Chính sách với công chức bị tinh giản biên chế do sắp xếp đơn vị hành chính

1. Tinh giản biên chế là gì?

Tinh giản biên chế, còn được gọi là cải cách biên chế hoặc thu hẹp biên chế, là quá trình tiến hành sửa đổi và giảm bớt kích cỡ của một tổ chức, tổ chức công, hay hệ thống biên chế nhằm tăng hiệu suất và hiệu quả hoạt động. Mục tiêu của tinh giản biên chế thường là cắt giảm sự trùng lắp và sự phức tạp không cần thiết trong cấu trúc tổ chức, từ đó tạo ra một hệ thống hoạt động hiệu quả hơn, nhanh chóng hơn và ít tốn kém hơn.

Quá trình tinh giản biên chế thường bao gồm xem xét lại cấu trúc tổ chức hiện tại, xác định các hoạt động không cần thiết hoặc thừa và tiến hành cắt giảm chúng. Điều này có thể bao gồm loại bỏ vị trí công việc dư thừa, sáp nhập hoặc loại bỏ các bộ phận không cần thiết, tối ưu hóa quy trình làm việc và tăng cường sự phân phối trách nhiệm và quyền lực.

Tinh giản biên chế thường được thực hiện nhằm đạt được các lợi ích như tiết kiệm chi phí, nâng cao năng suất lao động, cải thiện chất lượng dịch vụ, tăng cường khả năng đáp ứng và linh hoạt của tổ chức, và tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển và thích ứng trong môi trường kinh doanh thay đổi nhanh chóng.

Tuy nhiên, quá trình tinh giản biên chế cũng có thể gặp phải những thách thức, bao gồm khả năng gây ra mất mát công việc và không ổn định trong tổ chức, sự khó khăn trong việc thay đổi văn hóa tổ chức và sự kháng cự từ các thành viên tổ chức. Do đó, quá trình này thường cần được quản lý và triển khai một cách cẩn thận để đảm bảo sự thành công.

2. Đối tượng tinh giản biên chế

Theo quy định tại khoản 1 Điều 2 Nghị định 29/2023/NĐ-CP, đối tượng thực hiện chính sách tinh giản biên chế là:

1. Cán bộ, công chức, viên chức; cán bộ, công chức cấp xã và người làm việc theo chế độ hợp đồng lao động không xác định thời hạn trong các cơ quan hành chính được áp dụng chế độ, chính sách như công chức theo quy định của Chính phủ, nếu thuộc một trong các trường hợp sau:

a) Dôi dư do rà soát, sắp xếp lại tổ chức bộ máy, nhân sự theo quyết định của cấp có thẩm quyền hoặc dôi dư do đơn vị sự nghiệp công lập sắp xếp tổ chức bộ máy, nhân sự để thực hiện cơ chế tự chủ;

b) Dôi dư do sắp xếp lại đơn vị hành chính cấp huyện, cấp xã theo quyết định của cấp có thẩm quyền;

c) Dôi dư do cơ cấu lại cán bộ, công chức, viên chức theo vị trí việc làm, nhưng không thể bố trí, sắp xếp được việc làm khác hoặc bố trí được việc làm khác nhưng cá nhân tự nguyện tinh giản biên chế và được cơ quan, tổ chức, đơn vị trực tiếp quản lý đồng ý;

d) Chưa đạt trình độ đào tạo theo tiêu chuẩn chuyên môn, nghiệp vụ quy định đối với vị trí việc làm đang đảm nhiệm, nhưng không có vị trí việc làm khác phù hợp để bố trí và không thể bố trí đào tạo lại để chuẩn hóa về chuyên môn, nghiệp vụ hoặc được cơ quan bố trí việc làm khác nhưng cá nhân tự nguyện thực hiện tinh giản biên chế và được cơ quan, tổ chức, đơn vị trực tiếp quản lý đồng ý;

đ) Có 02 năm liên tiếp liền kề tại thời điểm xét tinh giản biên chế, cán bộ, công chức, viên chức có 01 năm xếp loại chất lượng ở mức hoàn thành nhiệm vụ và 01 năm không hoàn thành nhiệm vụ nhưng không thể bố trí việc làm khác phù hợp; trong năm trước liền kề hoặc trong năm thực hiện xét tinh giản biên chế xếp loại chất lượng ở mức hoàn thành nhiệm vụ trở xuống nhưng cá nhân tự nguyện thực hiện tinh giản biên chế và được cơ quan, tổ chức, đơn vị trực tiếp quản lý đồng ý;

e) Có 02 năm liên tiếp liền kề tại thời điểm xét tinh giản biên chế mà trong từng năm đều có tổng số ngày nghỉ làm việc bằng hoặc cao hơn số ngày nghỉ tối đa do ốm đau theo quy định tại khoản 1 Điều 26 Luật Bảo hiểm xã hội, có xác nhận của cơ quan Bảo hiểm xã hội chi trả trợ cấp ốm đau theo quy định hiện hành của pháp luật; trong năm trước liền kề hoặc trong năm thực hiện xét tinh giản biên chế có tổng số ngày nghỉ làm việc bằng hoặc cao hơn số ngày nghỉ tối đa do ốm đau theo quy định tại khoản 1 Điều 26 Luật Bảo hiểm xã hội, có xác nhận của cơ quan Bảo hiểm xã hội chi trả trợ cấp ốm đau theo quy định hiện hành của pháp luật, cá nhân tự nguyện thực hiện tinh giản biên chế và được cơ quan, tổ chức, đơn vị trực tiếp quản lý đồng ý;

g) Cán bộ, công chức, viên chức lãnh đạo, quản lý thôi giữ chức vụ, chức danh do sắp xếp tổ chức bộ máy, đơn vị hành chính theo quyết định của cấp có thẩm quyền, cá nhân tự nguyện thực hiện tinh giản biên chế và được cơ quan, tổ chức, đơn vị trực tiếp quản lý đồng ý;

h) Cán bộ, công chức, viên chức đang trong thời gian bị kỷ luật nhưng chưa đến mức bị bãi nhiệm hoặc bị buộc thôi việc theo quy định của pháp luật tại thời điểm xét tinh giản biên chế, cá nhân tự nguyện thực hiện tinh giản biên chế, được cơ quan, tổ chức, đơn vị trực tiếp quản lý đồng ý.

Như vậy, chính sách này áp dụng cho công chức cấp huyện, cấp xã dư dật do sắp xếp lại đơn vị hành chính. Đối tượng này nghỉ từ khi có quyết định sắp xếp của cấp có thẩm quyền đến trước thời điểm kết thúc lộ trình sắp xếp.

3. Quyền lợi đối tượng tinh giản biên chế được hưởng