Trả lời: Chào bạn, cảm ơn bạn đã tin tưởng và gửi câu hỏi đề nghị tư vấn luật đến Bộ phận luật sư tư vấn pháp luật của Công ty Luật Minh Khuê. Nội dung câu hỏi của bạn đã được đội ngũ luật sư của Chúng tôi nghiên cứu và tư vấn như sau:

Nội dung phân tích

Chế độ dưỡng sức sau sinh của của bảo hiểm xã hội là sau thời gian mà người lao động hưởng chế độ thai sản mà có dấu hiệu không đủ sức khỏe đi lao động thì có thể được nghỉ thêm một thời gian để phục hồi sức khỏe.

1. Thời gian nghỉ dưỡng sức sau sinh theo quy định của pháp luật 

Theo quy định tại điều 41 của Luật bảo hiểm xã hội năm 2014 quy định cụ thể như sau:

1. Lao động nữ ngay sau thời gian hưởng chế độ thai sản quy định tại Điều 33, khoản 1 hoặc khoản 3 Điều 34 của Luật này, trong khoảng thời gian 30 ngày đầu làm việc mà sức khoẻ chưa phục hồi thì được nghỉ dưỡng sức, phục hồi sức khoẻ từ 05 ngày đến 10 ngày.

Thời gian nghỉ dưỡng sức, phục hồi sức khoẻ bao gồm cả ngày nghỉ lễ, nghỉ Tết, ngày nghỉ hằng tuần. Trường hợp có thời gian nghỉ dưỡng sức, phục hồi sức khỏe từ cuối năm trước chuyển tiếp sang đầu năm sau thì thời gian nghỉ đó được tính cho năm trước.

2. Số ngày nghỉ dưỡng sức, phục hồi sức khỏe quy định tại khoản 1 Điều này do người sử dụng lao động và Ban Chấp hành công đoàn cơ sở quyết định, trường hợp đơn vị sử dụng lao động chưa thành lập công đoàn cơ sở thì do người sử dụng lao động quyết định. Thời gian nghỉ dưỡng sức, phục hồi sức khỏe được quy định như sau:

a) Tối đa 10 ngày đối với lao động nữ sinh một lần từ hai con trở lên;

b) Tối đa 07 ngày đối với lao động nữ sinh con phải phẫu thuật;

c) Tối đa 05 ngày đối với các trường hợp khác.

3. Mức hưởng chế độ dưỡng sức, phục hồi sức khoẻ sau thai sản một ngày bằng 30% mức lương cơ sở."

Ngoài ra theo thông tư 59/2015/TT-BLĐTBXH hướng dẫn như sau:

- Lao động nữ, lao động nữ mang thai hộ được nghỉ việc hưởng chế độ dưỡng sức, phục hồi sức khỏe theo quy định tại Điều 41 của Luật bảo hiểm xã hội và điểm c khoản 3 Điều 3 của Nghị định số 115/2015/NĐ-CP. Khoảng thời gian 30 ngày đầu làm việc theo quy định tại khoản 1 Điều 41 của Luật Bảo hiểm xã hội là khoảng thời gian 30 ngày làm việc kể từ ngày hết thời hạn được hưởng chế độ thai sản mà sức khỏe của người lao động chưa phục hồi. Lao động nữ đi làm trước khi hết thời hạn nghỉ sinh con theo quy định tại Điều 40 của Luật Bảo hiểm xã hội thì không giải quyết chế độ dưỡng sức, phục hồi sức khỏe sau thời gian hưởng chế độ khi sinh con.

-  Lao động nữ đủ điều kiện nghỉ dưỡng sức, phục hồi sức khỏe trong năm nào thì thời gian nghỉ việc hưởng dưỡng sức, phục hồi sức khỏe được tính cho năm đó. Đối với lao động nữ trong một năm vừa nghỉ việc hưởng chế độ dưỡng sức, phục hồi sức khỏe sau thời gian hưởng chế độ thai sản quy định tại Điều 33 của Luật Bảo hiểm xã hội; vừa nghỉ việc hưởng chế độ dưỡng sức, phục hồi sức khỏe sau thời gian hưởng chế độ thai sản quy định tại khoản 1 hoặc khoản 3 Điều 34 của Luật Bảo hiểm xã hội thì thời gian nghỉ việc hưởng chế độ dưỡng sức, phục hồi sức khỏe trong năm đối với mỗi trường hợp không quá thời gian tối đa quy định tại khoản 2 Điều 41 của Luật Bảo hiểm xã hội.


Ví dụ: Chị Thanh đang tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc, ngày 15/12/2020 trở lại làm việc sau thời gian nghỉ việc hưởng chế độ thai sản khi sinh con, đến ngày 10/01/2021 do sức khỏe chưa phục hồi nên chị Thanh được cơ quan giải quyết nghỉ dưỡng sức, phục hồi sức khỏe 05 ngày.

Trường hợp chị Thanh được nghỉ việc hưởng dưỡng sức, phục hồi sức khỏe 05 ngày và thời gian nghỉ này được tính cho năm 2020.

- Trường hợp người lao động không nghỉ việc thì không được hưởng chế độ dưỡng sức, phục hồi sức khỏe.

2. Công ty sắp phá sản có được hưởng tiền dưỡng sức sau sinh không ?

Xin chào luật Minh Khuê. Tôi có câu hỏi muốn được giải đáp. Tôi nghỉ sinh từ ngày 06/08/2015. Do tình hình công ty sắp phá sản. Nên tôi đã làm đơn xin nghỉ từ ngày 21/09/2015. Như vậy tôi sau hết 6 tháng tôi có được hưởng tiền dưỡng sức sau sinh không ạ ? Xin chân thành cảm ơn.

 -> Khoản 1 Điều 3 Luật bảo hiểm xã hội 2014 có quy định “Bảo hiểm xã hội là sự bảo đảm thay thế hoặc bù đắp một phần thu nhập của người lao động khi họ bị giảm hoặc mất thu nhập do ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, hết tuổi lao động hoặc chết, trên cơ sở đóng vào quỹ bảo hiểm xã hội”.

Như vậy, bảo hiểm xã hội là sự bảo đảm, thay thế hoặc bù đắp một phần thu nhập của người lao động khi họ bị giảm hoặc mất thu nhập. Trường hợp bạn đã chấm dứt hợp đồng lao động rồi thì việc sức khỏe chưa được phục hồi sẽ không tạo ra sự mất hay thiếu hụt về thu nhập nên sẽ không được hưởng chế độ dưỡng sức phục hồi sau sinh của bảo hiểm xã hội.

3. Thời điểm được nghỉ dưỡng sức sau sinh.

Xin hỏi tư vấn luật Minh Khuê. Tôi nghỉ thai sản từ ngày 18/9/2015 đến ngày 19/3/2016 đi làm lại. Sau khi đi làm lại tôi xin nghỉ dưỡng sức từ ngày 25/3/2016 -1/04/2016. Nhưng tôi sinh con vào ngày 19/9/2015 nên tôi phải báo giảm bảo hiểm xã hội vào tháng 10/2015. Nên khi tôi đi làm theo lại là cuối tháng 3 nhưng tháng 4/2016 mới báo tăng bảo hiểm xã hội , vậy tôi có được thanh toán chế độ dưỡng sức từ ngày 25/3/2016-1/4/2016 không ? Chân thành cảm ơn luật sư.

Thời điểm người lao động quay trở lại làm việc 30 ngày đầu tiên, sức khảo còn yếu thì được hưởng chế độ này. Như vậy chế độ dưỡng sức chỉ đặt ra khi bạn đủ điề kiện hưởng, không được hưởng lần 2 trong 1 năm khi lần thứ 2 bạn không đủ điều kiện.

4. Nhận tiền dưỡng sức sau sinh có bị trừ vào tiền lương ?

Thưa Luật sư! Tôi nghỉ thai sản đến hết ngày 05/01/2016 và nghỉ dưỡng sức sau sinh thêm 5 ngày. Kế toán nơi tôi công tác trừ lương 5 ngày tôi nghỉ bằng mức lương bảo hiểm chi trả cho tôi: 5 ngày * 25% * 1150 là đúng hay sai ạ? Rất mong và cảm ơn sự giải đáp của Luật sư! Chân thành cảm ơn.

Lao động nữ ngay sau thời gian hưởng chế độ thai sản quy định tại Điều 33, khoản 1 hoặc khoản 3 Điều 34 của Luật này, trong khoảng thời gian 30 ngày đầu làm việc mà sức khỏe chưa phục hồi thì được nghỉ dưỡng sức, phục hồi sức khoẻ từ 05 ngày đến 10 ngày.Thời gian nghỉ dưỡng sức, phục hồi sức khỏe bao gồm cả ngày nghỉ lễ, nghỉ Tết, ngày nghỉ hằng tuần. Trường hợp có thời gian nghỉ dưỡng sức, phục hồi sức khỏe từ cuối năm trước chuyển tiếp sang đầu năm sau thì thời gian nghỉ đó được tính cho năm trước.

Số ngày nghỉ dưỡng sức, phục hồi sức khỏe quy định tại khoản 1 Điều này do người sử dụng lao động và Ban Chấp hành công đoàn cơ sở quyết định, trường hợp đơn vị sử dụng lao động chưa thành lập công đoàn cơ sở thì do người sử dụng lao động quyết định. Thời gian nghỉ dưỡng sức, phục hồi sức khỏe được quy định như sau:

- Tối đa 10 ngày đối với lao động nữ sinh một lần từ hai con trở lên;

- Tối đa 07 ngày đối với lao động nữ sinh con phải phẫu thuật;

- Tối đa 05 ngày đối với các trường hợp khác.

Như vậy việc nghỉ dưỡng sức sau sinh bạn sẽ được hưởng chế độ hỗ trợ từ bảo hiểm. Tuy nhiên hiện nay chưa có bất cứ quy định nào của pháp luật về việc bạn bị trừ lương như trên. 

5. Thủ tục hưởng chế độ dưỡng sức.

Chào luật sư Minh Khuê, tôi xin nghỉ sinh vào ngày 4/8/2015 và tôi sinh con vào ngày 11/8/2015. Sau đó tôi đi dạy lại trúng vào thời gian nghỉ tết. Qua tết vào ngày 15/2/2016 tôi đi dạy lại. Tôi muốn xin nghỉ theo chế độ dưỡng sức nhưng trường của chúng tôi nói không được nghỉ, muốn nghỉ phải có giấy phép của bệnh viện như vậy đúng hay không ? Chân thành cảm ơn luật sư.

Thành phần hồ sơ:

+ Danh sách thanh toán chế độ ốm đau, thai sản, dưỡng sức phục hồi sức khỏe.

+ Hồ sơ của người lao động ( Sổ BHXH, Bản sao giấy khai sinh (hoặc chứng sinh) của con, giấy xác nhận của cơ quan y tế về tình trạng sức khỏe sau thai sản(nếu có)).

Như vậy để đảm bảo sau sinh, sức khỏe còn yếu bạn cần có giấy xác nhận của cơ sở y tế để hưởng chế độ này.

6. Dưỡng sức sau sinh và chế độ thai sản khi con mất.

Xin chào văn phòng luật sư Minh Khuê. Em sinh con đủ tháng nhưng sau khi sinh được 20 ngày thì em bé mất. Trước khi sinh em nghỉ 1 tháng và theo chế độ con mất thì em nghỉ được 90 ngày nữa. Như vậy BHXH sẽ thanh toán trợ cấp cho em là 3 hay 4 tháng ạ? Em vẫn được nghỉ dưỡng sức và hưởng trợ cấp tã lót chứ ạ ? Em xin cảm ơn !

Tại điều 34 luật BHXH 2014 quy định về vấn đề này như sau

Điều 34: Thời gian hưởng chế độ khi sinh con

1. Lao động nữ sinh con được nghỉ việc hưởng chế độ thai sản trước và sau khi sinh con là 06 tháng. Trường hợp lao động nữ sinh đôi trở lên thì tính từ con thứ hai trở đi, cứ mỗi con, người mẹ được nghỉ thêm 01 tháng.

Thời gian nghỉ hưởng chế độ thai sản trước khi sinh tối đa không quá 02 tháng.

2. Lao động nam đang đóng bảo hiểm xã hội khi vợ sinh con được nghỉ việc hưởng chế độ thai sản như sau:

a) 05 ngày làm việc;

b) 07 ngày làm việc khi vợ sinh con phải phẫu thuật, sinh con dưới 32 tuần tuổi;

c) Trường hợp vợ sinh đôi thì được nghỉ 10 ngày làm việc, từ sinh ba trở lên thì cứ thêm mỗi con được nghỉ thêm 03 ngày làm việc;

d) Trường hợp vợ sinh đôi trở lên mà phải phẫu thuật thì được nghỉ 14 ngày làm việc.

Thời gian nghỉ việc hưởng chế độ thai sản quy định tại khoản này được tính trong khoảng thời gian 30 ngày đầu kể từ ngày vợ sinh con.

3. Trường hợp sau khi sinh con, nếu con dưới 02 tháng tuổi bị chết thì mẹ được nghỉ việc 04 tháng tính từ ngày sinh con; nếu con từ 02 tháng tuổi trở lên bị chết thì mẹ được nghỉ việc 02 tháng tính từ ngày con chết, nhưng thời gian nghỉ việc hưởng chế độ thai sản không vượt quá thời gian quy định tại khoản 1 Điều này; thời gian này không tính vào thời gian nghỉ việc riêng theo quy định của pháp luật về lao động.

4. Trường hợp chỉ có mẹ tham gia bảo hiểm xã hội hoặc cả cha và mẹ đều tham gia bảo hiểm xã hội mà mẹ chết sau khi sinh con thì cha hoặc người trực tiếp nuôi dưỡng được nghỉ việc hưởng chế độ thai sản đối với thời gian còn lại của người mẹ theo quy định tại khoản 1 Điều này. Trường hợp mẹ tham gia bảo hiểm xã hội nhưng không đủ điều kiện quy định tại khoản 2 hoặc khoản 3 Điều 31 của Luật này mà chết thì cha hoặc người trực tiếp nuôi dưỡng được nghỉ việc hưởng chế độ thai sản cho đến khi con đủ 06 tháng tuổi.

....

Như vậy, bạn hưởng trợ cấp là 4 tháng nếu đóng đủ 6 tháng bảo hiểm. Về chế độ dưỡng sức và trợ cấp một lần bạn vẫn được hưởng nếu đủ điều kiện đã phân tích trên.

Trường hợp trong nội dung tư vấn có điều gì gây nhầm lẫn, chưa rõ ràng hoặc thông tin nêu trong nội dung tư vấn khiến quý khách chưa hiểu hết vấn đề hoặc/ và có sự vướng ngại, thắc mắc, chúng tôi rất mong nhận được ý kiến phản hồi của quý khách hàng. Mọi vướng mắc bạn vui lòng trao đổi trực tiếp với Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài 24/7 gọi số1900.6162 hoặc liên hệ văn phòng  để nhận được sự tư vấn, hỗ trợ từ Luật Minh Khuê. Rất mong nhận được sự hợp tác!

Trân trọng./.

Bộ phận Luật sư Tư vấn pháp luật BHXH - Công ty luật Minh Khuê