1. Quốc hội lấy phiếu tín nhiệm đối với người giữ các chức vụ nào?

Theo Điều 20 của Nghị quyết 96/2023/QH15 có quy định về việc lấy phiếu tín nhiệm đối với người giữ chức vụ thì có quy định về việc ngưng hiệu lực thi hành đối với Điều 18 của Luật hoạt động giám sát của Quốc hội và Hội đồng nhân dân 2015. Theo đó thì quy định về lấy phiếu tín nhiệm đối với người giữ chức vụ của Quốc hội đã bị ngưng hiệu lực từ ngày 01 tháng 07 năm 2023. Do đó các bạn có thể tham khảo quy định về lấy phiếu tín nhiệm theo quy định tại khoản 1 Điều 18 của Luật hoạt động giám sát của Quốc hội và Hội đồng nhân dân 2015 như sau:

Trong việc đánh giá và xác định sự tin cậy của các nhân vật chủ chốt trong chính phủ, Quốc hội thường thực hiện quy trình phiếu tín nhiệm. Quy trình này nhằm mục đích đánh giá hiệu suất làm việc và lòng trung thành của các quan chức đối với nhân dân và quốc gia. Các vị trí quan trọng thường được Quốc hội đặc biệt quan tâm đến việc tổ chức phiếu tín nhiệm bao gồm:

- Chủ tịch nước, Phó Chủ tịch nước: Là những đứng đầu nhà nước, Chủ tịch nước và Phó Chủ tịch nước đại diện cho quốc gia ở trong và ngoài nước. Sự tin cậy và uy tín của họ có ảnh hưởng lớn đến sự ổn định và phát triển của quốc gia.

- Chủ tịch Quốc hội, Phó Chủ tịch Quốc hội, Ủy viên Ủy ban thường vụ Quốc hội, Chủ tịch Hội đồng dân tộc, Chủ nhiệm Ủy ban của Quốc hội: Đây là những vị trí quan trọng trong cơ cấu lập pháp của quốc gia. Quyết định của họ ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi và lợi ích của nhân dân.

- Thủ tướng Chính phủ, Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ: Đây là những vị trí quan trọng trong hệ thống chính phủ, có trách nhiệm lớn trong việc quản lý và thực hiện các chính sách, dự án quốc gia.

- Chánh án Tòa án nhân dân tối cao, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Tổng Kiểm toán nhà nước: Là những vị trí quan trọng trong hệ thống tư pháp và kiểm toán của quốc gia, đảm bảo tính công bằng và minh bạch trong hệ thống pháp luật và tài chính.

Việc Quốc hội thực hiện phiếu tín nhiệm đối với những vị trí này giúp đánh giá và đảm bảo tính đáng tin cậy và năng lực lãnh đạo của họ. Đồng thời, quy trình này cũng là một biện pháp giám sát quan trọng để đảm bảo trật tự, công bằng và tính dân chủ trong hệ thống chính trị.

 

2. Quốc hội bỏ phiếu tín nhiệm đối với người giữ chức vụ do Quốc hội bầu hoặc phê chuẩn khi nào?

Quy định về việc bỏ phiếu tín nhiệm được quy định cụ thể tại Điều 19 của Luật hoạt động giám sát của Quốc hội và Hội đồng nhân dân 2015. Tuy nhiên thì quy định này đã bị ngưng hiệu lực thi hành bởi Điều 20 của Nghị quyết 96/2023/QH15 có hiệu lực từ ngày 01 tháng 07 năm 2023. Do đó thì các bạn có thể tham khảo nội dung về Quốc hội bỏ phiếu tín nhiệm đối với người giữ chức vụ do Quốc hội bầu hoặc phê chuẩn. Cụ thể sau đây:

Quốc hội, là cơ quan lập pháp đại diện cho ý chí của nhân dân, có trách nhiệm cao cả trong việc giám sát và kiểm soát hoạt động của các quan chức quan trọng trong hệ thống chính trị. Để đảm bảo tính minh bạch, công bằng và dân chủ trong việc xác định sự tin cậy của các nhân vật chủ chốt, Quốc hội thường tiến hành quy trình bỏ phiếu tín nhiệm. Điều này được thực hiện theo các trường hợp sau đây:

- Ủy ban thường vụ Quốc hội đề nghị: Sự đề xuất từ Ủy ban thường vụ Quốc hội thường được coi là một dấu hiệu quan trọng về việc có cần thiết tiến hành phiếu tín nhiệm đối với một quan chức cụ thể hay không. Đây là một biện pháp để đảm bảo rằng những quyết định về việc lựa chọn và duy trì quan chức đều được thực hiện theo quy trình chính thức và có tính công bằng.

- Có kiến nghị của ít nhất hai mươi phần trăm tổng số đại biểu Quốc hội: Quy định này nhấn mạnh vai trò của đại biểu Quốc hội trong việc kiểm soát và giám sát các quan chức chủ chốt. Nếu có đề xuất từ một phần lớn đại diện của Quốc hội, đây là một tín hiệu mạnh mẽ cho thấy sự cần thiết của việc xem xét và đánh giá lại tín nhiệm của một quan chức cụ thể.

- Có kiến nghị của Hội đồng dân tộc hoặc Ủy ban của Quốc hội: Hội đồng dân tộc và các Ủy ban của Quốc hội đại diện cho các lực lượng và cộng đồng đặc biệt trong xã hội. Nếu có kiến nghị từ những tổ chức này, điều này có thể phản ánh nhu cầu và mong muốn của các tầng lớp dân cử và những quan ngại cụ thể về hoạt động của một quan chức.

- Người được lấy phiếu tín nhiệm mà có từ hai phần ba tổng số đại biểu Quốc hội trở lên đánh giá tín nhiệm thấp: Đây là một biện pháp bổ sung, một cơ chế tự động để kích hoạt quy trình phiếu tín nhiệm. Nếu một phần lớn đại diện của Quốc hội đánh giá tín nhiệm của một quan chức là thấp, điều này thường được coi là một dấu hiệu mạnh mẽ cho thấy cần phải tiến hành phiếu tín nhiệm để đảm bảo tính minh bạch và uy tín của hệ thống chính trị.

Trong tất cả các trường hợp trên, việc tiến hành bỏ phiếu tín nhiệm giúp Quốc hội thực hiện trách nhiệm giám sát và bảo vệ lợi ích của nhân dân, đồng thời đảm bảo tính công bằng và tính dân chủ trong quá trình lựa chọn và duy trì các quan chức quan trọng của quốc gia.

 

3. Thẩm quyền của Quốc hội trong việc xem xét kết quả giám sát là gì?

Quy định về thẩm quyền của Quốc hội trong việc xem xét kết quả giám sát được quy định tại Điều 21 của  Luật hoạt động giám sát của Quốc hội và Hội đồng nhân dân 2015. Có quy định cụ thể như sau:

- Ban hành văn bản quy định chi tiết: Dựa trên kết quả của quá trình giám sát, Quốc hội có thể yêu cầu các cơ quan như Ủy ban thường vụ Quốc hội, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, và các cơ quan khác ban hành các văn bản quy định chi tiết, bổ sung, điều chỉnh các quy định của Hiến pháp, luật, nghị quyết của Quốc hội.

- Bãi bỏ văn bản quy phạm pháp luật: Quốc hội có thẩm quyền bãi bỏ một phần hoặc toàn bộ các văn bản quy phạm pháp luật mà không phù hợp hoặc trái với Hiến pháp, luật, nghị quyết của Quốc hội. Điều này bao gồm cả các quyết định và văn bản quy phạm khác của các cơ quan chính phủ và tư pháp.

- Miễn nhiệm và bãi nhiệm các chức vụ quan trọng: Quốc hội có thẩm quyền miễn nhiệm, bãi nhiệm các chức vụ như Chủ tịch nước, Phó Chủ tịch nước, Thủ tướng Chính phủ, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao, và các chức vụ khác do Quốc hội bầu hoặc phê chuẩn.

- Bỏ phiếu tín nhiệm đối với các quan chức: Quốc hội có thể tổ chức phiếu tín nhiệm đối với các quan chức được bầu hoặc phê chuẩn bởi Quốc hội để đánh giá tín nhiệm và hiệu suất làm việc của họ.

- Yêu cầu cơ quan, cá nhân có thẩm quyền xử lý vi phạm pháp luật: Dựa trên kết quả giám sát, Quốc hội có thể yêu cầu các cơ quan và cá nhân có thẩm quyền xử lý các vi phạm pháp luật nghiêm trọng, đảm bảo tính công bằng và minh bạch trong hệ thống pháp luật.

- Ra nghị quyết về chất vấn và kết quả giám sát: Quốc hội có thể ra các nghị quyết về chất vấn và kết quả giám sát chuyên đề, cũng như các nội dung khác thuộc thẩm quyền của mình để điều chỉnh và cải thiện hoạt động của chính phủ và các cơ quan quản lý nhà nước.

Như vậy, thẩm quyền của Quốc hội trong việc xem xét kết quả giám sát là một phần không thể thiếu, đảm bảo tính công bằng, minh bạch và dân chủ trong hệ thống chính trị của một quốc gia.

Trên đây là toàn bộ nội dung bài viết của chúng tôi có liên quan đến bài viết về Quốc hội lấy phiếu tín nhiệm. Nếu như các bạn còn có những vướng mắc vui lòng liên hệ với chúng tôi qua số điện thoại 19006162 hoặc lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ chi tiết nhất

Tham khảo thêm: Hướng dẫn lấy phiếu tín nhiệm đối với chức danh, chức vụ lãnh đạo, quản lý