Định nghĩa Quy hoạch

Quy hoạch là việc phân bố, sắp xếp các hoạt động và các yếu tố sản xuất, dịch vụ và đời sống trên một địa bàn lãnh thổ (quốc gia, vùng, tỉnh, huyện) cho một mục đích nhất định trong một thời kì trung hạn, dài hạn (có chia các giai đoạn) để cụ thể hoá chiến lược phát triển kinh tế - xã hội trên lãnh thổ theo thời gian và là cơ sở để lập các kế hoạch phát triển.

Có nhiều loại quy hoạch ở nhiều cấp độ, phạm vi và lĩnh vực khác nhau, như quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội một vùng lãnh thổ, quy hoạch phát triển một ngành kinh tế - kĩ thuật; quy hoạch cán bộ; quy hoạch đô thị; quy hoạch xây dựng các khu công nghiệp của một tỉnh...

Quy hoạch thường được xây dựng dựa trên chiến lược phát triển của một vùng lãnh thổ hay một ngành, một lĩnh vực theo thời gian và là cơ sở để xây dựng các kế hoạch phát triển ngắn hạn, trung hạn. Việc xây dựng quy hoạch phải dựa trên những ý đồ chiến lược rõ ràng; sự tính toán khoa học, hợp lí những điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội; việc sử dụng có hiệu quả các yếu tố nguồn lực. Do vậy, chất lượng của quy hoạch phụ thuộc rất lớn vào tầm nhìn chiến lược của các cấp và những người có thẩm quyền, công tác điều tra cơ bản và khả năng dự báo về xu hướng phát triển trong tương lai.

Các khái niệm khác liên quan đến quy hoạch

1. Quy hoạch xây dựng là gì?

Theo luật xây dựng năm 2014, quy hoạch xây dựng là việc tổ chức không gian của đô thị, nông thôn và khu chức năng; tổ chức hệ thống công trình hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội; tạo lập môi trường thích hợp cho người dân sống tại các vùng lãnh thổ, đảm bảo kết hợp hài hòa giữa lợi ích quốc gia và lợi ích cộng đồng, đáp ứng mục tiêu phát triển kinh tế – xã hội, quốc phòng, an ninh, bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu. Đồ án quy hoạch xây dựng gồm sơ đồ, bản vẽ, mô hình và thuyết minh.

2. Giấy phép quy hoạch xây dựng là gì?

Giấy phép quy hoạch xây dựng là văn bản do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp cho chủ đầu tư dự án đầu tư xây dựng trong khu chức năng đặc thù làm căn cứ lập quy hoạch chi tiết hoặc lập dự án khi chưa có quy hoạch phân khu, quy hoạch chi tiết xây dựng được phê duyệt.

3. Quy hoạch treo là gì?

Quy hoạch treo được hiểu là tình trạng đất đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền xác định và ghi trong kế hoạch sử dụng đất cho các mục đích nhất định. Mặc dù đã có thông báo sẽ thu hồi đất để thực hiện kế hoạch, tuy nhiên do không thực hiện theo đúng tiến độ nên xếp vào quy hoạch treo. Thông thường thời sau thời hạn 3 năm kể từ ngày công bố kế hoạch mà không thực hiện hay có công bố sửa đổi thì phần đất trên được gọi là đất quy hoạch treo.

4. Bản đồ quy hoạch là gì?

Theo luật Quy hoạch 2017,sơ đồ quy hoạch, bản đồ quy hoạch là bản vẽ thể hiện nội dung quy hoạch.

5. Bản đồ quy hoạch sử dụng đất là gì?

Theo điều 3 Luật đất đai năm 2013, bản đồ quy hoạch sử dụng đất là bản đồ được lập tại thời điểm đầu kỳ quy hoạch, thể hiện sự phân bổ các loại đất tại thời điểm cuối kỳ của quy hoạch đó. Mỗi nhiệm vụ quy hoạch sẽ sử dụng một loại bản đồ với tỉ lệ tương ứng hợp với đặc trưng khu vực đó.

Quy hoạch sử dụng đất là gì?

Quy hoạch sử dụng đất là việc lên kế hoạch phân bổ và xác định một vùng đất đai để sử dụng cho một mục đích nhất định chẳng hạn như để sử dụng cho mục tiêu bảo vệ quốc phòng an ninh, bảo vệ môi trường và thích ứng với những thay đổi tiêu cực của khí hậu, phát triển kinh tế – xã hội đồng thời có những thay đổi, định hướng sử dụng quỹ đất phù hợp nhu cầu sử dụng đất của từng ngành, từng lĩnh vực ở từng địa phương. Việc định hướng như vậy được áp dụng với từng vùng kinh tế, trong một khoảng thời gian xác định, và được phân chia thành từng kỳ quy hoạch sử dụng đất cụ thể.

Đất quy hoạch là gì?

Đất quy hoạch chính là vùng đất nằm trong kế hoạch sử dụng đất ở từng địa phương, phân theo từng mục đích sử dụng và được chia thành từng kỳ trong một khoảng thời gian nhất định. Ví dụ một số quy hoạch đất đai phổ biến như là quy hoạch xây dựng khu dân cư, quy hoạch đường sắt, quy hoạch làm đường giao thông…

Việc quy hoạch này được đưa ra để hoạch định chính sách, phát triển kinh tế địa phương, đảm bảo việc sử dụng quỹ đất một cách có hiệu quả và đây cũng là cơ sở để Nhà nước giao đất, cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, cho phép chuyển mục đích sử dụng đất, hay là cơ sở để Nhà nước thực hiện việc đền bù về đất, chi phí về đất cho người dân khi có quy hoạch cần thu hồi đất.

Ở mỗi địa phương đều có quy hoạch kế hoạch sử dụng đất dựa trên quỹ đất cũng như là tình hình sử dụng đất thực tế ở địa phương, và kế hoạch này cũng có thể thay đổi theo từng thời kỳ để đảm bảo sự phát triển phù hợp nhất.

Tại sao cần xem xét quy hoạch trước khi mua

Có nên xem quy hoạch đất ở trước khi mua nhà là một câu hỏi được nhiều người quan tâm. Như đã nói ở trên, thông qua bản đồ quy hoạch bạn sẽ biết được vị trí lô đất bạn muốn mua thuộc diện quy hoạch là gì (đất ở, quy hoạch khu công nghiệp, đất quy hoạch cây xanh đô thị,..). Từ đó, tùy theo mục đích mua của bạn để có sự lựa chọn khu đất cho phù hợp.

Bên cạnh đó nếu bạn mua đất nằm trong khu quy hoạch đất giao thông, đất quy hoạch công viên cây xanh,… thì bạn sẽ rơi vào trạng bị từ chối xây dựng nhà ở hoặc bị buộc phải dỡ bỏ giải phóng mặt bằng vì những mục đích công cộng.

Do đó trước khi mua, bạn cần phải xem xét quy hoạch, nếu không bạn sẽ dễ rơi vào tình trạng thiệt hại một số tiền lớn.

Ý nghĩa các bản đồ quy hoạch hiện nay

1. Quy hoạch 1/2000 là gì?

Quy hoạch 1 2000 là bản đồ quy hoạch phân khu tỷ lệ 1/2000 nhằm phân chia và xác định chức năng sử dụng đất và mạng lưới công trình hạ tầng nhằm cụ thể hóa nội dung của quy hoạch chung đô thị, định hướng quy hoạch một khu đô thị trên cả một khu vực rộng lớn. Bản quy hoạch này có giá trị pháp lý cao, là căn cứ để giải quyết tranh tụng.

Đây cũng có thể gọi là bản quy hoạch phân khu. Vậy quy hoạch phân khu là gì? Nó giúp xác định phạm vi ranh giới, diện tích, tính chất khu vực lập quy hoạch, chỉ tiêu dự kiến về dân số, sử dụng đất, hạ tầng xã hội, hạ tầng kỹ thuật. Để đảm bảo phù hợp về không gian kiến trúc, đầu nối hạ tầng kỹ thuật với quy hoạch chung đã được phê duyệt và các khu vực xung quanh.

2. Quy hoạch chi tiết 1/500 là gì?

Bản đồ quy hoạch chi tiết sẽ bố trí cụ thể tất cả các công trình trên đất. Về hạ tầng kỹ thuật, quy hoạch chi tiết bố trí đến từng ranh giới lô đất. Vậy thiết kế quy hoạch 1/500 là gì?

1/500 còn được gọi là bản đồ quy hoạch chi tiết tỉ lệ 1/500. Bản đồ này là hình thức triển khai hóa một cách cụ thể về quy hoạch tỷ lệ 1/2000. Bản đồ này cũng được coi là một cơ sở để lập nên được các dự án xây dựng khác khi đã có đầy đủ giấy tờ cấp phép cũng như các nhà quản lý đầu tư xây dựng. Bản đồ quy hoạch 1 500 cụ thể hóa nội dung quy hoạch phân khu và quy hoạch chung.

Một cách nói khác, bản đồ quy hoạch chi tiết 1/500 chính là quy hoạch tổng mặt bằng của các dự án đầu tư xây dựng. Là cơ sở để định vị công trình, thiết kế cơ sở, thiết kế kỹ thuật xây dựng công trình và thực hiện xây dựng.

Một bản đồ quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 sẽ bao gồm các thông tin về quy hoạch chung, vùng, quy hoạch chi tiết và cả thiết kế đô thị. Khi chủ đầu tư muốn thực hiện xin phê duyệt chi tiết tỉ lệ 1/500 cần đầy đủ các hồ sơ liên quan, từ đó tạo cơ sở để được xét duyệt. Trình tự lập quy hoạch chi tiết 1/500 và Các hồ sơ cần có để xin 1/500 được kể đến như:

  • Tờ trình đề nghị được thẩm định
  • Có quyết định phê duyệt của chủ đầu tư
  • Cơ quan tổ chức lập quy hoạch đô thị
  • Các văn bản, giấy tờ cung cấp thông tin quy hoạch của cơ quan đã có thẩm quyền hay những chứng chỉ liên quan đến quy hoạch
  • Bảng biểu thống kê
  • Phụ lục và hình ảnh minh họa về khu đất.
  • Bản đồ
  • Toàn bộ phạm vi khu vực đã lập quy hoạch tỷ lệ 1 500.

3. Những dự án nào phải lập quy hoạch tỷ lệ 1/500

Câu hỏi được đặt ra là khi nào cần quy hoạch 1 500? Các loại công trình và dự án cần có Phê duyệt quy hoạch tỷ lệ 1/500 được nhà nước và bộ luật đất đai quy định rõ ràng và chi tiết. Cụ thể “Đối với dự án đầu tư xây dựng do một chủ đầu tư tổ chức thực hiện có quy mô nhỏ hơn 5 ha (nhỏ hơn 2 ha đối với dự án đầu tư xây dựng nhà ở chung cư). Thì có thể lập dự án đầu tư xây dựng mà không phải lập quy hoạch chi tiết”.

Như những quy định trên. Thì các dự án nêu trên sẽ chỉ lập bản đồ quy hoạch tổng mặt bằng, phương án kiến trúc công trình, giải pháp về hạ tầng kỹ thuật trong nội dung thiết kế cơ sở phải phù hợp với quy hoạch phân khu. Bảo đảm sự đấu nối hạ tầng kỹ thuật và phù hợp với không gian kiến trúc với khu vực xung quanh.

Nhưng mặt khác, khi chủ đầu tư triển khai lập dự án. Phòng chuyên môn và Sở Xây dựng sẽ yêu cầu phải lập quy hoạch xây dựng chi tiết 1/500. Với quan điểm, dự án khu dân cư chủ đầu tư là các hộ dân. Vì vậy sẽ có nhiều chủ đầu tư nên dù dự án có quy mô nhỏ hơn 5 ha thì vẫn phải lập quy hoạch xây dựng chi tiết 1/500.

4. Một số bản đồ quy hoạch khác

  • Bản đồ quy hoạch chung 1/5000 nhằm xác định tính chất, vai trò của đô thị để khai thác tiềm năng, động lực phát triển, hướng phát triển, mở rộng đô thị, bố trí hệ thống hạ tầng xã hội, hạ tầng kỹ thuật đô thị cả nội thị và ngoại thị.
  • Tùy mỗi dự án quy hoạch sẽ có một tỷ lệ tương ứng. Nói chung bản đồ quy hoạch sẽ chia thành 3 loại như trên quy hoạch chung, quy hoạch phân khu và quy hoạch chi tiết. Mỗi loại quy hoạch sẽ có 1 tỷ lệ riêng chẳng hạn, tỷ lệ cho đồ án quy hoạch thành phố trực thuộc trung ương là 1/25.000 hoặc 1/50.000 còn của thị trấn là 1/5.000 hoặc 1/10.000.

Tại sao quy hoạch bắt buộc phải có bản đồ

Theo quy định của pháp luật thì khi quy hoạch bắt buộc phải có bản đồ. Đây là một trong các yếu tố quan trọng của nội dung trong đồ án quy hoạch. Đồ án quy hoạch đô thị là tài liệu thể hiện nội dung của quy hoạch đô thị, bao gồm các bản vẽ, mô hình, thuyết minh và quy định quản lý theo quy hoạch đô thị.

Mỗi bản đồ có một ý nghĩa, nhiệm vụ riêng và được sử dụng tùy thuộc vào từng giai đoạn. Bên cạnh đó nó còn mang giá trị pháp lý cao, là căn cứ để đưa ra quyết định khi có các phát sinh tranh chấp, kiện tụng xảy ra.

(sưu tầm và chọn lọc)