Kính chào công ty Luật Minh Khuê! Tôi có một vấn đề vướng mắc cần được công ty giải đáp như sau: năm 2011 tôi và anh H kết hôn hợp pháp với nhau; đến tháng 11/2011 tôi sinh con. Sau thời gian chung sống, hai vợ chồng phát sinh nhiều mâu thuẫn, đến tháng 7/2015 chồng tôi có gửi đơn ly hôn ra Tòa. Tôi được Tòa gọi lên để giải quyết việc ly hôn, vì vợ chồng không có tranh chấp gì và thống nhất để tôi nuôi con nên chúng tôi chỉ đến Tòa một lần và nhận quyết định ly hôn.

Sau khi ly hôn, tôi chăm con và chồng tôi có thăm nom cháu thường xuyên; sau mấy năm như vậy chúng tôi lại có tình cảm lại với nhau; nghĩ cho con nên chúng tôi quyết định hàn gắn lại tình cảm, tôi thường xuyên đưa con sang nhà anh ấy chơi và cùng nấu nướng, ăn uống với nhau, nhưng chúng tôi không sống chung với nhau.

Việc này lâu dần nhiều người xung quanh cũng biết và họ bàn tán xì xào, vậy Luật sư cho tôi hỏi, tôi với chồng cũ của mình có vi phạm pháp luật hôn nhân không?

Tôi đang là giáo viên, chính vì sự việc này mà cơ quan tôi thường xuyên gây áp lực với tôi, mỗi lần họ biết chúng tôi qua lại với nhau là bắt tôi viết tường trình việc việc đó; khi tôi tường trình thì họ bắt phải cho họ xem quyết định đã ly hôn, bắt chúng tôi phải đăng ký kết hôn. Họ nói tôi vi phạm đạo đức nghề giáo nếu không thì cấm chung tôi không được làm như vậy. Vậy Luật sư cũng cho tôi được hỏi: việc làm của chúng tôi có vi phạm đạo đức nhà giáo không? Cơ quan tôi có quyền được can thiệp vào đời sống của tôi như vậy không?

Chân thành cảm ơn luật sư!

Trả lời:

Cảm ơn bạn đã tin tưởng và gửi câu hỏi tư vấn cho chúng tôi, với những thắc mắc của bạn, chúng tôi xin được giải đáp như sau:

Theo quy định của Luật hôn nhân gia đình năm 2014, Nhà nước bảo vệ chế độ hôn nhân một vợ một chồng và nghiêm cấm hành vi chung sống hoặc kết hôn trái pháp luật.

Điều 5. Bảo vệ chế độ hôn nhân và gia đình

2. Cấm các hành vi sau đây:

c) Người đang có vợ, có chồng mà kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng với người khác hoặc chưa có vợ, chưa có chồng mà kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng với người đang có chồng, có vợ;

Theo quy định trên thì hành vi bị cấm được hiểu là một người đang có vợ hoặc có chồng và đồng thời chung sống như vợ chồng với người khác hoặc kết hôn với người khác. Và trường hợp một người chưa có vợ, có chồng chung sống hoặc kết hôn với người mà mình biết là đã có vợ, có chồng.

Hành vi chung sống như vợ chồng trái luật sẽ bị chịu chế tài như sau:

Thứ nhất, về xử phạt vi phạm hành chính, Nghị định 110/2013/NĐ-CP đã được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 67/2015/NĐ-CP quy định phạt tiền từ 1.000.000 đồng đến 3.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau:

- Đang có vợ/có chồng mà kết hôn với người khác; chưa có vợ/có chồng mà kết hôn với người mà mình viết rõ là đang có vợ/có chồng

- Đang có vợ/ có chồng mà chung sống như vợ chồng với người khác

- Chưa có vợ/ chưa có chồng mà chung sống như vợ chồng với người mà mình biết rõ là đang có vợ/ có chồng

Thứ hai về truy cứu trách nhiệm hình sự: được quy định tại điều 182 Bộ luật hình sự 2015; nếu hành vi chung sống với nhau như vợ chồng trái pháp luật thuộc một trong các trường hợp sau:

- Làm cho quan hệ hôn nhân của một hoặc hai bên dẫn đến ly hôn;

- Đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này mà còn vi phạm.

Đối với trường hợp của bạn; như bạn đã cung cấp thông tin: bạn và chồng cũ đã ly hôn, có quyết định ly hôn nên đã chấm dứt tư cách vợ chồng; hiện tại cả hai bạn đều đang trong tình trạng độc thân. Pháp luật không cấm việc nam - nữ độc thân có quan hệ tình cảm, yêu thương hay chăm sóc nhau.

Vì vậy việc bạn và người chồng cũ đã ly hôn có hàn gắn quan hệ tình cảm và chưa đăng ký kết hôn không phải là hành vi vi phạm pháp luật hôn nhân.

Ly hôn rồi có quay lại với nhau được không? Có buộc phải đăng ký kết hôn không?

Đối với việc cơ quan nơi bạn công tác can thiệp đến đời sống riêng tư của bạn chúng tôi xin được giải đáp như sau:

Hiến pháp năm 2013 quy định: "Mọi người có quyền bất khả xâm phạm về đời sống riêng tư, bí mật cá nhân và bí mật gia đình; có quyền bảo vệ danh dự, uy tín của mình."

Việc bạn đang có tình cảm, thương yêu ai đó hoàn toàn là vấn đề về đời sống riêng tư của bạn, đó là quyền đáng được tôn trọng; nên việc một cá nhân hay tập thể nào đó can thiệp vào đời sống riêng tư của bạn, yêu cầu bạn phải giải trình, xuất trình quyết định ly hôn là đang xâm phạm đến đời sống riêng tư của bạn; không những vậy còn ảnh hưởng đến danh dự, uy tín của bạn trước những giáo viên và mọi người xung quanh.

Cơ quan của bạn cũng không có quyền can thiệp và bắt các bạn phải đăng ký kết hôn mới được phép chăm sóc, yêu thương nhau; bởi lẽ như chúng tôi đã phân tích ở trên việc hai bạn có tình cảm và chăm sóc nhau không phải là hành vi pháp luật cấm. Hơn nữa, việc đăng ký kết hôn theo quy định của pháp luật hôn nhân gia đình phải xuất phát từ sự tự nguyện của hai bên nam - nữ; việc ép buộc kết hôn là vi phạm điều cấm của luật.

Đơn vị của bạn có nói với bạn rằng hành vi của bạn là vi phạm đạo đức nghề giáo. Bộ giáo dục đào tạo đã ban hành Quyết định số 16/2008/QĐ-BGDĐT quy định về đạo đức nhà giáo, trong đó quy định về lối sống của nhà giáo như sau:

Điều 5. Lối sống, tác phong

1. Sống có lý tư­ởng, có mục đích, có ý chí vượt khó vươn lên, có tinh thần phấn đấu liên tục với động cơ trong sáng và tư duy sáng tạo; thực hành cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh.

2. Có lối sống hoà nhập với cộng đồng, phù hợp với bản sắc dân tộc và thích ứng với sự tiến bộ của xã hội; biết ủng hộ, khuyến khích những biểu hiện của lối sống văn minh, tiến bộ và phê phán những biểu hiện của lối sống lạc hậu, ích kỷ...

Xét thấy hành vi của bạn và chồng cũ cũng không vi phạm bất cứ quy tắc nào về đạo đức của nhà giáo, nên rõ ràng việc đơn vị có quan điểm bạn vi phạm là hoàn toàn không có cơ sở.

Trên đây là ý kiến tư vấn của chúng tôi với vấn đề của bạn, trường hợp bạn cần được tư vấn thêm hoặc chia sẻ các vấn đề pháp lý khác bạn có thể liên hệ tổng đài 19006162 để gặp luật sư tư vấn.

Trân trọng cảm ơn!

Trần Nguyệt- Bộ phận hỗ trợ khách hàng công ty Luật Minh Khuê.