này giúp ngăn chặn tình trạng thiên vị và lạm dụng quyền lực từ phía chủ đầu tư, đồng thời tạo ra một môi trường cạnh tranh lành mạnh và công bằng giữa các nhà thầu.

Trong quá trình thực hiện các dự án đấu thầu, việc xác định giá gói thầu đóng vai trò quan trọng, đặc biệt là để đảm bảo sự công bằng và minh bạch trong quá trình lựa chọn nhà thầu. Trong trường hợp pháp luật có quy định hàng hóa thuộc đối tượng được miễn thuế, miễn phí, thì giá gói thầu không bao gồm các khoản thuế, phí được miễn.

Điều này làm cho quá trình đấu thầu trở nên phức tạp hơn, bởi các bên liên quan cần phải cân nhắc kỹ lưỡng và làm rõ các điều kiện, quy định pháp lý để áp dụng cho từng trường hợp cụ thể. Tuy nhiên, điều này cũng giúp tạo ra một môi trường cạnh tranh lành mạnh và công bằng hơn, nơi mà các nhà thầu không chỉ được chọn lựa dựa trên giá cả mà còn dựa trên chất lượng và uy tín của họ.

Một điểm khác quan trọng cần được lưu ý đó là việc cập nhật giá gói thầu. Theo quy định của Nghị định 24/2024/NĐ-CP, giá gói thầu phải được cập nhật trong thời hạn 28 ngày trước ngày mở thầu nếu cần thiết. Điều này nhằm mục đích đảm bảo rằng các nhà thầu có đủ thời gian và thông tin để chuẩn bị hồ sơ và đề xuất giá thầu của mình một cách đầy đủ và chính xác nhất.

Nếu gói thầu được chia thành nhiều phần riêng biệt, quy định cũng yêu cầu phải nêu rõ giá trị ước tính của từng phần. Điều này giúp tạo điều kiện thuận lợi cho việc đánh giá và so sánh các đề xuất từ các nhà thầu khác nhau, từ đó giúp cơ quan quản lý và chủ đầu tư có cơ sở hợp lý để lựa chọn nhà thầu phù hợp nhất với yêu cầu của dự án.

Một điểm quan trọng nữa trong việc tính toán giá gói thầu là sự đảm bảo tính đúng đắn và đủ đối với toàn bộ chỉ phí cần thiết để thực hiện gói thầu. Điều này bao gồm cả chi phí dự phòng như chi phí dự phòng trượt giá, chi phí dự phòng phát sinh khối lượng, cũng như các khoản phí, lệ phí và thuế phải được tính đúng và chính xác.

Trong trường hợp gói thầu liên quan đến xây lắp, giải pháp tính toán chi phí dự phòng cần phải được xây dựng dựa trên tính chất cụ thể của từng dự án và được điều chỉnh theo quy định của pháp luật. Điều này đảm bảo rằng các nhà thầu không gặp phải những rủi ro không đáng có trong quá trình thực hiện dự án, đồng thời cũng bảo vệ quyền lợi của chủ đầu tư và nguồn lực công cộng.

Tổng thể, Nghị định 24/2024/NĐ-CP đã đưa ra những hướng dẫn cụ thể và chi tiết về việc lựa chọn nhà thầu, đồng thời tạo ra cơ sở pháp lý vững chắc để quản lý và thực hiện các dự án đấu thầu tại Việt Nam. Việc thực hiện đúng đắn các quy định trong văn bản này không chỉ mang lại hiệu quả kinh tế mà còn góp phần nâng cao chất lượng và minh bạch trong quản lý nguồn lực công cộng, từ đó góp phần vào sự phát triển bền vững của đất nước.

2. Những căn cứ như nào để xác định giá gói thầu được lập?

Trong quá trình xác định giá gói thầu, Nghị định 24/2024/NĐ-CP đã quy định rất cụ thể về các tiêu chí và thông tin căn cứ để lập bảng giá thầu. Theo khoản 2 Điều 16 của Nghị định này, giá gói thầu được xác định dựa trên các thông tin sau:

- Dự toán gói thầu được duyệt (nếu có): Trong trường hợp có sẵn dự toán gói thầu đã được duyệt, quy trình xác định giá gói thầu sẽ dựa trên dự toán này. Điều này áp dụng đối với các dự án có quy định về việc lập dự toán hoặc có hướng dẫn về định mức, đơn giá. Tuy nhiên, nếu không có điều kiện để lập dự toán, quy trình xác định giá gói thầu sẽ phải căn cứ vào các thông tin khác.

- Thông tin thống kê từ các dự án, gói thầu đã thực hiện: Trong trường hợp không có dự toán gói thầu được duyệt, giá gói thầu có thể được xác định dựa trên giá trung bình từ các dự án, gói thầu tương tự đã thực hiện trong một khoảng thời gian nhất định. Điều này giúp tạo ra một cơ sở dữ liệu thống kê đáng tin cậy để đánh giá giá trị và tính hợp lý của các đề xuất giá thầu mới.

- Tổng mức đầu tư hoặc ước tính tổng mức đầu tư theo suất vốn đầu tư: Nếu không có dữ liệu thống kê từ các dự án tương tự, giá gói thầu có thể được ước tính dựa trên tổng mức đầu tư hoặc ước tính tổng mức đầu tư theo suất vốn đầu tư. Điều này giúp xác định một ngưỡng giá trị cơ sở để đảm bảo tính hợp lý và phản ánh đúng yêu cầu của dự án.

- Định mức lương chuyên gia và số ngày công: Trong một số trường hợp, giá gói thầu có thể được xác định dựa trên định mức lương chuyên gia và số ngày công cần thiết để thực hiện dự án. Điều này đặc biệt quan trọng đối với các dự án có tính chất đặc biệt, đòi hỏi sự chuyên môn cao và kỹ năng đặc định.

- Các yếu tố khác liên quan đến nội dung và phạm vi công việc: Ngoài những thông tin trên, giá gói thầu cũng có thể phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác như nội dung và phạm vi công việc, số lượng chuyên gia cần thiết, thời gian thực hiện, năng lực và kinh nghiệm của chuyên gia tư vấn, cũng như các quy định về mức lương chuyên gia theo quy định của pháp luật và các yếu tố khác có liên quan.

Kết quả lựa chọn nhà thầu đối với hàng hóa, dịch vụ tương tự phải căn cứ vào thông tin trong thời gian tối đa 12 tháng trước ngày trình kế hoạch lựa chọn nhà thầu. Trong thời gian này, các thay đổi về khối lượng mua sắm hoặc giá thị trường của hàng hóa, dịch vụ cần mua sắm có thể ảnh hưởng đến kết quả lựa chọn nhà thầu và do đó được điều chỉnh một cách hợp lý.

Một cách để xác định giá thị trường là thông qua tham vấn thị trường quy định tại điểm b khoản 3 Điều 15 của Nghị định 24/2024/NĐ-CP. Quá trình này giúp cung cấp thông tin về giá cả và xu hướng thị trường hiện tại, từ đó giúp quản lý rủi ro và đảm bảo tính chính xác và cạnh tranh trong quy trình lựa chọn nhà thầu.

Trong trường hợp không có kết quả lựa chọn nhà thầu trong 12 tháng trước, quy trình xác định giá cần dựa vào các kết quả lựa chọn nhà thầu của các năm trước đó. Tuy nhiên, cũng cần phải điều chỉnh dựa trên các yếu tố như khối lượng mua sắm, giá thị trường của hàng hóa, dịch vụ cần mua sắm để đảm bảo tính phản ánh đúng và hợp lý nhất cho thị trường hiện tại.

Trong quy trình lựa chọn nhà thầu, việc thu thập báo giá cũng đóng vai trò quan trọng. Tối thiểu cần có 01 báo giá, tuy nhiên, việc thu thập nhiều hơn 01 báo giá được khuyến khích. Trong trường hợp có nhiều hơn 01 báo giá, giá trung bình của các báo giá sẽ được sử dụng. Điều này giúp đảm bảo tính minh bạch và công bằng trong quá trình lựa chọn nhà thầu.

Trong các trường hợp đặc biệt như gói thầu mua thuốc, hóa chất, vật tư xét nghiệm, thiết bị y tế, việc xác định giá cần phải căn cứ vào yêu cầu chuyên môn và tổ chức lấy báo giá. Chủ đầu tư cần đảm bảo rằng quy trình này được thực hiện một cách minh bạch và đúng đắn, từ việc đăng tải yêu cầu bảo giá đến việc lựa chọn báo giá phù hợp nhất với yêu cầu của dự án.

Kết quả thẩm định giá của hội đồng thẩm định giá hoặc tổ chức có chức năng cung cấp dịch vụ thẩm định giá phải tuân thủ các quy định của pháp luật về giá. Điều này đảm bảo rằng các giá trị được đưa ra sau quá trình thẩm định là công bằng và phản ánh đúng giá trị thực tế của tài sản, hàng hóa hoặc dịch vụ đó. Kết quả thẩm định giá này sẽ là một trong những căn cứ chính để xác định giá gói thầu, giúp đảm bảo tính chính xác và hợp lý của quy trình đấu thầu. Đối với các loại tài sản, hàng hóa, dịch vụ phải thẩm định giá theo quy định của pháp luật về giá, thì kết quả thẩm định giá sẽ là căn cứ bắt buộc để xác định giá gói thầu. Điều này nâng cao tính minh bạch và công bằng trong quá trình lựa chọn nhà thầu, đồng thời bảo đảm rằng giá gói thầu được xác định dựa trên cơ sở chính xác và pháp lý.

Bên cạnh đó, trong quá trình xác định giá gói thầu, giá niêm yết của các đơn vị cung cấp cũng đóng vai trò quan trọng. Điều này áp dụng đặc biệt đối với các loại hàng hóa, dịch vụ có giá niêm yết cố định từ nhà sản xuất, nhà nhập khẩu, đại lý, nhà phân phối, hoặc nhà cung ứng. Việc này giúp đảm bảo rằng giá gói thầu không bị định giá quá cao so với giá thực tế trên thị trường, từ đó bảo vệ lợi ích của chủ đầu tư và nguồn lực công cộng.

Cuối cùng, thông tin về giả kê khai từ các cơ quan, đơn vị có thẩm quyền cũng cần được xem xét trong quá trình xác định giá gói thầu. Việc này giúp ngăn chặn các trường hợp gian lận, lạm dụng thông tin trong quá trình lựa chọn nhà thầu. Bằng cách này, tính minh bạch và công bằng trong quá trình đấu thầu được đảm bảo và nâng cao, từ đó tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển bền vững của dự án và đáng tin cậy trong môi trường kinh doanh.

Tổng hợp lại, việc xác định giá gói thầu là một quy trình phức tạp và đòi hỏi sự cân nhắc kỹ lưỡng từ các bên liên quan. Quy định cụ thể và rõ ràng từ Nghị định 24/2024/NĐ-CP giúp tạo ra một khung pháp lý vững chắc và minh bạch, đồng thời cung cấp các tiêu chí và thông tin căn cứ cần thiết để đảm bảo tính công bằng và hợp lý trong quá trình đấu thầu và lựa chọn nhà thầu.

3. Quy định như nào về mức bảo đảm dự thầu trong hồ sơ mời thầu?

Việc xác định mức bảo đảm dự thầu là một phần quan trọng trong quy trình đấu thầu, nhằm đảm bảo tính công bằng và minh bạch trong việc tham gia đấu thầu. Theo quy định tại khoản 4 Điều 14 của Luật Đấu thầu 2023 (chưa có hiệu lực), mức bảo đảm dự thầu được căn cứ vào quy mô và tính chất của từng dự án, dự án đầu tư kinh doanh, cũng như từng gói thầu cụ thể.

Trong đó, việc quy định mức bảo đảm dự thầu được thực hiện theo ba phương diện chính:

- Gói thầu xây lắp và mua sắm hàng hóa, dịch vụ phi tư vấn: Theo quy định, mức bảo đảm dự thầu cho các gói thầu này được xác định từ 1% đến 1,5% của giá gói thầu. Đối với các gói thầu có giá không quá 20 tỷ đồng (đối với xây lắp và hỗn hợp) hoặc không quá 10 tỷ đồng (đối với mua sắm hàng hóa, dịch vụ phi tư vấn), mức bảo đảm dự thầu sẽ nằm trong khoảng này. Điều này giúp cân nhắc và đảm bảo tính hợp lý của mức bảo đảm, phản ánh đúng quy mô và khối lượng công việc của từng gói thầu.

- Gói thầu không thuộc trường hợp quy định cụ thể: Trong trường hợp các gói thầu không nằm trong phạm vi quy định cụ thể ở trên, mức bảo đảm dự thầu sẽ được xác định từ 1,5% đến 3% của giá gói thầu. Điều này thể hiện sự linh hoạt và đa dạng trong việc xác định mức bảo đảm dự thầu, phù hợp với đặc điểm và yêu cầu của từng dự án cụ thể.

- Lựa chọn nhà đầu tư trong dự án đầu tư kinh doanh: Đối với việc lựa chọn nhà đầu tư trong dự án đầu tư kinh doanh, mức bảo đảm dự thầu được tính từ 0,5% đến 1,5% tổng vốn đầu tư của dự án. Điều này nhấn mạnh tính chất quan trọng của quy trình lựa chọn nhà đầu tư, đồng thời đảm bảo rằng mức bảo đảm dự thầu phản ánh đúng quy mô và quan trọng của dự án đầu tư kinh doanh.

Mức bảo đảm dự thầu không chỉ đảm bảo tính công bằng và minh bạch trong quy trình đấu thầu mà còn giúp ngăn chặn các hành vi không đúng đắn từ các nhà thầu, từ đó tăng cường hiệu quả và chất lượng của các dự án đầu tư. Đồng thời, việc quy định cụ thể về mức bảo đảm dự thầu cũng là một cơ chế hỗ trợ cho sự phát triển bền vững của thị trường đấu thầu và đầu tư, đảm bảo rằng các hoạt động này diễn ra trong một môi trường cạnh tranh lành mạnh và bền vững.

Xem thêm: Điều kiện doanh nghiệp tham gia gói thầu công ích 3 tỷ đồng?

Liên hệ qua 1900.6162 hoặc qua lienhe@luatminhkhue.vn