Hiến pháp là hệ thống các quy phạm pháp luật có hiệu lực pháp lý cao nhất do quốc hội nước Việt nam ban hành quy định những vấn đề cơ bản nhất về chủ quyền quốc gia, chế độ chính trị, chính sách kinh tế, văn hóa, xã hội, tổ chức quyền lực nhà nước, địa vị pháp lý của con người và công dân. Chuyên mục: "Hiến pháp" phân tích các nội dung quan trọng nhất của Hiến pháp và các vấn đề pháp lý khác liên quan.
Cộng hòa Pháp theo chế độ dân chủ đại nghị bán tổng thống nhất thể, có truyền thống dân chủ mạnh mẽ. Hiến pháp của Đệ Ngũ Cộng hoà được phê chuẩn trong trưng cầu dân ý vào ngày 28 tháng 9 năm 1958. Nó tăng cường mạnh quyền lực của nhánh hành pháp so với nghị viện.
Vì tổ chức thực hiện quyền lực nhà nước luôn là vấn đề hệ họng của các quốc gia nên bộ máy nhà nước nói chung thường có cấu trúc tổ chức ổn định. Sự ổn định của bộ máy nhà nước cũng bảo đảm sự ổn định và phát triển của đất nước nói chung.
Hội đồng nhà nước là cơ quan cao nhất hoạt động thường xuyên của Quốc hội, Chủ tịch tập thể của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam, được thành lập ra theo Hiến pháp Việt Nam năm 1980, tồn tại qua hai khoá Quốc hội - khoá VII (1981 - 1987) và khoá VIII (1987 - 1992) . Bài viết xoay quanh vấn đề về hội đồng nhà nước.
Hiến pháp với tư cách là một đạo luật cơ bản của nhà nước, văn bản có hiệu lực pháp lý cao nhất với các chức năng hạn chế quyền lực nhà nước, ràng buộc trách nhiệm của nhà nước bảo vệ quyền con người quyền công dân
Cho đến nay, lịch sử lập hiến Việt Nam mới hơn 70 năm, đó là khoảng thời gian không dài so với lịch sử lập hiến gần 230 năm của nước Mỹ nhưng lịch sử lập hiến nước ta đã có 5 bản hiến pháp, đánh dấu năm giai đoạn phát triển quan trọng của Nhà nước Việt Nam.
Hệ thông tòa án là một trong những bộ phận không thể thiếu trong cơ quan tư pháp của các nước. Ở Pháp, cũng vậy, hệ thống toà án Pháp được chia thành ba hệ thống là: toà án tư pháp, toà án hành chính và toà án hiến pháp (Hội đồng bảo hiến).
Từ khi Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ra đời cho tới nay, Chính phủ với tư cách là cơ quan hành chính nhà nước ở trung ương được xác định với những tên gọi khác nhau, vị trí, chức năng, cơ cấu tổ chức, nhiệm vụ, quyền hạn phù hợp trong từng giai đoạn cụ thể.
Sở dĩ bảo hiến thường được gọi là tài phán hiến pháp vì từ trước đến nay nó gắn liền với chức năng của tòa án trong việc xem xét tính pháp lý trong hoạt động của các cơ quan hành chính. Tuy nhiên, có cách hiểu bảo hiến rộng hơn, hãy cùng Luật Minh Khuê tìm hiểu cụ thể:
Hiến pháp năm 1992 được ban hành trong bối cảnh những năm đầu thực hiện công cuộc đổi mới đất nước do Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ VI của Đảng (năm 1986) đề ra và để thể chế hoá Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kì quá độ lên chủ nghĩa xã hội năm 1991.
Chính phủ là cơ quan hành chính nhà nước cao nhất của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, thực hiện quyền hành pháp, là cơ quan chấp hành của Quốc hội. Tìm hiểu hình thức hoạt động của Chính phủ trong nội dung bài viết dưới đây:
Kính thưa luật sư! Chồng tôi là người nước ngoài. Anh ấy đến Việt Nam từ khi chúng tôi cưới nhau. chồng tôi đã sống ở Việt Nam được hơn 3 năm. Hôm vừa rồi chồng tôi có đánh nhau với một gã say trong quán bia Thu Hằng ở Hà Nội.
Nguyên tắc “quyền lực thống nhất” hay “quyền lực nhà nước thống nhất” còn có tên gọi đầy đủ là “quyền lực nhà nước là thống nhất, có sự phân công, phối hợp, kiểm soát giữa các cơ quan nhà nước trong việc thực hiện các quyền lập pháp, hành pháp, tư pháp”.
Hiến pháp của Liên hiệp vương quốc Anh là tập hợp một số luật và các nguyên tắc pháp luật, các điều ước quốc tế, các án lệ, các tập quán của Nghị viện và các nguồn khác. Liên hiệp vương quốc Anh không có một văn bản Hiến pháp duy nhất như hầu hết các quốc gia trên thế giới.
Tòa án hiến pháp làc Cơ quan đặc biệt có chức năng chủ yếu là phán xét tính hợp hiến của các văn bản luật. Bài viết phân tích khái niệm, cách hiểu về tòa hiến pháp và các mô hình cơ quan bảo hiến trên thế giới, cụ thể:
Như ta đã biết Quốc hội là cơ quan thực hiện quyền lập pháp quan trọng trong hệ thống chính trị Việt Nam, là cơ quan đại biểu cao nhất của nhân dân Việt Nam , Vậy thẩm quyền của quốc hội là gì, được quy định như thế nào trong hiến pháp ?
Hiến pháp xã hội chủ nghĩa củng cố nền chuyên chính vô sản, là cơ sở pháp lí cho việc xây dựng nhà nước của nhân dân, do nhân dân và vì nhân dân. Hiến pháp xã hội chủ nghĩa đầu tiên trên thế giới là Hiến pháp của Nhà nước Nga Xô Viết năm 1918.
Chúng ta đã quá quen thuộc với hiến pháp, vì hiến pháp là đạo luật cơ bản của nhà nước và có hiệu lực pháp lý cao nhất vậy tại sao chúng ta cần có hiến pháp, hiến pháp xuất hiện từ bao giờ và phát triển ra sao ? Chức năng cơ bản của Hiến pháp là gì ?... và các vấn đề khác sẽ được phân tích cụ thể:
Hiến pháp nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa là bộ luật cơ bản cấp cao nhất của Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa, được quy định có tính quy phạm tối cao. Hiến pháp của Cộng hòa Nhân dân được phát triển theo thời gian, hiến pháp hiện hành được ban hành năm 1982 và qua nhiều lần sửa đổi
Bản chất của chế độ chính trị trong mỗi nước không chỉ được phản ánh trong các chính sách đối nội mà còn thể hiện rõ nét trong chính sách đối ngoại, trong việc thiết lập và giải quyết các quan hệ với các nước khác.
Chủ nghĩa Hiến pháp là tư tưởng đề cao, tôn sùng hiến pháp với tính cách là luật cơ bản có vai trò là trung tâm, "trái tim” của hệ thống chính trị, đời sống chính trị của một quốc gia. Bài viết phân tích cách hiểu về chủ nghĩa hiến pháp và cách nghiên cứu hiến pháp như một môn khoa học, cụ thể: