Tố tụng hình sự

Tố tụng hình sự là những trình tự, thủ tục để xem xét, đánh giá một hành vi cụ thể có phải là tội phạm được quy định trong bộ luật hình sự hay không, người thực hiện hành vi có phải chịu trách nhiệm hình sự không và một số vấn đề liên quan đến thi hánh án hình sự.

Bảo đảm quyền được bồi thường thiệt hại trong tố tụng hình sự là một trong những nội dung của bảo đảm quyền con người trong hoạt động tư pháp. Vậy quyền được bồi thường được bảo đảm như thế nào? Cùng tìm hiểu trong bài chia sẻ dưới đây.

Bài viết dưới đây của chúng tôi sẽ cung cấp cho bạn đọc thêm kiến thức đến lĩnh vực chính sách pháp luật tố tụng tư pháp và chính sách pháp luật tố tụng hình sự; Nhiệm vụ của chính sách pháp luật tố tụng tư pháp...

Các biện pháp ngăn chặn là nhóm biện pháp cưỡng chế được áp dụng phổ biến trong thực tiễn điều ta, truy tố, xét xử. Khi tiến hành tố tụng hình sự, cơ quan người có thẩm quyền được phép áp dụng các biện pháp giữ người trong trường hợp khẩn cấp; bắt người phạm tội quả tang; bắt người đang bị...

Trong hoạt động tố tụng hình sự, kiểm tra và giám sát được xem là một nguyên tắc quan trọng nhằm bảo đảm mọi hoạt động điều tra, truy tố, xét xử và thi hành án đều tuân thủ đúng pháp luật, không bị lạm quyền, không xâm phạm đến quyền và lợi ích hợp pháp của cá nhân, tổ chức. Trong một Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, nơi mọi quyền lực nhà nước đều phải được kiểm soát, việc thiết lập cơ chế kiểm tra, giám sát chặt chẽ trong tố tụng hình sự là yêu cầu tất yếu để bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, công bằng, dân chủ và nhân đạo.

Bộ luật Tố tụng hình sự năm 2015 có nhiều nội dung được sửa đổi, bổ sung nhằm đáp ứng các yêu cầu lý luận và thực tiễn, trong đó có quy định đình chỉ xét xử phúc thẩm. Hãy cùng Luật Minh Khuê tìm hiểu quy định này

Thông qua hợp tác quốc tế trong tố tụng hình sự góp phần nâng cao hoạt động hiệu quả điều tra, truy tố, xét xử và thi hành án đối với các vụ án hình sự có yếu tố nước ngoài. Hãy cùng Luật Minh Khuê tìm hiểu sự cần thiết và cơ sở của việc sửa đổi quy định về hợp tác quốc tế trong BLTTHS 2015

Sửa đổi, bổ sung các quy định về nhiệm vụ, quyền hạn của Viện kiểm sát trong giai đoạn điều tra nhằm thể chế hóa chủ trương của Đảng “tăng cường trách nhiệm công tố trong hoạt động điều tra, thực hiện cơ chế công tố gắn với điều tra” và bảo đảm phù hợp với Luật tổ chức Viện kiểm sát nhân dân 2014

Bộ luật tố tụng hình sự 2015 ra đời thay thế Bộ luật tố tụng hình sự 2003 với nhiều điểm mới. Hãy cùng Luật Minh Khuê tìm hiểu tại sao Bộ luật tố tụng hình sự 2015 lại sửa đổi bố cục của phần xét xử sơ thẩm và xét xử phúc thẩm

Một trong những điểm mới của Bộ Luật tố tụng hình sự 2015 là bổ sung thêm một biện pháp ngăn chặn đó là biện pháp tạm hoãn xuất cảnh. Hãy cùng Luật Minh Khuê tìm hiểu biện pháp này qua bài viết dưới đây

Giai đoạn khởi tố được bắt đầu từ khi tiếp nhận các thông tin về tội phạm và kết thúc khi cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng ban hành quyết định khởi tố vụ án hình sự hoặc quyết định không khởi tố vụ án hình sự. Hãy cùng Luật Minh Khuê tìm hiểu về giai đoạn này

Có thể nói Bộ luật tố tụng hình sự 2015 có nhiều điểm tiến bộ so với Bộ luật tố tụng hình sự 2003. Hãy cùng Luật Minh Khuê tìm hiểu xem Bộ luật tố tụng hình sự 2015 chuẩn hóa các khái niệm trong giai đoạn khởi tố vụ án như thế nào?

Trong giai đoạn xét xử phúc thẩm vụ án hình sự, việc bảo đảm sự có mặt của người bào chữa và những người tham gia tố tụng có ý nghĩa đặc biệt quan trọng nhằm bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của các bên, đồng thời giúp Tòa án xem xét vụ án một cách toàn diện, khách quan và đúng pháp luật. Quy định về vấn đề này được nêu rõ trong Bộ luật Tố tụng hình sự năm 2015, thể hiện nguyên tắc công khai, dân chủ và đảm bảo quyền bào chữa – một trong những nền tảng cơ bản của tố tụng hình sự Việt Nam.

Việc xử lý các vụ án hình sự có yếu tố nước ngoài ngày càng trở nên phức tạp, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa hệ thống tư pháp Việt Nam và các quốc gia khác. Một trong những vấn đề pháp lý quan trọng liên quan đến hợp tác tư pháp quốc tế trong tố tụng hình sự là việc thi hành bản án, quyết định hình sự của Tòa án nước ngoài đối với công dân Việt Nam trong trường hợp Việt Nam từ chối dẫn độ. Quy định này thể hiện rõ trách nhiệm của Nhà nước trong việc bảo vệ công dân, đồng thời bảo đảm sự hợp tác hữu hiệu giữa các quốc gia nhằm phòng chống tội phạm, nhất là tội phạm xuyên biên giới.

Việc người thân đang chấp hành án phạt tù (phạm nhân) không may mắc phải các bệnh lý nghiêm trọng là một trong những nỗi lo lớn nhất của gia đình. Đặc biệt, đối với các bệnh lý ảnh hưởng đến khả năng nhận thức và hành vi, pháp luật có quy định về một biện pháp nhân đạo là "bắt buộc chữa bệnh". Tuy nhiên, nhiều gia đình không rõ: Khi nào (điều kiện) thì người thân của mình được áp dụng biện pháp này? Ai có thẩm quyền quyết định (Giám thị trại giam hay Tòa án)? Và quan trọng nhất, thời gian điều trị bệnh có được trừ vào thời hạn chấp hành án phạt tù không?

Viện kiểm sát nhân dân, Tòa án nhân dân các cấp nếu xét thấy cần áp dụng biện pháp bảo vệ đối với người được bảo vệ thì đề nghị Cơ quan điều tra trực tiếp thụ lý vụ án hình sự ra quyết định áp dụng biện pháp bảo vệ đối với người được bảo vệ. Đề nghị phải được thể hiện bằng văn bản.

Việc dẫn độ không chỉ là quá trình chuyển giao người phạm tội hoặc người bị truy cứu trách nhiệm hình sự cho quốc gia có thẩm quyền, mà còn là biểu hiện của sự hợp tác tư pháp quốc tế sâu rộng, gắn với các nguyên tắc tôn trọng chủ quyền, bảo đảm quyền con người và tuân thủ pháp luật. Để hoạt động dẫn độ được thực hiện đúng pháp luật, kịp thời, tránh việc người bị yêu cầu dẫn độ bỏ trốn, tiêu hủy chứng cứ hoặc tiếp tục phạm tội, Bộ luật Tố tụng Hình sự Việt Nam quy định một số biện pháp ngăn chặn đặc thù nhằm bảo đảm cho việc dẫn độ.

Việc dẫn độ công dân giữa các quốc gia là một trong những biện pHháp quan trọng để phòng, chống tội phạm xuyên quốc gia và bảo đảm hiệu quả tố tụng hình sự. Bộ luật Tố tụng Hình sự Việt Nam hiện hành quy định rõ ràng trường hợp từ chối dẫn độ công dân Việt Nam, nhằm bảo đảm sự tôn trọng quyền con người, chủ quyền quốc gia và an ninh pháp luật, đồng thời duy trì khả năng phối hợp quốc tế trong phòng, chống tội phạm.

Hồ sơ bảo vệ là công cụ pháp lý quan trọng, được lập để ghi nhận toàn bộ quá trình áp dụng biện pháp bảo vệ đối với người tham gia tố tụng. Hồ sơ này phải được lập ngay khi cơ quan có thẩm quyền ra quyết định áp dụng biện pháp bảo vệ và được cập nhật liên tục trong suốt quá trình triển khai, điều chỉnh hoặc chấm dứt biện pháp. Nội dung hồ sơ bảo vệ bao gồm nhiều loại văn bản, từ văn bản đề nghị, yêu cầu, biên bản xác minh, quyết định áp dụng, thay đổi, hủy bỏ biện pháp bảo vệ, đến các báo cáo theo dõi, đánh giá hiệu quả và tài liệu phối hợp liên ngành, nhằm đảm bảo tính pháp lý, minh bạch và toàn diện trong quá trình bảo vệ người tham gia tố tụng.

Việc thi hành án tử hình là biện pháp nghiêm khắc nhất trong hệ thống hình phạt, đòi hỏi quá trình xem xét thận trọng, chặt chẽ và bảo đảm tuyệt đối quyền con người. Trước khi bản án tử hình được thực thi, pháp luật Việt Nam quy định một loạt thủ tục bắt buộc nhằm kiểm tra tính hợp pháp của bản án, xem xét khả năng kháng nghị, ân giảm cũng như bảo đảm không tồn tại sai sót trong quá trình tố tụng. Các quy định này không chỉ thể hiện tính nhân đạo của pháp luật mà còn góp phần bảo đảm công lý, tránh những hậu quả không thể khắc phục.