1. Tư vấn thủ tục xác nhận cha cho con ngoài giá thú?

Thưa luật sư, tôi có một vấn đề mong luật sư giải đáp: Tôi và người ý có quan hệ ngoài, cô ý có thai với tôi trước khi lấy chồng. Và bây giờ tôi muốn nhận lại đứa con, hiện tại là cô ý chuẩn bị ly hôn, tôi phải làm gì? Tôi xin chân thành cảm ơn và rất mong sự phản hồi từ các Quý Luật sư Công ty tư vấn Luật Minh Khuê!

Người gửi: Thang

Trả lời:

Căn cứ Điều 91 Luật hôn nhân và gia đình năm 2014 quy định về quyền nhận con như sau:

"1. Cha, mẹ có quyền nhận con, kể cả trong trường hợp con đã chết.

2. Trong trường hợp người đang có vợ, chồng mà nhận con thì việc nhận con không cần phải có sự đồng ý của người kia."

Theo thông tin bạn cung cấp, đứa trẻ hiện tại vẫn đang sinh sống cùng người mẹ đẻ. Việc bạn nhận lại con của mình là hoàn toàn tự nguyện, chính đáng và đúng quy định của pháp luật. Tuy nhiên, bạn không nói rõ về việc bạn nhận lại con có phát sinh tranh chấp gì không? Con của bạn đã đăng ký khai sinh hay chưa? Phần cha trên giấy khai sinh nếu đã đăng ký khai sinh đứng tên của chồng cô ấy hay đang bỏ trống? Bởi lẽ, Điều 88 Luật hôn nhân và gia đình năm 2014:

"Điều 88. Xác định cha, mẹ

1. Con sinh ra trong thời kỳ hôn nhân hoặc do người vợ có thai trong thời kỳ hôn nhân là con chung của vợ chồng.

Con được sinh ra trong thời hạn 300 ngày kể từ thời điểm chấm dứt hôn nhân được coi là con do người vợ có thai trong thời kỳ hôn nhân.

Con sinh ra trước ngày đăng ký kết hôn và được cha mẹ thừa nhận là con chung của vợ chồng.

2. Trong trường hợp cha, mẹ không thừa nhận con thì phải có chứng cứ và phải được Tòa án xác định."

Vì con sinh ra trong thời kỳ hôn nhân hoặc sinh ra trong thời hạn 300 ngày kể từ thời điểm chấm dứt hôn nhân là con chung của hai vợ chồng, theo quy định của pháp luật, người chồng hợp pháp của cô ấy mặc nhiên được xác định là cha của đứa bé, chồng hợp pháp của cô ấy không thừa nhận cháu bé là con của anh ấy phải có chứng cứ và được Tòa án xác định, chưa kể đển trường hợp anh ấy đồng ý thừa nhận đây là con chung của hai vợ chồng họ. Chính vì vậy, trong trường hợp này bạn hoàn toàn có thể nhận lại con của mình khi và chỉ khi người chồng của cô ấy làm đơn yêu cầu không thừa nhận quan hệ cha con đối với đứa con này hoặc tự bạn làm đơn yêu cầu Tòa án xác định quan hệ cha - con cho bạn.

Hồ sơ yêu cầu Tòa án xác định quan hệ cha con:

- Đơn khởi kiện (trong trường hợp có tranh chấp) hoặc Đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự (áp dụng trong trường hợp không có tranh chấp);

- Bản sao có công chứng hoặc chứng thực Chứng minh nhân dân/Căn cước công dân/Hộ chiếu của bạn;

- Bản sao sổ hộ khẩu của bạn có công chứng hoặc chứng thực;

- Văn bản, giấy tờ chứng minh mối quan hệ cha - con của bạn và cháu bé như: Kết quả giám định ADN, thư từ, tài liệu, phim ảnh, người làm chứng,...

Trong thời gian 04 tháng đến 06 tháng toà án sẽ giải quyết vấn đề này cho bạn.

2. Nhận cha con ngoài giá thú có ảnh hưởng đến tình trạng hôn nhân không?

Kính chào luật sư. Tôi xin hỏi: Tôi và chồng tôi đã ly hôn 10 năm nay nhưng năm 2012 đã quay lại và có một cháu nhưng tôi không làm giấy đăng ký kết hôn lại, nên giờ con tôi mang họ tôi. Hiện nay, gia đình chồng tôi muốn làm thủ tục nhận con và đổi họ cho cháu mang họ bố. Nếu như tôi đồng ý thì có ảnh hưởng hay liên quan gì đến tình trạng hôn nhân của tôi không? Vì tôi không sống cùng chồng tôi nữa và cũng không có ý định làm lại đăng ký kết hôn với người chồng này nữa. Xin cảm ơn luật sư đã tư vấn!

Trả lời:

Theo như bạn nêu thì hai bạn đã ly hôn và có con với nhau nhưng không thực hiện đăng ký kết hôn lại nên con bạn là con ngoài giá thú. Lúc này, cháu hoàn toàn có quyền được đăng ký khai sinh, cũng như cháu có quyền được có họ tên cha trong giấy khai sinh và mang họ cha sau khi làm thủ tục nhận cha con. Khi thực hiện thủ tục nhận cha con này không ảnh hưởng gì đến tình trạng hôn nhân của bạn khi bạn đã ly hôn và chưa làm thủ tục đăng ký kết hôn lại vì về mặt pháp lý thì hai bạn không có quan hệ hôn nhân.

Về trình tự, thủ tục xác nhận quan hệ cha - con cũng như thay đổi họ con từ họ của mẹ sang họ của cha bạn vui lòng tham khảo bài viết sau: Tư vấn thủ tục thay đổi họ tên cho con từ họ của mẹ sang họ của cha?

>> Tham khảo bài viết liên quan: Thủ tục đăng ký khai sinh cho con ngoài giá thú như thế nào?

3. Quy định của pháp luật hiện hành về việc nhận cha cho con ngoài giá thú có yếu tố nước ngoài?

Thưa luật sư, em có người bạn trai có quốc tịch Úc, cách đây 03 năm bạn trai có một con gái với bạn gái cũ quốc tịch Việt Nam, hai người đó chưa có kết hôn. Nay bé gái khoảng 3 tuổi, bạn gái cũ đã đồng ý cho bạn trai nhận con và làm lại thủ tục giấy khai sinh. Quê bạn gái ở Cam Ranh. Luật sư cho em hỏi là, hiện giờ bạn trai em cần chuẩn bị những thủ tục giấy tờ gì? Có phải xét nghiệm ADN? Xét nghiệm ở đâu? Kết quả xét nghiệm mấy ngày thì có? Xét nghiệm xong thì họ sẽ gửi thẳng về Sở Tư pháp ở Cam Ranh hay bạn trai em phải chờ lấy rồi mới đi Cam Ranh làm hồ sơ? Hộ chiếu của bạn trai em có cần dịch thuật hay công chứng? Nếu công chứng thì công chứng ở đâu? Sau đó, bạn em phải tới Sở Tư pháp để làm hồ sơ? Thời hạn xem xét có nhanh không? Khi là hồ sơ bạn trai em có quyền yêu cầu đổi họ cho con gái từ họ mẹ sang họ bố không?
Em xin chân thành cảm ơn luật sư!

Tư vấn thủ tục xác nhận cha cho con ngoài giá thú?

4. Thủ tục để thực hiện việc nhận cha - con ngoài giá thú có yếu tố nước ngoài?

Chào Luật sư! Tôi là người Việt Nam và bạn trai là người Đài Loan. Chúng tôi đang sống và làm việc tại Việt Nam, đã qua lại với nhau hơn 8 năm, đã có với nhau một cháu trai 6 tuổi, mà chưa đăng ký kết hôn. Vì anh ấy đã có gia đình bên đó, hiện giấy khai sinh của cháu đang thuộc họ mẹ và phần về thông tin người cha được để trống. Nay tôi muốn bổ sung tên cha vào giấy khai sinh của con theo cha nhận con ngoài giá thú và bé vẫn mang họ tôi. Vậy tôi và cha cháu cần làm gì để hoàn tất thủ tục này mà không ảnh hưởng cũng như không cho gia đình anh ấy biết?
Mong luật sư tư vấn giúp tôi !

Thủ tục nhận cha, con ngoài giá thú có yếu tố nước ngoài

Tư vấn thủ tục xác nhận cha cho con ngoài giá thú - Ảnh minh họa

Trả lời:

Căn cứ Điều 128 Luật hôn nhân và gia đình mới năm 2014 số 52/2014/QH13 quy định về việc xác định cha. mẹ, con có yếu tố nước ngoài như sau:

"1. Cơ quan đăng ký hộ tịch Việt Nam có thẩm quyền giải quyết việc xác định cha, mẹ, con mà không có tranh chấp giữa công dân Việt Nam với người nước ngoài, giữa công dân Việt Nam với nhau mà ít nhất một bên định cư ở nước ngoài, giữa người nước ngoài với nhau mà ít nhất một bên thường trú tại Việt Nam theo quy định của pháp luật về hộ tịch.

2. Tòa án có thẩm quyền của Việt Nam giải quyết việc xác định cha, mẹ, con có yếu tố nước ngoài đối với trường hợp quy định tại khoản 2 Điều 88, Điều 89, Điều 90, khoản 1, khoản 5 Điều 97, khoản 3, khoản 5 Điều 98 và Điều 99 của Luật này; các trường hợp khác có tranh chấp."

Dẫn chiếu đến Luật Hộ tịch năm 2014 quy định:

"Điều 43. Thẩm quyền đăng ký nhận cha, mẹ, con

Ủy ban nhân dân cấp huyện nơi cư trú của người được nhận là cha, mẹ, con thực hiện đăng ký nhận cha, mẹ, con giữa công dân Việt Nam với người nước ngoài; giữa công dân Việt Nam cư trú ở trong nước với công dân Việt Nam định cư ở nước ngoài; giữa công dân Việt Nam định cư ở nước ngoài với nhau; giữa công dân Việt Nam đồng thời có quốc tịch nước ngoài với công dân Việt Nam hoặc với người nước ngoài; giữa người nước ngoài với nhau mà một hoặc cả hai bên thường trú tại Việt Nam.

Điều 44. Thủ tục đăng ký nhận cha, mẹ, con

1. Người yêu cầu đăng ký nhận cha, mẹ, con nộp tờ khai theo mẫu quy định và giấy tờ, đồ vật hoặc các chứng cứ khác để chứng minh quan hệ cha con hoặc mẹ con cho cơ quan đăng ký hộ tịch. Trường hợp đăng ký nhận cha, mẹ, con giữa công dân Việt Nam với người nước ngoài hoặc giữa người nước ngoài với nhau thì người nước ngoài phải nộp thêm bản sao hộ chiếu hoặc giấy tờ có giá trị thay hộ chiếu để chứng minh về nhân thân.

2. Trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày nhận đủ giấy tờ theo quy định tại khoản 1 Điều này, công chức làm công tác hộ tịch xác minh, niêm yết việc nhận cha, mẹ, con tại trụ sở Ủy ban nhân dân cấp huyện trong thời gian 07 ngày liên tục, đồng thời gửi văn bản đề nghị Ủy ban nhân dân cấp xã nơi thường trú của người được nhận là cha, mẹ, con niêm yết trong thời gian 07 ngày liên tục tại trụ sở Ủy ban nhân dân cấp xã.

3. Phòng Tư pháp báo cáo và đề xuất Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện quyết định việc đăng ký nhận cha, mẹ, con, nếu thấy đủ điều kiện thì Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện giải quyết.

4. Khi đăng ký nhận cha, mẹ, con các bên phải có mặt; công chức làm công tác hộ tịch ghi vào Sổ hộ tịch, cùng các bên ký vào Sổ hộ tịch. Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện cấp trích lục cho các bên."

Chứng cứ để chứng minh quan hệ cha, mẹ, con được hướng dẫn bởi Điều 11 Thông tư số 15/2015/TT-BTP hướng dẫn luật hộ tịch và NĐ 123/2015/ NĐ-CP :

"Điều 11. Chứng cứ chứng minh quan hệ cha, mẹ, con

Chứng cứ để chứng minh quan hệ cha, mẹ, con theo quy định tại khoản 1 Điều 25 và khoản 1 Điều 44 của Luật hộ tịch gồm một trong các giấy tờ, tài liệu sau đây:

1. Văn bản của cơ quan y tế, cơ quan giám định hoặc cơ quan khác có thẩm quyền ở trong nước hoặc nước ngoài xác nhận quan hệ cha con, quan hệ mẹ con.

2. Trường hợp không có văn bản quy định tại khoản 1 Điều này thì phải có thư từ, phim ảnh, băng, đĩa, đồ dùng, vật dụng khác chứng minh mối quan hệ cha con, quan hệ mẹ con và văn bản cam đoan của cha, mẹ về việc trẻ em là con chung của hai người, có ít nhất hai người thân thích của cha, mẹ làm chứng.

Cơ quan đăng ký hộ tịch có trách nhiệm giải thích rõ trách nhiệm, hệ quả pháp lý của việc cam đoan, làm chứng không đúng sự thật.

Cơ quan đăng ký hộ tịch từ chối giải quyết theo quy định tại Điều 5 của Thông tư này hoặc hủy bỏ kết quả đăng ký hộ tịch, nếu có cơ sở xác định nội dung cam đoan, làm chứng không đúng sự thật."

Căn cứ quy định trên, trong hồ sơ yêu cầu nhận cha cho con có yếu tố nước ngoài, xét nghiệm ADN là thủ tục bắt buộc để chứng minh quan hệ cha con, nếu có phương pháp khác chứng minh được quan hệ cha con thì không cần xét nghiệm ADN.

Hồ sơ đăng ký nhận cha cho con gồm:

- Tờ khai xin nhận cha cho con;

- Bản sao hộ chiếu hoặc giấy tờ có giá trị thay hộ chiếu để chứng minh về nhân thân;

- Trích lục khai sinh của người được nhận là con;

- Giấy tờ, tài liệu hoặc chứng cứ để chứng minh quan hệ cha con.

Trong bộ hồ sơ, hộ chiếu của cha là người nước ngoài phải được dịch và công chứng (hợp pháp hóa lãnh sự giấy tờ).

Sau đó người nhận con sẽ nộp hồ sơ xin nhận cha con tại cơ quan đăng ký hộ tịch tại UBND cấp huyện. Căn cứ quy định trên, sau khi nộp đầy đủ hồ sơ trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày nhận đủ giấy tờ theo quy định, công chức làm công tác hộ tịch xác minh, niêm yết việc nhận cha, mẹ, con tại trụ sở Ủy ban nhân dân cấp huyện trong thời gian 07 ngày liên tục, đồng thời gửi văn bản đề nghị Ủy ban nhân dân cấp xã nơi thường trú của người được nhận là cha, mẹ, con niêm yết trong thời gian 07 ngày liên tục tại trụ sở Ủy ban nhân dân cấp xã.

Việc đổi họ cho con được quy định tại Điều 7 Nghị định số 123/2015/NĐ-CP quy định chi tiết thi hành một số điều và biện pháp thi hành luật hộ tịch như sau:

"Điều 7. Điều kiện thay đổi, cải chính hộ tịch

1. Việc thay đổi họ, chữ đệm, tên cho người dưới 18 tuổi theo quy định tại Khoản 1 Điều 26 của Luật Hộ tịch phải có sự đồng ý của cha, mẹ người đó và được thể hiện rõ trong Tờ khai; đối với người từ đủ 9 tuổi trở lên thi còn phải có sự đồng ý của người đó.

2. Cải chính hộ tịch theo quy định của Luật Hộ tịch là việc chỉnh sửa thông tin cá nhân trong Sổ hộ tịch hoặc trong bản chính giấy tờ hộ tịch và chỉ được thực hiện khi có đủ căn cứ để xác định có sai sót do lỗi của công chức làm công tác hộ tịch hoặc của người yêu cầu đăng ký hộ tịch."

Cha muốn nhận con muốn đổi họ của con sang họ cha thì phải được sự đồng ý của người mẹ, nếu cháu bé đủ 09 tuổi trở lên phải hỏi ý kiến cháu bé.

Về thủ tục thay đổi hộ tịch, bạn có thể tham khảo: Hướng dẫn đăng ký thay đối họ cho con ngoài giá thú?

5. Thủ tục nhận cha con ngoài giá thú cần phải chuẩn bị những giấy tờ thủ tục gì?

Xin chào Luật Minh Khuê! Tôi có chung sống với người đàn ông không có đăng ký kết hôn và trên giấy khai sinh của con cũng không thể hiện tên người cha trên đó. Nay tôi muốn làm thủ tục nhận cha cho con thì tôi sẽ cần phải chuẩn bị những giấy tờ thủ tục gì? Mong luật sư tư vấn giúp tôi!

Thủ tục nhận cha con ngoài giá thú cần phải chuẩn bị những giấy tờ thủ tục gì ?

Trả lời:

Quyền nhận cha con theo quy định của Điều 91 Luật Hôn nhân và gia định 2014 quy định:

"1. Cha, mẹ có quyền nhận con, kể cả trong trường hợp con đã chết.

2. Trong trường hợp người đang có vợ, chồng mà nhận con thì việc nhận con không cần phải có sự đồng ý của người kia."

Trường hợp 1: thủ tục đăng ký xác nhận cha cho con ngoài giá thú nếu có tranh chấp: Phải nộp đơn khởi kiện tới Tòa án để xin xác nhận mối quan hệ cha con theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015. Trình tự, thủ tục bạn có thể tham khảo ở bài viết trên.

Trường hợp 2: Thủ tục đăng ký xác nhận cha cho con ngoài giá thú nếu không có tranh chấp, các bên đều tự nguyện và không có tranh chấp với những người có quyền và nghĩa vụ liên quan:

- Người yêu cầu đăng ký cha, mẹ, con điền và nộp mẫu tờ khai về việc nhận cha, mẹ, con tại tại trụ sở Ủy ban nhân dân xã, phường, thị trấn nơi cư trú của người nhận hoặc người được nhận là cha, mẹ, con. (Trường hợp cha hoặc mẹ nhận con chưa thành niên, thì phải có sự đồng ý của người hiện đang là mẹ hoặc cha, trừ trường hợp người đó đã chết, mất tích, mất năng lực hoặc hạn chế năng lực hành vi dân sự);

- Người đi đăng ký phải xuất trình các giấy tờ, tài liệu chứng minh quan hệ cha con hoặc mẹ con:

+ Bản chính hoặc bản sao Giấy khai sinh của người đ­ược nhận là con (trong tr­ường hợp nhận con); của ngư­ời nhận cha, mẹ (trong trư­ờng hợp xin nhận cha, mẹ).

+ Bản chính Chứng minh nhân dân, hộ khẩu của người nhận và người được nhận là cha, mẹ, con.

+ Các giấy tờ, tài liệu, đồ vật hoặc các chứng cứ khác để chứng minh giữa người nhận và người đ­ược nhận có mối quan hệ cha, mẹ, con.

+ Giấy chứng tử của cha, mẹ trong trường hợp nhận cha, mẹ đã chết.

Theo Điều 11 Thông tư 15/2015/TT-BTP hướng dẫn Luật hộ tịch và Nghị định 123/2015/NĐ/CP quy định thì chứng cứ để chứng minh quan hệ cha, mẹ, con theo quy định của Luật hộ tịch gồm một trong các giấy tờ, tài liệu sau đây:

- Văn bản của cơ quan y tế, cơ quan giám định hoặc cơ quan khác có thẩm quyền ở trong nước hoặc nước ngoài xác nhận quan hệ cha con, quan hệ mẹ con.

- Trường hợp không có văn bản thì phải có thư từ, phim ảnh, băng, đĩa, đồ dùng, vật dụng khác chứng minh mối quan hệ cha con, quan hệ mẹ con và văn bản cam đoan của cha, mẹ về việc trẻ em là con chung của hai người, có ít nhất hai người thân thích của cha, mẹ làm chứng.

Thời hạn giải quyết:

Theo quy định của Điều 25 Luật hộ tịch 2014 quy định: Trong thời hạn 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ giấy tờ hợp lệ, nếu xét thấy việc nhận cha, mẹ, con là đúng và không có tranh chấp, Ủy ban nhân dân xã, phường, thị trấn nơi cư trú của người nhận hoặc người được nhận là cha, mẹ, con thực hiện đăng ký việc nhận cha, mẹ, con, gni vào sổ hộ tịch. Trường hợp cần xác minh có thể kéo dài thêm không quá 05 ngày.

Dưới đây là mẫu tờ khai đăng ký nhận, cha,mẹ, con :

CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

TỜ KHAI ĐĂNG KÝ NHẬN CHA, MẸ, CON

Kính gửi(1) : ............................................................................................................

Họ, chữ đệm, tên người yêu cầu:........................................................................

Ngày, tháng, năm sinh:...........................................................................................

Dân tộc: ................................... Quốc tịch:............................................................

Nơi cư trú(2):.........................................................................................................

Giấy tờ tùy thân (3):..............................................................................................

Quan hệ với người nhận cha/mẹ/con(4): .............................................................

Đề nghị Quý cơ quan công nhận người có tên dưới đây:

Họ, chữ đệm, tên:....................................................................................................

Ngày, tháng, năm sinh:............................................................................................

Dân tộc:...................................................................................................................

Nơi cư trú (2):.......................................................................................................

Giấy tờ tùy thân (3):.................................................................................................

................... của người có tên dưới đây:

Họ, chữ đệm, tên:....................................................................................................

Ngày, tháng, năm sinh:..............................................................................................

Dân tộc:........................Quốc tịch:.............................................

Nơi cư trú(2):....................................................................................................

Giấy tờ tùy thân(3):....................................................................................................

Tôi cam đoan việc nhận..................nói trên là đúng sự thật, tự nguyện, không có tranh chấp và chịu trách nhiệm trước pháp luật về cam đoan của mình.

Kính đề nghị Quý cơ quan đăng ký.

Làm tại..........................................ngày ............tháng............năm............

Người yêu cầu

(Ký, ghi rõ họ, chữ đệm, tên)

..............................

Ý kiến của người hiện đang là mẹ hoặc cha(5) Ý kiến của người được nhận là cha, mẹ, con(6)

Tài liệu gửi kèm theo Tờ khai:

.................................................................

.................................................................

.................................................................

Chú thích:

(1) Ghi rõ tên cơ quan đăng ký;

(2) Ghi theo địa chỉ đăng ký thường trú; nếu không có nơi đăng ký thường trú thì ghi theo địa chỉ đăng ký tạm trú; trường hợp không có nơi đăng ký thường trú và nơi đăng ký tạm trú thì ghi theo nơi đang sinh sống.

(3) Ghi thông tin về giấy tờ tùy thân như: hộ chiếu, chứng minh nhân dân hoặc giấy tờ hợp lệ thay thế (ví dụ: Chứng minh nhân dân số 001089123 do Công an thành phố Hà Nội cấp ngày 20/10/2004);

(4) Chỉ cần thiết trong trường hợp người khai không đồng thời là người nhận cha/mẹ/con;

(5) Chỉ cần thiết trong trường hợp cha hoặc mẹ nhận con chưa thành niên hoặc người đã thành niên nhưng mất năng lực hành vi dân sự, ghi ý kiến của người là cha nếu mẹ là người yêu cầu, ý kiến người mẹ nếu cha là người yêu cầu (trừ trường hợp người đó đã chết, mất tích, mất năng lực hành vi dân sự hoặc hạn chế năng lực hành vi dân sự);

(6) Chỉ cần thiết trong trường hợp người được nhận là trẻ em từ đủ 9 tuổi trở lên.

Trên đây là tư vấn của chúng tôi. Nếu còn vướng mắc, chưa rõ hoặc cần hỗ trợ pháp lý khác bạn vui lòng liên hệ Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài điện thoại gọi số: 1900.6162 để được giải đáp.

Rất mong nhận được sự hợp tác!

Trân trọng./.

Bộ phận tư vấn pháp luật Hôn nhân - Công ty luật Minh Khuê