1. Hoạt động lấn biển được hiểu như thế nào?

Theo Nghị định 42/2024/NĐ-CP, lấn biển được định nghĩa là hoạt động mở rộng diện tích đất liền ra phía biển thuộc vùng biển Việt Nam, tính từ đường mép nước biển thấp nhất trung bình trong nhiều năm. Hoạt động này mang tầm nhìn chiến lược, góp phần mở rộng bờ cõi, tạo lập không gian phát triển mới cho đất nước, đồng thời bảo vệ vùng ven biển và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Tuy nhiên, hoạt động lấn biển cũng cần được thực hiện một cách khoa học, có trách nhiệm và tuân thủ quy hoạch. Cần đảm bảo bảo vệ môi trường biển, hệ sinh thái và tránh ảnh hưởng tiêu cực đến các hoạt động khác ven biển.

 

2. Thủ tục giao đất, cho thuê đất khu vực biển để lấn biển mới nhất 2024

Nghị định 42/2024/NĐ-CP quy định cụ thể về việc giao đất, cho thuê đất và khu vực biển để thực hiện hoạt động lấn biển, đảm bảo tính minh bạch, hiệu quả và tuân thủ đúng quy định pháp luật.

- Đối với dự án đầu tư lấn biển hoặc dự án đầu tư có hạng mục lấn biển bằng nguồn vốn đầu tư công: Thủ tục giao đất, cho thuê đất sẽ thực hiện theo quy định tại khoản 3 Điều 68 Nghị định 43/2014/NĐ-CP. Quy trình này bao gồm các bước cụ thể như lập hồ sơ đề nghị giao đất, cho thuê đất; thẩm định hồ sơ; ra quyết định giao đất, cho thuê đất; ký hợp đồng giao đất, cho thuê đất và các thủ tục khác theo quy định. Việc giao đất, cho thuê đất cần đảm bảo các nguyên tắc: công khai, minh bạch, tiết kiệm, hiệu quả và tuân thủ đúng quy định của pháp luật về đất đai.

- Trường hợp dự án đầu tư lấn biển hoặc dự án đầu tư có hạng mục lấn biển để phát triển quỹ đất: Sau khi hoàn thành lấn biển và được nghiệm thu theo quy định, chủ đầu tư dự án lấn biển có trách nhiệm bàn giao toàn bộ diện tích đất lấn biển, công trình xây dựng (nếu có) cho cơ quan nhà nước có thẩm quyền. Cơ quan nhà nước có thẩm quyền sẽ thực hiện giao đất, cho thuê đất cho các tổ chức, cá nhân sử dụng theo quy định của pháp luật về đất đai. Việc giao đất, cho thuê đất cần đảm bảo phù hợp với mục đích sử dụng đất, quy hoạch và các tiêu chuẩn, quy định liên quan.

- Nghị định 42/2024/NĐ-CP quy định chi tiết về trình tự, thủ tục giao đất, cho thuê đất cho dự án đầu tư lấn biển hoặc dự án đầu tư có hạng mục lấn biển sử dụng nguồn vốn ngoài nhà nước đầu tư công và dự án sử dụng vốn khác, đảm bảo tính minh bạch, hiệu quả và tuân thủ đúng quy định pháp luật.

+ Trường hợp giao đất, cho thuê đất thông qua hình thức đấu giá quyền sử dụng đất: Áp dụng trình tự, thủ tục quy định tại khoản 5 Điều 68 Nghị định 43/2014/NĐ-CP và khoản 21 Điều 1 Nghị định 148/2020/NĐ-CP. Bao gồm các bước: lập hồ sơ, thông báo tổ chức đấu giá, tổ chức đấu giá, lập biên bản kết quả đấu giá, ký hợp đồng giao đất, cho thuê đất và các thủ tục khác theo quy định.

+ Trường hợp giao đất, cho thuê đất đối với trường hợp lựa chọn nhà đầu tư thông qua hình thức đấu thầu theo quy định của pháp luật về đấu thầu hoặc trường hợp được chấp thuận nhà đầu tư theo quy định tại khoản 3 Điều 29 Luật Đầu tư 2020: Áp dụng trình tự, thủ tục giao đất, cho thuê đất quy định tại khoản 3 Điều 68 Nghị định 43/2014/NĐ-CP. Bao gồm các bước: lập hồ sơ đề nghị giao đất, cho thuê đất; thẩm định hồ sơ; ra quyết định giao đất, cho thuê đất; ký hợp đồng giao đất, cho thuê đất và các thủ tục khác theo quy định.

- Trường hợp giao đất, cho thuê đất không thông qua hình thức đấu giá quyền sử dụng đất: Thực hiện theo trình tự, thủ tục quy định tại khoản 3 Điều 68 Nghị định 43/2014/NĐ-CP. Bao gồm các bước: lập hồ sơ đề nghị giao đất, cho thuê đất; thẩm định hồ sơ; ra quyết định giao đất, cho thuê đất; ký hợp đồng giao đất, cho thuê đất và các thủ tục khác theo quy định.

- Hồ sơ xin giao đất, cho thuê đất, giao khu vực biển để lấn biển: Chủ đầu tư dự án đầu tư lấn biển hoặc dự án đầu tư có hạng mục lấn biển khi nộp hồ sơ xin giao đất, cho thuê đất, giao khu vực biển cần kèm theo dự án đầu tư lấn biển hoặc hạng mục lấn biển của dự án đầu tư đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt.

- Quyết định giao đất, cho thuê đất đồng thời với giao khu vực biển để lấn biển: Ủy ban nhân dân cấp tỉnh có thẩm quyền quyết định giao đất, cho thuê đất đồng thời với giao khu vực biển để lấn biển. Chủ đầu tư dự án đầu tư lấn biển hoặc dự án đầu tư có hạng mục lấn biển không phải nộp tiền sử dụng khu vực biển để thực hiện hoạt động lấn biển.

- Mẫu đơn và quyết định giao đất, cho thuê đất, giao khu vực biển để lấn biển: Đơn xin giao đất, cho thuê đất đồng thời giao khu vực biển để lấn biển; Quyết định giao đất đồng thời giao khu vực biển để lấn biển; Quyết định cho thuê đất đồng thời giao khu vực biển để lấn biển được thực hiện theo Mẫu số 01, 02 và 03 kèm theo Nghị định 42/2024/NĐ-CP.

- Thời điểm xác định người sử dụng đất phải đưa đất vào sử dụng: Thời điểm xác định người sử dụng đất phải đưa đất vào sử dụng được tính từ ngày có thông báo chấp thuận kết quả nghiệm thu đối với toàn bộ hoặc từng phần diện tích đã hoàn thành lấn biển theo tiến độ của dự án đầu tư lấn biển hoặc hạng mục lấn biển trong dự án đầu tư.

 

3. Hoạt động lấn biển theo Luật Đất đai năm 2024 được quy định ra sao?

Điều 190 Luật Đất đai 2024 đánh dấu một bước tiến quan trọng trong việc thúc đẩy hoạt động lấn biển tại Việt Nam, tạo điều kiện thu hút nguồn lực và phát triển kinh tế biển hiệu quả. 

- Khuyến khích hoạt động lấn biển: Nhà nước khuyến khích các tổ chức, cá nhân sử dụng vốn, kỹ thuật, công nghệ tiên tiến để thực hiện các hoạt động lấn biển, góp phần mở rộng diện tích đất liền, phát triển kinh tế biển và bảo vệ bờ biển. Chính sách hỗ trợ, ưu đãi cho nhà đầu tư thực hiện hoạt động lấn biển sẽ được ban hành theo quy định của pháp luật, tạo môi trường đầu tư thuận lợi, thu hút nguồn vốn cho các dự án lấn biển tiềm năng.

- Quản lý khu vực biển lấn biển: Khu vực biển được xác định để thực hiện hoạt động lấn biển phải nằm trong quy hoạch sử dụng đất đã được phê duyệt và dự án đầu tư đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền chấp thuận, quyết định chủ trương đầu tư. Việc quản lý, sử dụng khu vực biển để thực hiện hoạt động lấn biển sẽ được thực hiện theo quy định đối với đất đai trên đất liền, đảm bảo tính thống nhất, minh bạch và hiệu quả.

- Giao khu vực biển đồng thời với giao đất, cho thuê đất: Việc giao khu vực biển để thực hiện hoạt động lấn biển sẽ được tiến hành đồng thời với việc giao đất, cho thuê đất để thực hiện dự án đầu tư. Điều này giúp đơn giản hóa thủ tục hành chính, tạo thuận lợi cho nhà đầu tư trong việc triển khai dự án.

- Lấn biển là hoạt động mang tầm nhìn chiến lược, góp phần mở rộng bờ cõi, tạo dựng không gian phát triển mới cho đất nước. Tuy nhiên, để đảm bảo an ninh, phát triển bền vững và hài hòa lợi ích, hoạt động lấn biển cần tuân thủ những nguyên tắc sau:

+ Bảo vệ chủ quyền và lợi ích quốc gia: Lấn biển phải được thực hiện trên cơ sở bảo đảm quốc phòng, an ninh, chủ quyền, quyền chủ quyền, quyền tài phán và lợi ích quốc gia trên biển. Tuân thủ quy định của pháp luật Việt Nam và các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên liên quan đến hoạt động lấn biển.

+ Phát triển bền vững và bảo vệ môi trường: Lấn biển phải được thực hiện dựa trên cơ sở đánh giá đầy đủ về kinh tế, xã hội, môi trường. Đảm bảo phát triển bền vững, đa dạng sinh học, các yếu tố tự nhiên, tác động của thiên tai, biến đổi khí hậu và nước biển dâng. Ưu tiên sử dụng các giải pháp công nghệ tiên tiến, thân thiện với môi trường để hạn chế tác động tiêu cực đến hệ sinh thái biển.

+ Phù hợp quy hoạch và hài hòa lợi ích: Lấn biển phải phù hợp với quy hoạch tỉnh, quy hoạch sử dụng đất cấp huyện, quy hoạch xây dựng hoặc quy hoạch đô thị đã được phê duyệt. Khai thác, sử dụng hiệu quả tài nguyên biển, bảo đảm hài hòa lợi ích của tổ chức, cá nhân thực hiện hoạt động lấn biển và tổ chức, cá nhân khác có liên quan. Bảo đảm quyền tiếp cận với biển của người dân, cộng đồng, góp phần nâng cao đời sống cho người dân ven biển.

+ Quản lý chặt chẽ và minh bạch: Hoạt động lấn biển phải được lập thành dự án đầu tư hoặc hạng mục của dự án đầu tư theo quy định của pháp luật. Cần có sự quản lý chặt chẽ, minh bạch từ phía cơ quan nhà nước có thẩm quyền để đảm bảo hoạt động lấn biển được thực hiện đúng quy định, hiệu quả và an toàn.

- Theo quy định của pháp luật Việt Nam, hoạt động lấn biển tại một số khu vực đặc biệt cần được thực hiện theo thủ tục đặc biệt và có sự chấp thuận của các cơ quan có thẩm quyền cao nhất, bao gồm Quốc hội và Thủ tướng Chính phủ. Việc áp dụng quy định chặt chẽ này nhằm đảm bảo an ninh quốc phòng, bảo vệ môi trường và các giá trị văn hóa, lịch sử quan trọng của đất nước.

+ Khu vực bảo vệ di tích lịch sử - văn hóa, danh lam thắng cảnh: Lấn biển tại các khu vực này có thể ảnh hưởng đến giá trị lịch sử, văn hóa và cảnh quan thiên nhiên, do đó cần có sự đánh giá và cân nhắc kỹ lưỡng trước khi thực hiện.

+ Di sản thiên nhiên: Di sản thiên nhiên là những giá trị độc đáo và quý hiếm của môi trường, đóng vai trò quan trọng trong việc bảo tồn đa dạng sinh học và thúc đẩy phát triển bền vững. Lấn biển tại các khu vực này có thể gây ra những tác động tiêu cực đến môi trường và hệ sinh thái, do đó cần được kiểm soát chặt chẽ.

+ Vườn quốc gia, khu dự trữ thiên nhiên, khu bảo tồn loài - sinh cảnh, khu bảo vệ cảnh quan, vùng đất ngập nước quan trọng: Đây là những khu vực được bảo vệ đặc biệt bởi hệ sinh thái đa dạng và giá trị môi trường cao. Hoạt động lấn biển tại các khu vực này có thể ảnh hưởng đến sự cân bằng sinh thái và chức năng bảo vệ môi trường, do đó cần được hạn chế tối đa.

+ Khu bảo tồn biển, khu bảo vệ nguồn lợi thủy sản, cảng cá, khu neo đậu tránh trú bão cho tàu cá: Lấn biển tại các khu vực này có thể ảnh hưởng đến hoạt động đánh bắt thủy sản, bảo vệ nguồn lợi thủy sản và an toàn hàng hải, do đó cần được cân nhắc kỹ lưỡng và có biện pháp đảm bảo an toàn, hiệu quả.

+ Khu vực cảng biển, vùng nước trước cầu cảng, vùng quay trở tàu, khu neo đậu, khu chuyển tải, khu tránh bão, vùng đón trả hoa tiêu, vùng kiểm dịch, luồng hàng hải, vùng nước để xây công trình phụ trợ khác: Lấn biển tại các khu vực này có thể ảnh hưởng đến hoạt động vận tải biển, an ninh hàng hải và phát triển kinh tế biển, do đó cần được quy hoạch và quản lý chặt chẽ.

+ Cửa sông và các khu vực đã được quy hoạch, sử dụng vào mục đích quốc phòng, an ninh: Lấn biển tại các khu vực này có thể ảnh hưởng đến an ninh quốc phòng và trật tự xã hội, do đó cần được kiểm soát chặt chẽ và có sự đồng ý của các cơ quan chức năng liên quan.

- Hoạt động lấn biển đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển kinh tế biển, mở rộng diện tích đất liền và bảo vệ bờ biển. Tuy nhiên, để đảm bảo hoạt động này được thực hiện hiệu quả, bền vững và an toàn, cần có sự phân công trách nhiệm quản lý nhà nước rõ ràng giữa các cấp, các ngành.

+ Bộ Tài nguyên và Môi trường đóng vai trò trung tâm trong việc quản lý nhà nước về hoạt động lấn biển. Bộ có trách nhiệm: Giúp Chính phủ thống nhất quản lý nhà nước về hoạt động lấn biển. Thanh tra, kiểm tra hoạt động lấn biển trên toàn quốc. Ban hành, hướng dẫn, kiểm tra việc thực hiện quy định, tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật và định mức kinh tế - kỹ thuật liên quan đến hoạt động lấn biển. Quản lý khu vực lấn biển theo quy định của pháp luật.

+ Bộ, cơ quan ngang Bộ trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của mình, có trách nhiệm: Quản lý, kiểm tra hoạt động lấn biển thuộc lĩnh vực do mình quản lý. Ban hành, hướng dẫn, kiểm tra việc thực hiện quy định, tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật và định mức kinh tế - kỹ thuật liên quan đến hoạt động lấn biển thuộc lĩnh vực do mình quản lý.

+ Ủy ban nhân dân cấp tỉnh có trách nhiệm: Quản lý hoạt động lấn biển trên địa bàn tỉnh. Giao đất, cho thuê đất để lấn biển theo quy định của pháp luật. Thanh tra, kiểm tra hoạt động lấn biển trên địa bàn tỉnh. Quản lý, sử dụng khu vực lấn biển trên địa bàn tỉnh theo quy định của pháp luật.

Ngoài ra, có thể tham khảo: Việc lấn biển chỉ được thực hiện khi được chấp thuận chủ trương đầu tư. Còn khúc mắc, liên hệ 1900.6162 hoặc gửi email tới: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ. Xin cảm ơn.