1. Mua xe trả góp được hiểu là gì?

Ngày nay, việc sở hữu một chiếc xe máy, giúp mọi người tự chủ hơn trong các hoạt động di chuyển, đang trở thành một nhu cầu cơ bản và quan trọng. Tuy nhiên, không phải ai cũng có khả năng tài chính để thanh toán một lần khi mua xe, vì vậy, việc lựa chọn vay trả góp thông qua các đơn vị tài chính trở nên phổ biến và là một giải pháp không còn xa lạ. Mua xe trả góp là phương thức mua xe trong đó khách hàng không cần phải thanh toán toàn bộ chi phí để sở hữu phương tiện. Thay vào đó, họ sẽ thanh toán một khoản tiền trước đó và sau đó thanh toán số tiền còn lại cùng với lãi suất theo định kỳ hàng tháng hoặc theo thỏa thuận được đưa ra.

Tính chất cơ bản của mua xe trả góp là việc vay tiền từ ngân hàng hoặc công ty tài chính - tín dụng để mua xe. Trong quá trình này, đại lý bán xe thường giới thiệu các ngân hàng hoặc công ty tài chính - tín dụng có chính sách vay tiền, thường kết hợp với bên bán xe. Tuy nhiên, khách hàng cũng có thể tự chọn ngân hàng để vay. Hình thức vay thường bao gồm vay tín chấp hoặc vay thế chấp. Người mua sau đó sẽ thanh toán khoản vay này định kỳ, với mức lãi suất cụ thể được quy định bởi đơn vị cho vay.

Từ góc độ pháp lý, mua xe trả góp hiện chưa có quy định cụ thể, tuy nhiên, đây được coi là hình thức mua trả chậm, trả dần theo quy định tại khoản 1 Điều 453 của Bộ Luật Dân sự 2015. Điều này cho phép các bên thỏa thuận về việc bên mua có thể trả chậm hoặc trả dần tiền mua trong một khoảng thời gian sau khi nhận được tài sản mua. Bên bán giữ quyền sở hữu đối với tài sản bán cho đến khi bên mua thanh toán đủ tiền, trừ khi có thoả thuận khác.

Theo quy định này, mua xe trả góp có thể được hiểu là một hình thức thỏa thuận giữa hai bên, trong đó bên mua có quyền nhận xe trả góp và thanh toán tiền mua trong một khoảng thời gian cụ thể. Trong trường hợp này, bên bán vẫn giữ quyền sở hữu đối với chiếc xe cho đến khi bên mua thanh toán đủ số tiền.

Tuy nhiên, nếu có thỏa thuận khác giữa hai bên, thì quy định sẽ được thực hiện theo thỏa thuận đó.

Dựa vào điều 2 của Điều 453 trong Bộ Luật Dân sự 2015, quy định về hợp đồng mua trả chậm được mô tả như sau: Hợp đồng mua trả chậm hoặc trả dần phải được lập thành văn bản. Bên mua có quyền sử dụng tài sản mua trả chậm, trả dần và phải chịu rủi ro trong thời gian sử dụng, trừ trường hợp có thỏa thuận khác.

Quy định này tuyên bố rằng việc mua trả chậm hoặc trả dần phải được thực hiện thông qua việc lập hợp đồng bằng văn bản. Do đó, nếu muốn thực hiện mua xe trả góp, việc lập hợp đồng trả góp bằng văn bản là bắt buộc. Nội dung của hợp đồng trả góp cần bao gồm các điều sau đây, trừ khi có thỏa thuận khác:

- Bên mua có quyền sử dụng chiếc xe trả góp.

- Bên mua phải chịu rủi ro trong thời gian sử dụng chiếc xe trả góp.

Tổng hợp lại, mặc dù không có quy định cụ thể về việc mua xe trả góp, nhưng nó được coi là một dạng của hợp đồng mua trả chậm hoặc mua trả dần, theo quy định của Điều 453 trong Bộ Luật Dân sự 2015.

 

2. Chậm đóng tiền mua xe trả góp thì có bị thu hồi xe không?

Trong trường hợp bạn mua xe trả góp, thực tế là bạn đang thực hiện một hợp đồng vay tiền từ ngân hàng để thanh toán cho bên bán, từ đó bạn đã thiết lập một hợp đồng vay tài sản và tiền với ngân hàng.

Dựa theo Điều 466 của Bộ Luật Dân sự 2015, nghĩa vụ trả nợ của bên vay được quy định như sau:

- Bên vay có tài sản là tiền phải thanh toán đủ số tiền khi đến hạn; nếu tài sản là vật thì phải trả lại vật đó cùng loại, số lượng, chất lượng, trừ khi có thỏa thuận khác.

- Trong trường hợp bên vay không thể trả lại vật mượn, có thể thanh toán bằng tiền theo giá trị của vật đã mượn tại địa điểm và thời điểm trả nợ, nếu được sự đồng ý của bên cho vay.

- Nơi thanh toán nợ là địa chỉ cư trú hoặc trụ sở của bên cho vay, trừ khi có thỏa thuận khác.

- Nếu trường hợp vay không có lãi và khi đến hạn bên vay không thanh toán hoặc thanh toán không đầy đủ, bên cho vay có quyền đòi lại tiền lãi theo mức lãi suất quy định tại Điều 468 khoản 2 của Bộ Luật Dân sự 2015, tính trên số tiền chậm trả tương ứng với thời gian chậm trả, trừ khi có thỏa thuận hoặc quy định luật khác.

- Trong trường hợp vay có lãi, nếu bên vay không thanh toán hoặc thanh toán không đầy đủ khi đến hạn, bên vay phải thanh toán lãi như sau:

+ Lãi trên số nợ gốc theo lãi suất thỏa thuận trong hợp đồng, áp dụng cho thời gian vay mà đến hạn chưa thanh toán; trong trường hợp chậm trả, phải thanh toán lãi theo mức lãi suất quy định tại Điều 468 khoản 2 của Bộ Luật Dân sự 2015;

+ Lãi trên số nợ gốc quá hạn chưa thanh toán với mức lãi suất 150% so với lãi suất vay thỏa thuận trong hợp đồng, tính trên thời gian chậm trả, trừ khi có thỏa thuận khác.

Do đó, khi bạn chậm thanh toán khoản vay của ngân hàng, bạn sẽ phải chịu trách nhiệm trả lãi cho các khoản nợ chậm đó, với mức lãi suất được xác định theo hợp đồng. Tuy nhiên, ngân hàng không sẽ thu hồi phương tiện của bạn trong trường hợp này. Để tránh mức lãi suất hoặc phạt cao, việc thanh toán sớm là tối ưu nhất.

Trong tình huống người bán hoặc công ty tài chính yêu cầu thanh lý nợ và bạn không có khả năng thanh toán đúng hạn, bạn có thể thỏa thuận với họ để gia hạn thời hạn thanh toán. Trong trường hợp này, bạn có thể cam kết bồi hoàn số tiền nợ và chi trả phí chậm trả. Nếu việc thanh toán chậm gây thiệt hại cho bên bán hoặc công ty tài chính, bạn sẽ phải chịu thêm trách nhiệm bồi thường thiệt hại. Nếu không có sự thỏa thuận và bạn không thanh toán hoặc thanh toán không đủ, người bán hoặc công ty tài chính có quyền khởi kiện bạn tại cơ quan tòa án để yêu cầu thực hiện nghĩa vụ thanh toán. Vì vậy, trong tình huống chưa có vấn đề, bạn nên tiến hành thương lượng với ngân hàng về các phương thức thanh toán.

Việc bên ngân hàng có đồng ý cho bạn tiếp tục đóng tiền hay không phụ thuộc vào nội dung thỏa thuận giữa hai bên. Quá trình xử lý tài sản đảm bảo sẽ tuân thủ ý chí thống nhất được thể hiện trong thỏa thuận dân sự giữa các bên trong hợp đồng trả góp. Trong trường hợp hợp đồng trả góp đã đến hạn mà bạn không thực hiện trả góp mà không có thông báo trước, bên ngân hàng sẽ có quyền yêu cầu Tòa án xử lý tài sản đảm bảo, trong trường hợp này là chiếc xe.

 

3. Mua xe trả góp bị giữ giấy tờ gốc thì làm thế nào?

Khi mua xe máy trả góp, ngân hàng hoặc công ty tài chính sẽ giữ bản chính Giấy đăng ký phương tiện giao thông nhằm đảm bảo nghĩa vụ dân sự liên quan đến thế chấp của phương tiện. Điều này được xác định trong Điều 1 của Công văn 8601/VPCP-CN năm 2017 như sau:

Người điều khiển phương tiện tham gia giao thông được sử dụng bản sao chứng thực Giấy đăng ký phương tiện giao thông, kèm theo bản gốc Giấy biên nhận của tổ chức tín dụng còn hiệu lực, thay thế cho bản chính Giấy đăng ký phương tiện giao thông để tham gia giao thông trên lãnh thổ Việt Nam trong thời gian tổ chức tín dụng giữ bản chính Giấy đăng ký phương tiện giao thông nhằm bảo đảm nghĩa vụ dân sự liên quan đến thế chấp phương tiện.

Do đó, trong trường hợp này, bạn có thể sử dụng bản sao của Giấy chứng thực đăng ký phương tiện giao thông và bản gốc của Giấy biên nhận từ tổ chức tín dụng để xuất trình trong các tình huống cần thiết.

Bài viết liên quan: Vay trả góp không trả được bị xử lý ra sao? Có bị kiện khi không trả được nợ?

Luật Minh Khuê xin tiếp nhận yêu cầu tư vấn của quý khách hàng thông qua số hotline: 1900.6162 hoặc email: lienhe@luatminhkhue.vn. Xin trân trọng cảm ơn!