1.Quản chế là gì ?

Quản chế là buộc người bị kết án phạt tù có thời hạn phải cư trú, làm ăn sinh sống và cải tạo ở một địa phương nhất định dưới sự kiểm soát, giáo dục của chính quyền và nhân dân địa phương sau khi đã chấp hành xong hình phạt tù.

Quản chế là biện pháp có nội dung hạn chế tụ do của người bị áp dụng biện pháp này ở mức Rị nhất định. Qua sự đó nhằm hạn chế khả năng người bị án phạm tội lại cũng như nhằm củng cố kết quả giáo dục họ trong thời gian chấp hành hình phạt tù, Văn bản pháp luật đầu tiên quy định biện pháp này là Sắc lệnh số 175 năm 1953. Khi đó, quản chế ñự5ẽ quy định có thể là hình phạt chính và Cũng có thể là hình phạt bổ sung. Trong các văn bản pháp luật tiếp theo cũng như trong Bộ luật hình sự năm 1999, quản chế được quy định là hình phạt bổ sung được áp dụng đối với các tội xâm phạm an ninh quốc gia, người tái phạm nguy hiểm hoặc trong những trường hợp khác được luật quy định nhằm tăng cường hiệu lực của hình phạt tù, hạn chế khả năng tái phạm.

Thời hạn quản chế là từ 1 năm đến 5 năm, Trong thời gian này người bị kết án không được tự ý ra khỏi nơi cư trú và có thể bị tước một số quyền công dân cũng như cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định.

2.Thủ tục thi hành án phạt quản chế quy định theo pháp luật

Căn cứ theo quy định tại Điều 112 Luật thi hành án hình sự 2019, việc thi hành án phạt quản chế được thực hiện theo trình tự dưới đây:

Bước 1: Thông báo về hình phạt bổ sung

Hai tháng trước khi hết thời hạn chấp hành án phạt tù đối với phạm nhân có hình phạt bổ sung là quản chế, Giám thị trại giam có trách nhiệm thông báo bằng văn bản về về kết quả chấp hành án phạt tù, hình phạt bổ sung mà phạm nhân còn phải chấp hành và thông tin cần thiết khác có liên quan cho cơ quan thi hành án hình sự Công an cấp huyện, Ủy ban nhân dân cấp xã nơi người đó về cư trú để chấp hành án phạt quản chế.

Bước 2: Bàn giao người bị quản chế và các giấy tờ liên quan

Khi phạm nhân có hình phạt bổ sung là quản chế chấp hành xong án phạt tù, trại giam phải giao người bị quản chế kèm theo bản sao bản án, bản sao quyết định thi hành án, giấy chứng nhận chấp hành xong án phạt tù, nhận xét kết quả chấp hành án phạt tù và tài liệu có liên quan cho cơ quan thi hành án hình sự Công an cấp huyện tại trụ sở Ủy ban nhân dân cấp xã nơi người đó về cư trú.

Cơ quan thi hành án hình sự Công an cấp huyện phải giao ngay người đó cho Ủy ban nhân dân cấp xã để kiểm soát, giáo dục.

Bước 3: Lập hồ sơ thi hành án pahtj quản chế

Trong thời hạn 05 ngày làm việc kể từ ngày nhận người chấp hành án, cơ quan thi hành án hình sự Công an cấp huyện phải lập hồ sơ thi hành án phạt quản chế và sao gửi các tài liệu cho Ủy ban nhân dân cấp xã nơi người chấp hành án về cư trú.

Hồ sơ bao gồm:

– Bản sao bản án, quyết định của Tòa án có hiệu lực pháp luật;

Bản sao quyết định thi hành án phạt tù;

– Giấy chứng nhận chấp hành xong án phạt tù;

– Biên bản giao người bị quản chế;

– Tài liệu về quá trình chấp hành án phạt tù và tài liệu khác có liên quan.

Bước 4: Lập hồ sơ kiểm soát, giáo dục người chấp hành án phạt quản chế

Trong thời hạn 07 ngày kể từ ngày nhận được các tài liệu trên, Ủy ban nhân dân cấp xã nơi người chấp hành án cư trú có trách nhiệm triệu tập người chấp hành án và yêu cầu cam kết việc chấp hành án, lập hồ sơ kiểm soát, giáo dục người chấp hành án phạt quản chế. Hồ sơ bao gồm:

– Các tài liệu trong hồ sơ thi hành án phạt quản chế;

– Cam kết của người chấp hành án phạt quản chế;

– Nhận xét về quá trình chấp hành án phạt quản chế;

– Biên bản vi phạm nghĩa vụ của người chấp hành án (nếu có);

– Quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với người chấp hành án (nếu có);

– Quyết định của Tòa án về miễn chấp hành thời hạn quản chế còn lại (nếu có);

– Tài liệu khác có liên quan.

Bước 5: Bàn giao hồ sơ

Trước khi hết thời hạn quản chế 03 ngày hoặc trong thời hạn 03 ngày kể từ ngày nhận được quyết định của Tòa án về miễn chấp hành thời hạn quản chế còn lại, Ủy ban nhân dân cấp xã bàn giao hồ sơ kiểm soát, giáo dục cho cơ quan thi hành án hình sự Công an cấp huyện để cấp giấy chứng nhận chấp hành xong án phạt quản chế.

Giấy chứng nhận phải gửi cho người chấp hành án, Ủy ban nhân dân cấp xã nơi người đó cư trú, Tòa án đã ra quyết định thi hành án, Sở Tư pháp nơi cơ quan thi hành án hình sự Công an cấp huyện cấp giấy chứng nhận chấp hành xong án phạt quản chế có trụ sở.

3. Nghĩa vụ của người chấp hành án phạt quản chế

Phải chịu sự kiểm soát, giáo dục của Ủy ban nhân dân cấp xã và nhân dân địa phương; không được tự ý rời khỏi nơi quản chế.
Mỗi tháng một lần vào tuần đầu của tháng, trình diện và báo cáo với ủy ban nhân dân cấp xã nơi quản chế việc chấp hành quy định về quản chế.
Có mặt tại địa điểm quy định khi Uỷ ban nhân dân cấp xã triệu tập, nếu vắng mặt phải có lý do chính đáng.
Chấp hành nghiêm chỉnh chính sách, pháp luật và quy định của chính quyền địa phương; tích cực lao động, học tập, cải tạo để trở thành người có ích cho xã hội.
Trường hợp được phép đi khỏi nơi quản chế, người chấp hành án phạt quản chế phải khai báo tạm vắng; trình diện, xuất trình giấy phép, làm thủ tục đăng ký tạm trú, lưu trú với Công an cấp xã nơi đến theo quy định; trở về nơi quản chế đúng thời hạn và trình diện với ủy ban nhân dân cấp xã.
Người chấp hành án phạt quản chế đi khỏi nơi quản chế mà không có giấy phép hoặc vi phạm các quy định ghi trong giấy phép nếu không có lý do chính đáng thì thời gian này không được tính vào thời hạn chấp hành án phạt quản chế.
Người chấp hành án phạt quản chế cố ý không chấp hành các nghĩa vụ quản chế nêu trên thì tuỳ tính chất, mức độ vi phạm có thể bị xử phạt vi phạm hành chính hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự.

4.Quy định về việc đi khỏi nơi quản chế của người đang chấp hành án phạt quản chế

Theo quy định của pháp luật (Điều 93 Luật thi hành án hình sự năm 2010), người chấp hành án phạt quản chế không được tự ý đi khỏi nơi quản chế. Trong trường hợp có lý do chính đáng như đi khám chữa bệnh, thăm thân nhân ốm đau... người chấp hành án phạt quản chế có thể được cấp giấy phép đi khỏi nơi quản chế.
Thẩm quyền cấp giấy phép cho người chấp hành án phạt quản chế đi khỏi nơi quản chế được quy định tại khoản 1 Điều 93 Luật thi hành án hình sự, cụ thể như sau:
Chủ tịch ủy ban nhân dân cấp xã nơi quản chế cấp giấy phép đi lại trong phạm vi cấp huyện nơi quản chế.
Thủ trưởng Cơ quan thi hành án hình sự Công an cấp huyện cấp giấy phép đi lại trong phạm vi cấp tỉnh nơi guan chế.
Thủ trưởng Cơ quan thi hành án hình sự Công an cấp tỉnh cấp giấy phép đi ra ngoài phạm vi cấp tỉnh nơi quản chế.
Về thời hạn người chấp hành án phạt quản chế được phép đi khỏi nơi quản chế, pháp luật (khoản 2 Điều 93 Luật thi hành án hình sự) giao cho người có thẩm quyền cấp giấy phép quyết định, nhưng mỗi lần không quá 10 ngày. Trường hợp người chấp hành án phạt quản chế phải đi chữa bệnh thì thời gian đi khỏi nơi quản chế theo thời gian điều trị của cơ sở chữa bệnh.

5. Xử lý trường hợp người chấp hành án phạt quản chế vi phạm nghĩa vụ.

Một trong những nội dung quan trọng đôì với người chấp hành án phạt quản chế là phải thực hiện nghĩa vụ (khoản 2 Điều 114), Luật Thi hành án hình sự năm 2019 đã bổ sung 01 điều (Điều 116) để quy định ngưòi chấp hành án phạt quản chế vi phạm nghĩa vụ như sau:

Trường hợp người chấp hành án vi phạm nghĩa vụ quy định tại khoản 2 Điểu 114 của Luật Thi hành án hình sự năm 2019 thì Công an cấp xã lập biên bản vi phạm nghĩa vụ, lưu hồ sơ thi hành án.

Người chấp hành án phạt quản chế đi khỏi nơi quản chế mà không có giấy phép hoặc vi phạm quy định ghi trong giấy phép nếu không có lý do chính đáng thì thời gian này không được tính vào thời hạn chấp hành án phạt quản chế. Không có lý do chính đáng là những trường hợp không có trở ngại do hoàn cảnh khách quan tác động hoặc không có những sự kiện xảy ra một cách khách quan không thể lường trước được và không thể khắc phục được mặc dù đã áp dụng mọi biện pháp cần thiết và khả năng cho phép làm cho người chấp hành án phạt quản chế phải thay đổi nơi quản chế. Người chấp hành án phạt quản chế vi phạm nghĩa vụ quy định tại khoản 2 Điều 114 của Luật này thì tùy theo tính chất, mức độ vi phạm có thể bị xử phạt vi phạm hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự.

Người chấp hành án phạt quản chế vi phạm nghĩa vụ quy định tại khoản 2 Điều 114 của Luật này thì tùy theo tính chất, mức độ vi phạm có thể bị xử phạt vi phạm hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự.

Giải quyết trường hợp người chấp hành án chết

Căn cứ theo quy định tại khoản 6 Điều 112 Luật thi hành án hình sự 2019, trong trường hợp người chấp hành án chết thì giải quyết như sau:

Ủy ban nhân dân cấp xã nơi người chấp hành án cư trú thông báo cho cơ quan thi hành án hình sự Công an cấp huyện để thông báo cho Tòa án đã ra quyết định thi hành án.

Trong thời hạn 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận được thông báo, Tòa án đã ra quyết định thi hành án phải ra quyết định đình chỉ thi hành án và gửi cho cơ quan thi hành án hình sự Công an cấp huyện, Viện kiểm sát cùng cấp, Ủy ban nhân dân cấp xã nơi người chấp hành án cư trú, Sở Tư pháp nơi Tòa án đã ra quyết định thi hành án có trụ sở.

Trên đây là tư vấn của chúng tôi. Nếu còn vướng mắc, chưa rõ hoặc cần hỗ trợ pháp lý khác bạn vui lòng liên hệ bộ phận tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài điện thoại số: 1900.6162 để được giải đáp.

Rất mong nhận được sự hợp tác!

Trân trọng./.

Bộ phận tư vấn pháp luật Hình sự - Công ty luật Minh Khuê